Զբոսաշրջություն

Բակալավրի կրթական ծրագիր
Տնտեսագիտության ֆակուլտետ

Ուսումնական պլան

Կրթական մակարդակը՝
Բակալավր
Ծրագրի անվանումը և մասնագիտության թվանիշը՝
101501.01.6 - Զբոսաշրջություն
Մասնագիտացումը՝
101501.01.6 - Զբոսաշրջություն
Շնորհվող որակավորումը՝
Զբոսաշրջության բակալավր
Ծրագրի մեկնարկի ուսումնական տարի՝
2026/2027
Ուսուցման ձև (առկա/հեռակա)՝
Առկա
Ուսումնառության լեզուն՝
Հայերեն

Ընդհանուր կրթական կառուցամաս

Ամբիոնի կոդը Պարտադիր դասընթացի անվանումը Կրեդիտներ
1-ին կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0302/ Բ 01
1. Դասընթացի նպատակ
ուսումնասիրել խոսքը, նրա դրսևորման ձևերը, ուղղախոսական ու արտասանական նորմերը, խոսքի բաղադրիչների կապակցման միջոցները, խոսքի մասերի գործածության յուրահատկությունները, գրագրության ձևերը և խոսքային էթիկան, կառուցել արտահայտիչ ու ներգործուն գրավոր ու բանավոր խոսք:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ուսուցանել խոսքի մշակույթի ընդհանուր օրինաչափությունները, լեզվական և գրական նորմերը, հնչյունական, բառային և քերականական մակարդակներն ու նրանց կիրառության յուրահատկությունները,
2. ձևավորել ու մշակել գրական խոսքի բարձր ճաշակ ու մշակույթ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու խոսքի ընդհանուր հատկանիշները, դրսևորման ձևերը, սահմանելու և ճիշտ կիրառելուլեզվական և հնչյունական արտասանական, ուղղախոսական նորմերը,
2. ձևավորելու բանավոր խոսքի և գրավոր խոսքի բարձր մակարդակ՝ ճիշտ և տեղին կիրառելով լեզվական տարբեր իրողություններ (բառապաշարի շերտեր, ձևաիմաստային խմբեր, դարձվածքներ և այլն),
3. սահմանելու, բացատրելու գրական, լեզվական, ոճական նորմաները, որոնք կիրառելի են ժամանակակից հայերենում:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կառուցելու հարուստ բառապաշարով, շարահյուսորեն ճշգրիտ կապակցված գրավոր և բանավոր խոսք:
2. գործառելու գրագրության ձևերը, ուղղախոսության և արտասանվածքի նորմերը բանավոր խոսքում:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը,
2. աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսումնասիրել խոսքը, նրա դրսևորման ձևերը, ուղղախոսական ու արտասանական նորմերը, խոսքի բաղադրիչների կապակցման միջոցները, խոսքի մասերի գործածության յուրահատկությունները, գրագրության ձևերը և խոսքային էթիկան, կառուցել արտահայտիչ ու ներգործուն գրավոր ու բանավոր խոսք:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ուսուցանել խոսքի մշակույթի ընդհանուր օրինաչափությունները, լեզվական և գրական նորմերը, հնչյունական, բառային և քերականական մակարդակներն ու նրանց կիրառության յուրահատկությունները,
2. ձևավորել ու մշակել գրական խոսքի բարձր ճաշակ ու մշակույթ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. քննարկում /բանավեճ
2. համագործակցային աշխատանք
3. մտագրոհ
4. վերլուծական մեթոդ
5. խոսքային կամ բանավոր մեթոդ
6. գրավոր մեթոդ
7. բացատրական մեթոդ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը: Որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում նախապես տրված հարցաշարի շրջանակներում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ավետիսյան Յու., Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ, Գիրք Ա, ԵՊՀ, Եր., 2014:
  • Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ (Հեղինակային խումբ), Գիրք Բ, ԵՊՀ,Եր., 2015:
  • Ասատրյան Մ., Ժամանակակից հայոց լեզու/Ձևաբանություն/,Եր., 2002:
  • Բադիկյան Խ., Դարձվածային ոճաբանություն,Եր., 2003:
  • Եզեկյան Լ., Հայոց լեզվի ոճաբանություն, Եր, 2003:
  • Մարգարյան Ա., ժամանակակից հայոց լեզու /Բառագիտություն/, Եր., 1997:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Խոսքի մշակույթ առարկան, նպատակը և խնդիրները: Խոսքի դրսևորման ձևերը: Լեզվական նորմ:
Թեմա 2. Հնչյունական /արտասանական/ մակարդակ: Գրագրության ձևեր:
Թեմա 3. Բառային մակարդակ:
Թեմա 4. Քերականական մակարդակ: Ձևաբանություն:
Թեմա 5. Շարահյուսություն:
2-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0302/Բ 02
1. Դասընթացի նպատակ
հարստացնել ու զարգացնել լեզվի կիրառական և հաղորդակցական հնավորությունները խոսքի պատկերավորման-արտահայտչական միջոցների յուրացմամբ, գործառական բոլոր ոճերի առանձնահատկությունների իմացությամբ ու անսխալ, գրագետ գործառմամբ, ձևավորել կարողություններ՝ գեղարվեստական խոսքի հնչյունական, բառային ու քերականական առանձնահատկությունները ինքնուրույն մեկնաբանելու և արժևորելուհամար, ծանոթացնել հրապարակային խոսքի ընդհանուր կառուցվածքին և հիմնական հատկանիշներին և կիրառելի դարձնելու սումնական գործընթացներում:
Դասընթացի խնդիրները.
1. բացահայտել արտահայտչական և պատկերավորման միջոցների դերը խոսքում, խոսքի գործառական տարբերակների համակարգը /գիտական, պաշտոնական, խոսակցական/, գեղարվեստական և հրապարակային խոսքի խնդիրները, կառուցվածքը, լեզվական առանձնահատկությունները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու խոսքի արժանիքները,
2. կիրառելու արտահայտչական և պատկերավորման միջոցները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. լուսաբանելու գործառական ոճերի դասակարգման հիմունքները և ոճերի առանձնահատկությունները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. կառուցելու պատկերավոր և գրագետ խոսքարվեստ, վերացնելու խոսքային անճշտությունները, կունենա խոսքային բարձր էթիկետ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
հարստացնել ու զարգացնել լեզվի կիրառական և հաղորդակցական հնավորությունները խոսքի պատկերավորման-արտահայտչական միջոցների յուրացմամբ, գործառական բոլոր ոճերի առանձնահատկությունների իմացությամբ ու անսխալ, գրագետ գործառմամբ, ձևավորել կարողություններ՝ գեղարվեստական խոսքի հնչյունական, բառային ու քերականական առանձնահատկությունները ինքնուրույն մեկնաբանելու և արժևորելուհամար, ծանոթացնել հրապարակային խոսքի ընդհանուր կառուցվածքին և հիմնական հատկանիշներին և կիրառելի դարձնելու սումնական գործընթացներում:
Դասընթացի խնդիրները.
1. բացահայտել արտահայտչական և պատկերավորման միջոցների դերը խոսքում, խոսքի գործառական տարբերակների համակարգը /գիտական, պաշտոնական, խոսակցական/, գեղարվեստական և հրապարակային խոսքի խնդիրները, կառուցվածքը, լեզվական առանձնահատկությունները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. քննարկում /բանավեճ
2. համագործակցային աշխատանք
3. մտագրոհ
4. վերլուծական մեթոդ
5. խոսքային կամ բանավոր մեթոդ
6. գրավոր մեթոդ
7. բացատրական մեթոդ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը: Որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում նախապես տրված հարցաշարի շրջանակներում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ավետիսյան Յու., Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ, Գիրք Ա, ԵՊՀ, Եր., 2014:
  • Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ (Հեղինակային խումբ), Գիրք Բ, ԵՊՀ, Եր., 2015:
  • Ասատրյան Մ., Ժամանակակից հայոց լեզու/Ձևաբանություն/,Եր., 2002:
  • Բադիկյան Խ., Դարձվածային ոճաբանություն, Եր., 2003:
  • Եզեկյան Լ., Հայոց լեզվի ոճաբանություն, Եր., 2003:
  • Մարգարյան Ա., ժամանակակից հայոց լեզու /Բառագիտություն/, Եր., 1997:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Խոսքի արժանիքները:
Թեմա 2. Խոսքի պատկերավորման-արտահայտչական միջոցներ:
Թեմա 3. Խոսքի գործառական տարբերակներ /գիտական, պաշտոնական, խոսակցական/:
Թեմա 4. Գեղարվեստական ոճ: Հրապարակային խոսք:
2-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0305/Բ 001
1. Դասընթացի նպատակ
ու­սա­նո­ղի մոտ ձևա­վո­րել բա­նա­վոր և գրավոր խոս­քի և­ երկ­խո­սութ­յան կառուցման ու­նա­կութ­յուն­ներ, ելնելով հա­ղոր­դակց­ման հիմնական պահանջմունքներից։
Դասընթացի խնդիրներն են.
1. ձևավորել գիտելիքներ` հիմնված ժամանակակից պատկերացումների վրա,
2. վեր հանել թերություններն ու շտկել դրանք,
3. խորացնել ուսանողի լեզվական հմտությունները և հաղորդակցման կարողությունները,
4. հատուկ ուշադրություն դարձնել մասնագիտական բառապաշարին` ուսումնասիրվող թեմաների շրջանակներում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու ծրագ­րով նա­խա­տես­ված քե­րա­կա­նա­կան նյու­թը,
2. ներկայացնելու ծրագ­րով նա­խա­տես­ված անհ­րա­ժեշտ բա­ռա­պա­շար,
3. կիրառելու ուղ­ղագ­րութ­յան հիմ­նա­կան սկզբունք­նե­րը և կա­նոն­նե­րը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կարդալու, պատմելու, մեկ­նա­բա­նե­լու և վե­րար­տադ­րե­լու գե­ղար­վես­տա­կան և ճա­նա­չո­ղա­կան բնույ­թի տեքս­տեր գրքերից, թերթերից, ամսագրերից:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. շարադրելու տեքստ (20 նախադասություն) առաջարկված որևէ թեմայով (իր, ընտանիքի, ուսման, ազատ ժամանակի, հայրենիքի, հայրենի քաղաքի, եղանակի, հետաքրքրությունների և այլնի մասին),
2. ընկալելու, սկսելու, շարունակելու և ավարտելու երկխոսությունները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ու­սա­նո­ղի մոտ ձևա­վո­րել բա­նա­վոր և գրավոր խոս­քի և­ երկ­խո­սութ­յան կառուցման ու­նա­կութ­յուն­ներ, ելնելով հա­ղոր­դակց­ման հիմնական պահանջմունքներից։
Դասընթացի խնդիրներն են.
1. ձևավորել գիտելիքներ` հիմնված ժամանակակից պատկերացումների վրա,
2. վեր հանել թերություններն ու շտկել դրանք,
3. խորացնել ուսանողի լեզվական հմտությունները և հաղորդակցման կարողությունները,
4. հատուկ ուշադրություն դարձնել մասնագիտական բառապաշարին` ուսումնասիրվող թեմաների շրջանակներում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. քննարկում /բանավեճ
2. համագործակցային աշխատանք
3. էվրիստիկական մեթոդ
4. մտագրոհ
5. ինդուկտիվ մեթոդ
6. դեդուկտիվ մեթոդ
7. վերլուծական մեթոդ
8. խոսքային կամ բանավոր մեթոդ
9. գրավոր մեթոդ
10. բացատրական մեթոդ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքը անց է կացվում բանավոր և հիմնված է կիսամյակի ընթացքում տրված ստուգողական աշխատանքների արդյունքների վրա: Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Русский язык. Под общ. ред. Л.М.Мкртчяна. Ер., изд-во ЕГУ, 2004
  • Учебник по русскому языку. Грамматика. Коммуникация Речь., П.Б.Балаян, Л.А.Тер-Саркисян, Ходжумян Б.С.. Ереван, изд-во ЕГУ, 2015г.
  • Учебные пособия по специальности.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հնչյունաբանություն: Ձայնավորների և բաղաձայնների դասակարգումը: Արտասանության և հնչերանգային հիմնական նորմերը:
Թեմա 2. Բառագիտություն. բառիմաստ, մենիմաստ և բազմիմաստ բառեր: Բառի ուղիղ և փոխաբերական իմաստները: Հոմանիշներ, հականիշներ, համանուններ, հարանուններ: Դարձվածքներ: Թեմա 3. Բառակազմություն, բառի ձևաբանական կազմը /արմատներ, ածանցներ, վերջավորություններ, նրանց ուղղագրությունը/:
Թեմա 4. Ձևաբանություն. ձևաբանության հիմնական միավորները /բառ, ձևույթ/: Խոսքի մասերի դասակարգումը և նրանց քերականական կարգերը: Գոյական անուն, քերականական կարգերը, գոյականի ուղղագրությունը: Ածական անուն, քերականական կարգերը, ուղղագրությունը: Թվական անուն, քերականական կարգերը, ուղղագրությունը: Դերանուն, քերականական կարգերը, ուղղագրությունը: Բայ, քերականական կարգերը, ուղղագրությունը:
1-ին կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0305/ Բ 004
1. Դասընթացի նպատակ
ձևավորել ուսանողների լեզվական գիտելիքները անգլերեն լեզվից` լեզվի բոլոր մակարդակներում (կարդալ, գրել, ունկնդրել, խոսել), զարգացնել ուսանողների հաղորդակցական հմտությունները՝ միջմշակութային հաղորդակցման:
Դասընթացի խնդիրները
1. ներկայացնել տվյալ մասնագիտության ոլորտում խիստ գործածական բառապաշար,
2. զարգացնել ձեռք բերված գիտելիքները համապատասխան խոսքային իրավիճակներում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. անգիր վերարտադրելու մասնագիտական բառապաշարը,
2. թվարկելու հնչյունական և ուղղախոսական կանոնները և բացառությունները,
3. թվարկելու նախադասության տիպերը և դրանց շարադասական հատկանիշները,
4. տարբերելու խոսքի մասերը և դրանց կիրառական առանձնահատկությունները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կիրառելու մասնագիտական բառապաշարը և քերականական գիտելիքները՝ ճիշտ բանավոր և գրավոր խոսք կառուցելիս,
2. ընկալելու կարդացած և ունկնդրած նյութի հիմնական բովանդակությունը,
3. կատարելու A1 մակարդակի տեքստերի թարգմանություններ անգլերենից հայերեն և հայերենից անգլերեն,
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. տարանջատելու հիմնական տեղեկատվությունը երկրորդականից,
2. իրականացնելու համատեղ աշխատանք թիմում,
3. կիրառելու տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ և ներկայացնելու պրեզենտացիաներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ձևավորել ուսանողների լեզվական գիտելիքները անգլերեն լեզվից` լեզվի բոլոր մակարդակներում (կարդալ, գրել, ունկնդրել, խոսել), զարգացնել ուսանողների հաղորդակցական հմտությունները՝ միջմշակութային հաղորդակցման:
Դասընթացի խնդիրները
1. ներկայացնել տվյալ մասնագիտության ոլորտում խիստ գործածական բառապաշար,
2. զարգացնել ձեռք բերված գիտելիքները համապատասխան խոսքային իրավիճակներում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. հաղորդակցական մեթոդ
2. մտագրոհ
3. ուսանողական պորտֆոլիո
4. խմբային աշխատանք
5. գրավոր և բանավոր թարգմանություն
6. աշխատանք տեղեկագրով
7. ռեֆերատ
8. ինքնուրույն աշխատանք
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը: Որն անցնելուց հետո ստուգարքը համարվում է ստացած ուսանողի՝ մոդուլի շրջանակներում ցուցաբերած կամ /և վերջում ներկայացրած աշխատանքների առկայության դեպքում.
·գրավոր և բանավոր թարգմանություններ,
·ռեֆերատ,
·լուսատեսաշար
·խմբային աշխատանք,
·ուսանողական պորտֆոլիո (ընթերցանությունը և լսողական ընկալումը ստուգող, գրավոր շարադրանքի վարժություններ)
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Mkhitaryan Ye., Basic English for University Students, YSU Press, Yerevan. 2004
  • Cincotta Howard (Ed.), An Outline of American History. United States Information Agency. 1994
  • Kirn Elaine, About the U.S.A. United States Information Agency, Materials Branch of the English Language Programs Division. 1989
  • Myers Sondra (Ed.), Democracy Is a Discussion: Civic Engagement in Old and New Democracies: The Handbook. New London, CT: Connecticut College. 1997
  • Short Deborah J., Seufert-Bosco Margaret & Grognet Allene Guss, By the People, for the People: U.S. Government and Citizenship. McHenry, IL: Delta Systems Co., Inc. 1995
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հնչյունաբանություն և ուղղախոսություն: Հնչյունների դասակարգումը և արտասանական հատկանիշները:
Թեմա 2. Քերականություն: Խոսքի մասեր: Շարահյուսություն:
Թեմա 3. Մասնագիտական բառապաշարի և տեքստերի ուսումնասիրություն: Միջազգային զբոսաշրջության հիմնահարցեր: Թարգմանություններ անգլերենից հայերեն:
1-ին կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0305/Բ 009
1. Դասընթացի նպատակ
հարստացնել դպրոցում ստացած գիտելիքները` շեշտը դնելով ֆրանսերենի հնչյունաբանության, քերականական և բառապաշարի հիմնական առանձնահատկությունների վրա: Այս փուլում ստացած գիտելիքները հիմք են հանդիսանում հետագա` առավել խորացված ուսումնասիրության համար:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել դպրոցում ստացած գիտելիքները` շեշտը դնելով ֆրանսերենի հնչյունաբանության, քերականության և բառապաշարի հիմնական առանձնահատկությունների վրա,
2. ֆրանսերենի քերականական կառուցվածքի և բառապաշարի հիմնական շերտի յուրացման հիման վրա ձևավորել խոսքային հմտություններ և գրավոր տեքստերից օգտվելու ունակություններ,
3. հանրագումարի բերել ստացված գիտելիքները` դրանք ուղղորդելով դեպի համապատասխան մասնագիտական ոլորտները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու ֆրանսերենի արտասանական նորմերը, հնչյունական համակարգը և հնչյունական յուրահատկությունները,
2. ձևաբանորեն և շարահյուսորեն ճիշտ վերլուծելու բառը և նախադասությունը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ճիշտ արտասանելու ֆրանսերեն հնչյունները և դրանց տառադարձման նշանները,
2. ճիշտ հնչերանգով ձևակերպելու հաստատական, հարցական, բացականչական և հրամայական նախադասությունները,
3. լսելով՝ հասկանալու և վերաշարադրելու տեքստը, որը պարունակում է յուրացրած բառապաշարը և քերականական նյութը (թույլատրվում է 2-3% անծանոթ բառ),
4. առանց բառարանի կարդալու և վերաշարադրելու միջին բարդության մասնագիտական տեքստեր:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ինքնուրույն կատարելու տեքստի ձևաբանական և շարահյուսական վերլուծություն,
2. ընկալելու և մեկնաբանելու ֆրանսերենի արտասանական յուրահատկությունները,
3. ազատորեն հաղորդակցվելու ֆրանսերենով, ընթերցելու միջին բարդության տեքստեր,
4. բառարանի օգնությամբ ընթերցելու գեղարվեստական գրականություն և մասնագիտական տեքստեր:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
հարստացնել դպրոցում ստացած գիտելիքները` շեշտը դնելով ֆրանսերենի հնչյունաբանության, քերականական և բառապաշարի հիմնական առանձնահատկությունների վրա: Այս փուլում ստացած գիտելիքները հիմք են հանդիսանում հետագա` առավել խորացված ուսումնասիրության համար:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել դպրոցում ստացած գիտելիքները` շեշտը դնելով ֆրանսերենի հնչյունաբանության, քերականության և բառապաշարի հիմնական առանձնահատկությունների վրա,
2. ֆրանսերենի քերականական կառուցվածքի և բառապաշարի հիմնական շերտի յուրացման հիման վրա ձևավորել խոսքային հմտություններ և գրավոր տեքստերից օգտվելու ունակություններ,
3. հանրագումարի բերել ստացված գիտելիքները` դրանք ուղղորդելով դեպի համապատասխան մասնագիտական ոլորտները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. անհատական և խմբային առաջադրանքներ
2. ընթերցանություն
3. թեստ
4. ռեֆերատ
5. դիագնոստիկ ստուգում
6. շնորհանդես
7. ինքնուրույն աշխատանք
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը: Որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում նախապես տրված հարցաշարի շրջանակներում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Попова И., Казакова Ж., «Французский язык», М., 2008
  • M.Gregoire, Od.Thievenaz, «Grammaire progressive du francais» (Niveau intermediaire).
  • Cl.Miquel, «Communication progressive du francais» (Niveau débutant),
  • M.Djoulhakian, R.Meliksռtian, A.Mouradian, «Manuel de francais», Er. 2011.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ռիթմիկ խմբեր: Շեշտ: Enchainement. Liaison.
Թեմա 2. Հատուկ և հասարակ գոյական: Գոյականի սեռը, թիվը: Սեռի արտահայտությունը հոդերի և ածանցների միջոցով:
Թեմա 3. Որոշյալ և անորոշ հոդ: Մասնական հոդը որպես անորոշ քանակ արտահայտելու միջոց: Միաձուլված հոդ: Հոդը չօգտագործելու դեպքերը:
Թեմա 4. Ածական: Ածականի համաձայնությունը գոյականի հետ: Ածականի իմաստի փոփոխությունը` կախված նրա դիրքից:
Թեմա 5. Ցուցական, ստացական, հարցական և բացականչական, անորոշ ածականներ:
Թեմա 6. Թվական: Քանակական և դասական թվականներ և դրանց գործածությունը:
Թեմա 7. Դերանուն: Անձնական անշեշտ դերանուններ, դրանց գործածությունը որպես ենթակա, ուղիղ և անուղղակի խնդիր: Անձնական շեշտված դերանուններ:
2-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0305/Բ 005
1. Դասընթացի նպատակ
հարստացնել մասնագիտական բառապաշարը, խորացնել ուսանողների գիտելիքները և հմտությունները հաղորդակցական բարդ իրավիճակներում:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ներկայացնել պաշտոնական գրագրության ժամանակ անհրաժեշտ սկզբունքները և նմուշների հիման վրա ձևակերպել սեփականը,
2. հաղորդել գիտելիքներ մասնագիտական նորաբանությունների ոլորտից:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. թվարկելու պաշտոնական գրագրության ժամանակ անհրաժեշտ սկզբունքները և ներկայացնելու սեփական օրինակները,
2. կազմելու գրավոր և բանավոր շարադրանք՝ օգտագործելով A2 մակարդակին համապատասխան բառապաշար և քերականական կառույցներ:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ընկալելու և վերարտադրելու կարդացած և ունկնդրած A2 մակարդակի տեքստերի և երկխոսությունների հիմնական բովանդակությունը,
2. շարադրելու խոսքային իրավիճակին համապատասխան գրավոր և բանավոր պատասխան,
3. կատարելու A2 մակարդակի տեքստերի թարգմանություններ անգլերենից հայերեն և հայերենից անգլերեն:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. իրականացնելու համատեղ աշխատանք թիմում,
2. կիրառելու տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ և ներկայացնելու պրեզենտացիաներ,
3. ներգրավելու ձեռք բերված գիտելիքները և կարողությունները միջազգային ասպարեզում՝ անգլերենը օգտագործելով որպես հետագա մասնագիտական առաջընթացի միջոց:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
հարստացնել մասնագիտական բառապաշարը, խորացնել ուսանողների գիտելիքները և հմտությունները հաղորդակցական բարդ իրավիճակներում:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ներկայացնել պաշտոնական գրագրության ժամանակ անհրաժեշտ սկզբունքները և նմուշների հիման վրա ձևակերպել սեփականը,
2. հաղորդել գիտելիքներ մասնագիտական նորաբանությունների ոլորտից:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. հաղորդակցական մեթոդ
2. մտագրոհ
3. ուսանողական պորտֆոլիո
4. խմբային աշխատանք
5. գրավոր և բանավոր թարգմանություն
6. աշխատանք տեղեկագրով
7. ռեֆերատ
8. ինքնուրույն աշխատանք
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը: Որն անցնելուց հետո ստուգարքը համարվում է ստացած ուսանողի՝ մոդուլի շրջանակներում ցուցաբերած կամ /և վերջում ներկայացրած աշխատանքների առկայության դեպքում.
·գրավոր և բանավոր թարգմանություններ,
·ռեֆերատ,
·լուսատեսաշար
·խմբային աշխատանք,
·ուսանողական պորտֆոլիո (ընթերցանությունը և լսողական ընկալումը ստուգող, գրավոր
շարադրանքի վարժություններ):
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Mkhitaryan Ye., Basic English for University Students, YSU Press, Yerevan. 2004
  • Cincotta Howard (Ed.), An Outline of American History. United States Information Agency. 1994
  • Kirn Elaine, About the U.S.A. United States Information Agency, Materials Branch of the English Language Programs Division. 1989
  • Myers Sondra (Ed.), Democracy Is a Discussion: Civic Engagement in Old and New Democracies: The Handbook. New London, CT: Connecticut College,1997.
  • Short Deborah J., Seufert-Bosco Margaret & Grognet Allene Guss, By the People, for the People: U.S. Government and Citizenship. McHenry, IL: Delta Systems Co., Inc. 1995.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Պաշտոնական գրագրություն: Ինքնակենսագրություն, մոտիվացիոն նամակ, դիմում:
Թեմա 2. Մասնագիտական բառապաշարի և տեքստերի ուսումնասիրություն: Զբոսաշրջություն և սերվիս: Թարգմանություններ անգլերենից հայերեն, հայերենից անգլերեն:
2-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0305/Բ 010
1. Դասընթացի նպատակ
խորացնել և զարգացնել նախորդ փուլում ձեռք բերված գիտելիքները, ֆրանսերենի քերակականական կառուցվածքի և բառապաշարի հիմնական շերտի յուրացման հիման վրա ձևավորել խոսքային հմտություններ և գրավոր մասնագիտական տեքստերից օգտվելու ունակություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել նախորդ կիսամյակում ստացած գիտելիքները` շեշտը դնելով ֆրանսերենի հնչյունաբանության, քերականության և բառապաշարի հիմնական առանձնահատկությունների վրա,
2. ֆրանսերենի քերականական կառուցվածքի և բառապաշարի հիմնական շերտի յուրացման հիման վրա ձևավորել խոսքային հմտություններ և գրավոր տեքստերից օգտվելու ունակություններ,
3. հանրագումարի բերել ստացված գիտելիքները` դրանք ուղղորդելով դեպի համապատասխան մասնագիտական ոլորտները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու ֆրանսերենի արտասանական նորմերը, հնչյունական համակարգը և հնչյունական յուրահատկությունները,
2. ձևաբանորեն և շարահյուսորեն ճիշտ վերլուծելու բառը և նախադասությունը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ճիշտ արտասանելու ֆրանսերեն հնչյունները և դրանց տառադարձման նշանները,
2. ճիշտ հնչերանգով ձևակերպելու հաստատական, հարցական, բացականչական և հրամայական նախադասությունները,
3. լսելով՝ հասկանալու և վերաշարադրելու տեքստը, որը պարունակում է յուրացրած բառապաշարը և քերականական նյութը (թույլատրվում է 2-3% անծանոթ բառ),
4. առանց բառարանի կարդալու և վերաշարադրելու միջին բարդության մասնագիտական տեքստեր:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ինքնուրույն կատարելու տեքստի ձևաբանական և շարահյուսական վերլուծություն,
2. ընկալելու և մեկնաբանելու ֆրանսերենի արտասանական յուրահատկությունները,
3. ազատորեն հաղորդակցվելու ֆրանսերենով, ընթերցելու միջին բարդության տեքստեր,
4. բառարանի օգնությամբ ընթերցելու գեղարվեստական գրականություն և մասնագիտական տեքստեր:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
խորացնել և զարգացնել նախորդ փուլում ձեռք բերված գիտելիքները, ֆրանսերենի քերակականական կառուցվածքի և բառապաշարի հիմնական շերտի յուրացման հիման վրա ձևավորել խոսքային հմտություններ և գրավոր մասնագիտական տեքստերից օգտվելու ունակություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել նախորդ կիսամյակում ստացած գիտելիքները` շեշտը դնելով ֆրանսերենի հնչյունաբանության, քերականության և բառապաշարի հիմնական առանձնահատկությունների վրա,
2. ֆրանսերենի քերականական կառուցվածքի և բառապաշարի հիմնական շերտի յուրացման հիման վրա ձևավորել խոսքային հմտություններ և գրավոր տեքստերից օգտվելու ունակություններ,
3. հանրագումարի բերել ստացված գիտելիքները` դրանք ուղղորդելով դեպի համապատասխան մասնագիտական ոլորտները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. անհատական և խմբային առաջադրանքներ
2. ընթերցանություն
3. թեստ
4. ռեֆերատ
5. դիագնոստիկ ստուգում
6. շնորհանդես
7. ինքնուրույն աշխատանք
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը: Որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում նախապես տրված հարցաշարի շրջանակներում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Попова И.Н., Казакова Ж.А., «Французский язык», Москва, 2008.
  • M.Gregoire, Od. Thievenaz, «Grammaire progressive du francais» (Niveau intermediaire).
  • Cl.Miquel, «Communication progressive du francais» (Niveau débutant),
  • M.Djoulhakian, R.Meliksetian, A.Mouradian, «Manuel de francais», Erevan - 2011.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Գոյականների իգական սեռի կազմության տարբեր միջոցների դասակարգում՝ քերականորեն, ձևաբանորեն, բառային: Երկու սեռ ունեցող գոյականներ:
Թեմա 2. Միայն հոգնակի թվով գործածվող գոյականներ. Բաղադրյալ գոյականների հոգնակի թվի կազմությունը:
Թեմա 3. Անորոշ դերանվանական ածականներ:
Թեմա 4. Հարաբերական դերանուններ. դրանց ձևերը և գործածությունը նախադասության մեջ
Թեմա 5. Բայ: Եղանակավորման քերականական արտահայտությունը:
Թեմա 6. Ֆրանսերեն լեզվի խոնարհման բնութագիրը: Եղանակների կազմությունը և գործածությունը նախադասություններում:
Թեմա 7. Նախդիրների համակարգային դասակարգում: Տարբեր հարաբերություններ արտահայտող նախդիրներ:
1-ին կիսամյակ
10/20/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0001/Բ 02
1. Դասընթացի նպատակ
սովորողների մոտ ձևավորել ԱԻ-ների մասին պատկերացում, ԱԻ-ներում գործելու հմտություններ, փրկարարական աշխատանքների կազմակերպման վերաբերյալ հմտություններ և տարաբնույթ պատահարների ժամանակ հնարավոր վնասվածքների և այլ ախտահարումների դեպքում առաջին բուժօգնության ցուցաբերման անհրաժեշտ կարողություններ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու տարաբնույթ ԱԻ-ների հետևանքով ստեղծված իրավիճակները և դրան դիմակայելու ուղիները,
2. ներկայացնելու տեղեկատվություն ԱԻ-ում և պատերազմի ժամանակ պետության կողմից բնակչության պաշտպանությանն ուղղված միջոցառումների մասին,
3. մեկնաբանելու ՀՀ-ում հավանական ԱԻ-ներից բխող ռիսկերի գնահատման մեթոդները,
4. ներկայացնելու համաճարակային իրավիճակներում վարակի տարածման հնարավոր ուղիներն ու բացատրելու դրանցից պաշտպանության ձևերը,
5. ներկայացնելու առաջին բուժօգնություն ցուցաբերելու հիմնահարցերը։
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. գնահատելու տուժածի վիճակը (առաջնային և երկրորդային զննում), վնասվածքի տեսակն ու ծանրությունը և ցույց տալ առաջին բուժօգնություն,
2. դրսևորելու նախընտրելի վարքագիծ տարաբնույթ արտակարգ իրավիճակներում,
3. ցուցաբերելու առաջին բուժօգնություն տարաբնույթ վնասվածքների և ախտահարումների դեպքերում,
4. օգտագործելու ձեռք բերված կարողություները ԱԻ և պատերազմի ժամանակ պետության կողմից իրականացվող միջոցառումների ընթացքում:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. կիրառելու ձեռք բերված տեսական գիտելիքները գործնականում,
2. աշխատելու թիմում և լուծելու բարդ խնդիրներ,
3. վերլուծելու իրավիճակը և կատարելու անհրաժեշտ գործողություններ իր և շրջապատի համար:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
սովորողների մոտ ձևավորել ԱԻ-ների մասին պատկերացում, ԱԻ-ներում գործելու հմտություններ, փրկարարական աշխատանքների կազմակերպման վերաբերյալ հմտություններ և տարաբնույթ պատահարների ժամանակ հնարավոր վնասվածքների և այլ ախտահարումների դեպքում առաջին բուժօգնության ցուցաբերման անհրաժեշտ կարողություններ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար,
3. հար­ցադ­րում­ներ և քննարկում­ներ,
4. լա­բո­րա­տոր աշ­խա­տանք­ներ,
5. տնային, ինքնուրույն և ստուգողական աշխատանքներ և խմ­բա­յին նա­խագ­ծեր:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը, որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում։ Հարցերի 50%-ին պատասխանելու դեպքում ստուգարքը համարվում է հանձնված:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Մարկարյան Ռ.Վ., Ջանջուղազյան Ն.Ա., Օհանջանյան Մ.Մ., Հարությունյան Ա.Ա., Հարությունյան Վ.Ս., Բաղդասարյան Լ.Լ., Հասրաթյան Ռ.Ց., Վարդանյան Ջ.Հ., «Քաղպաշտպանության և արտակարգ իրավիճակների հիմնահարցեր», Եր., 2006:
  • Հեղինակների կոլեկտիվ, «Մինչբժշկական օգնությունը բնակչությանը արտակարգ իրավիճակներում», ուսումնական ձեռնարիկ, Եր., 2007:
  • Մանասյան Կ.Ա., «Սիրտ-թոքային վերակենդանացման մինչբժշկական մեթոդների ուսուցումը» (ուսումնամեթոդական աշխատանք), Եր., 2007:
  • Ադամյան Մ.Խ., «Փոխադրական անշարժացում», ուսումնամեթո-դական աշխատանք, Եր., 2011:
  • Մանուկյան Ա., Ճաղարյան Գ. «Արտակարգ իրավիճակների և քաղաքացիական պաշտպանության հիմնահարցեր», ուսումնական ձեռնարկ, Եր., 2017:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Բաժին 1. Արտակարգ իրավիճակներ ու պատահարներ:
Թեմա 1. Արտակարգ իրավիճակների նախարարության կառուցվածքն ու խնդիր­ները:
Թեմա 2. Արտակարգ իրավիճակները, նրանց բնութագրերն ու կան­խար­գելման միջոցառումները:
Բաժին 2. Քաղաքացիական պաշտպանություն:
Թեմա 3. Բնակչության գործողությունները ա­հա­բե­կությունների և նրանց սպառնալիքի ժամանակ:
Թեմա 4. Հակառակորդի հար­ձակ­ման ժամանակակից միջոցների բնութագրերը, նրանց վարակման օջախ­ները և գնա­հատ­ման մեթոդները:
Թեմա 5. Բնակչության պաշտպանության պաշտ­պանության կազմակերպումը արտակարգ իրավիճակների և պատերազմի ժա­մա­նակ:
Թեմա 6. Արտակարգ իրավիճակների և պատերազմի ժամանակ բնակ­չության բարոյահոգեբանական պատրաստվածության հիմնական ուղղութ­յուն­ները:
Թեմա 7. Փրկարարական աշխատանքների կազմակերպումը արտա­կարգ իրավիճակների և պատերազմի ժամանակ, տեղեկատվության կազմա­կեր­պումը:
Բաժին 3. ԱԻ-ում բնակչության առաջին բուժօգնություն:
Թեմա 8. Առաջին բուժօգնությունն ու մինչբժշկական օգնությունն ար­տա­կարգ իրա­վիճակներում:
Թեմա 9. Ախտահարվածների ու հիվանդների բժշկա­կան տե­սա­կավորումը արտակարգ իրավիճակների պայմաններում:
Թեմա 10. Սուր հի­վանդություններ և թունավորումներ:
Թեմա 11. Հակահամաճարակային մի­ջո­ցա­ռումներն արտակարգ իրավիճակներում:
Թեմա 12. Վնասվածքներ և սուր վի­րա­բուժական հիվանդություններ:
3-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0305/Բ 002
1. Դասընթացի նպատակ
ա­պա­հո­վել և կատարելագործել ու­սա­նո­ղի բա­նա­վոր և գ­րա­վոր խոս­քի կա­ռուց­ման ու­նա­կութ­յուն­նե­րը և մաս­նա­գի­տա­կան լեզվի տի­րա­պե­տու­մը:
Դասընթացի խնդիրներն են.
1. ձևավորել գիտելիքներ` հիմնված ժամանակակից պատկերացումների վրա,
2. վեր հանել թերություններն ու շտկել դրանք,
3. խորացնել ուսանողի լեզվական հմտությունները և հաղորդակցման կարողությունները,
4. հատուկ ուշադրություն դարձնել մասնագիտական բառապաշարին` ուսումնասիրվող թեմաների շրջանակներում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. գործածելու տվյալ մաս­նա­գի­տութ­յան տեր­մի­նա­յին հա­մա­կար­գը,
2. կառուցելու տրամաբանորեն ճիշտ, փաստարկված, հստակ բանավոր և գրավոր խոսք՝ վերլուծությունների, հաշվետվությունների, հետազոտությունների տեսքով,
3. գործածելու մաս­նա­գի­տա­կան տեքս­տին հա­տուկ շա­րահ­յու­սա­կան կա­ռուց­վածք­նե­րը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ընտրելու, վերլուծելու և ադապտացնելու տնտեսագիտության, բնագիտության և հումանիտար ոլորտներից ձեռք բերած հիմնարար միջգիտակարգային գիտելիքները անկանխատեսելի իրավիճակներում արդյունավետ միջմշակութային հաղորդակցման և թարգմանություններ կատարելու նպատակով,
2. կիրառելու գիտելիքները պրակտիկայում՝ միջմշակութային առնչություններին նպաստելու համատեքստում, ձևակերպելու խնդիրները և դրանց լուծման ուղիները,
3. վե­րար­տադ­րել­ու մաս­նա­գի­տա­կան տեքս­տը, նաև ներ­կա­յաց­նե­լու նրա բո­վան­դա­կութ­յու­նը սեղմ և­ ընդարձակ,
4. թարգ­մա­նե­լու մաս­նա­գի­տա­կան տեքս­տը հա­յե­րե­նից ռու­սե­րեն և հակառակը,
5. զանազանելու մասնագիտական հատուկ շարահյուսական կառուցվածքները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. գնահատելու, վերլուծելու և զուգադրելու լեզվական, մշակութային և հասարակական տեղեկատվությունը,
2. օգտվելու տեղեկատվական տարբեր աղբյուրներից, մշակելու և ներկայացնելու
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ա­պա­հո­վել և կատարելագործել ու­սա­նո­ղի բա­նա­վոր և գ­րա­վոր խոս­քի կա­ռուց­ման ու­նա­կութ­յուն­նե­րը և մաս­նա­գի­տա­կան լեզվի տի­րա­պե­տու­մը:
Դասընթացի խնդիրներն են.
1. ձևավորել գիտելիքներ` հիմնված ժամանակակից պատկերացումների վրա,
2. վեր հանել թերություններն ու շտկել դրանք,
3. խորացնել ուսանողի լեզվական հմտությունները և հաղորդակցման կարողությունները,
4. հատուկ ուշադրություն դարձնել մասնագիտական բառապաշարին` ուսումնասիրվող թեմաների շրջանակներում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. քննարկում /բանավեճ,
2. համագործակցային աշխատանք,
3. էվրիստիկական մեթոդ,
4. մտագրոհ,
5. ինդուկտիվ մեթոդ,
6. դեդուկտիվ մեթոդ,
7. վերլուծական մեթոդ,
8. խոսքային կամ բանավոր մեթոդ,
9. գրավոր մեթոդ,
10. բացատրական մեթոդ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հահանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը, որից հետո անց է կացվում բանավոր ստուգարքը:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Русский язык. Под общ. ред. Л.М.Мкртчяна. Ер., изд-во ЕГУ, 2004.
  • Учебник по русскому языку. Грамматика. Коммуникация. Речь. П.Б.Балаян, Л.А.Тер-Саркисян, Б.С.Ходжумян. Ереван, изд-во ЕГУ, 2015г.
  • Учебные пособия по специальности.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ձևաբանություն: Դերբայ, դերբայական դարձված, ուղղագրությունը: Մակբայ, քերականական կարգերը, ուղղագրությունը: Կապեր, շաղկապներ, մասնիկներ, ձայնարկություններ, քերականական կարգերը, ուղղագրությունը:
Թեմա 2. Շարահյուսություն. շարահյուսության հիմնական միավորները /բառակապակցություն, նախադասության անդամներ/: Պարզ նախադասություն, դասակարգումը, նախադասության գլխավոր և երկրորդական անդամները: Բարդ նախադասություն, դասակարգումը, տեսակները:
Թեմա 3. Մասնագիտական տեքստ, կառուցվածքը, տվյալ մասնագիտության տերմինային համակարգը, մասնագիտական տեքստին բնորոշ շարահյուսական կառուցվածքները:
Թեմա 4. Մասնագիտական տեքստի թարգմանություն. գիտական տեքստի թարգմանության տեսության հիմնական խնդիրները: Գիտական զեկույցների և մասնագիտական ռեֆերատների կառուցման հիմնական սկզբունքները:
4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0105/Բ 01
1. Դասընթացի նպատակ
ուսումնասիրել կենսոլորտի կառուցվածքի տեսական հիմնահարցերը և «մարդկենսոլորտ» համակարգում նրանց փոխազդեցությունը, ինչպես նաև պատրաստել որակյալ մասնագետներ, որոնք կարող են գնահատել շրջակա միջավայրի աղտոտման աստիճանը, որպես հասարակության գործունեության արդյունք և նախազգուշացնե լու կամ կանխարգելելու անթրոպոգեն գործունեության ոչ ցանկալի հետևանքները: Նպաստել հասկանալու էկոլոգիական հիմնախնդիրների էությունը և զարգացնել այդ խնդիրները լուծելու ունակությունը: Սովորողներին նախապատրաստել աշխարահայացքի ինքնուրույն ընտրության:
Դասընթացի խնդիրներն են.
· ուսանողներին տալ հիմնարար գիտելիքներ` էկոլոգիայի հիմնական հասկացությունների և օրենքների, էկոլոգիական համակարգերի և գործընթացների, շրջակա միջավայրի էկոլոգիական հնարավորությունների, բնական և տեխնոգեն միջավայրերի, ժամանակակից զարգացման տենդենցների, էկոլոգիական մշակույթի, որպես գործոնի ձևավորման, էկոլոգիական ճգնաժամերի, էկոլոգիայի բնագավառում միջազգային իրավական նորմերի, Հայաստանի Հանրապետությունում գործող էկոլոգիական օրենսդրության մասին,
· ուսանողների մոտ զարգացնել հմտություններ բնագիտությունից, էկոլոգիայից, բնապահպանությունից` ձևավորելով դիտարկելու, ստեղծագործելու, հետազոտելու ունակությունները, տրամաբանական և գիտական լեզվամտածողությունները, եզրակացություն անելու կարողությունները,
· դաստիարակել քաղաքացիական դիրքորոշում և պատասխանատվություն` մարդկության և բնական միջավայրի նկատմամբ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու էկոլոգիայի հիմնական հասկացությունները, էկոլոգիական հիմնական և կարևոր օրենքները, սկզբունքները, օրինաչափությունները և կանոնները,
2. նշելու շրջակա միջավայրի զարգացման կոնցեպցիաները և թվարկելու մթնոլորտի, ջրոլորտի և հողոլորտի վրա հիմնական անթրոպոգեն ազդեցություն ունեցող աղտոտող նյութերը և ներկայացնելու նրանց վերլուծության մեթոդները,
3. բացատրելու, թե ի՞նչ ազդեցություն կարող է ունենալ բնակչության վրա շրջակա միջավայրի աղտոտման հետևանքները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. էկոլոգիական գնահատական տալու շրջակա միջավայրի հիմնական գործոններին,
2. նախազգուշական միջոցառումներ ներկայացնելու՝ զերծ պահելու շրջակա միջավայրը էկոլոգիական աղետներից,
3. անցկացնելու մոնիթորինգ և գնահատելու տարածաշրջանի էկոլոգիական իրավիճակը, համապատասխան եզրակացություն տալ այն նպաստող գործոնների մասին, որոնք կբարելավեն տարածաշրջանի էկոլոգիան:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ցուցաբերելու ինքնուրույն ուսումնասիրելու ունակություն:
2. հետազոտություններ անելու, ստացած տեղեկությունը արհեստավարժ օգտագործելու խնդիրների լուծման նպատակով:
3. տվյալ էկոհամակարգի վրա կիրառելու կանխատեսման մեթոդը՝ որոշելու նրա վրա այս կամ այն գործոնի ազդեցությունը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսումնասիրել կենսոլորտի կառուցվածքի տեսական հիմնահարցերը և «մարդկենսոլորտ» համակարգում նրանց փոխազդեցությունը, ինչպես նաև պատրաստել որակյալ մասնագետներ, որոնք կարող են գնահատել շրջակա միջավայրի աղտոտման աստիճանը, որպես հասարակության գործունեության արդյունք և նախազգուշացնե լու կամ կանխարգելելու անթրոպոգեն գործունեության ոչ ցանկալի հետևանքները: Նպաստել հասկանալու էկոլոգիական հիմնախնդիրների էությունը և զարգացնել այդ խնդիրները լուծելու ունակությունը: Սովորողներին նախապատրաստել աշխարահայացքի ինքնուրույն ընտրության:
Դասընթացի խնդիրներն են.
· ուսանողներին տալ հիմնարար գիտելիքներ` էկոլոգիայի հիմնական հասկացությունների և օրենքների, էկոլոգիական համակարգերի և գործընթացների, շրջակա միջավայրի էկոլոգիական հնարավորությունների, բնական և տեխնոգեն միջավայրերի, ժամանակակից զարգացման տենդենցների, էկոլոգիական մշակույթի, որպես գործոնի ձևավորման, էկոլոգիական ճգնաժամերի, էկոլոգիայի բնագավառում միջազգային իրավական նորմերի, Հայաստանի Հանրապետությունում գործող էկոլոգիական օրենսդրության մասին,
· ուսանողների մոտ զարգացնել հմտություններ բնագիտությունից, էկոլոգիայից, բնապահպանությունից` ձևավորելով դիտարկելու, ստեղծագործելու, հետազոտելու ունակությունները, տրամաբանական և գիտական լեզվամտածողությունները, եզրակացություն անելու կարողությունները,
· դաստիարակել քաղաքացիական դիրքորոշում և պատասխանատվություն` մարդկության և բնական միջավայրի նկատմամբ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. պասիվ դասախոսություն,
2. ակտիվ դասախոսություն, հարց ու պատասխան, զրույց,
3. ինտերակտիվ դասախոսություն՝ «Power Point» համակարգչային ծրագրով դրվագների ցուցադրում,
4. հարց ու պատասխան,
5. բանավեճ,
6. զրույց:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը: Որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում նախապես տրված հարցաշարի շրջանակներում։
1.Բանավոր քննում ըստ նախապես ներկայացված հարցաշարի կամ դասախոսի կողմից առաջադրված թեմայով ռեֆերատի զեկուցում:
2.Այն ուսանողները, որոնք ամբողջական դասընթացի մաս կազմող 5 և ավելի թեմաներից կամ ինքնուրույն աշխատանքների թեմաներից գնահատվել են «ստուգված», ապա ստանում են «Ստուգված»:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Գրիգորյան Կ., Եսայան Ա., Ժամհարյան Հ., Խոյեցյան Ա., Մովսեսյան Հ., Փիրումյան Գ., Էկոլոգիայի և բնության պահպանության հիմունքներ, Եր., 2010:
  • Գրիգորյան Ա., Աղասյան Ա., ՀՀ բնության հատուկ պահպանվող տարածքների համակարգի ներկա վիճակը, Եր., 2008
  • Մելքումյան Լ., Գալստյան Մ., Բնապահպանույան հիմունքներ, Եր., 2010:
  • Շահինյան Մ., Թամրազյան Ն., Էկոլոգիա, Եր., 2002:
  • Валова В., Основы экологии: Учебное пособие.-5-е изд., Москва, «Дашков и К» 2005..
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Էկոլոգիայի համառոտ պատմությունը: Էկոլոգիայի կառուցվածքը, առարկան և օբյեկտը: Լիբիխի, մինիմումի, Վիլյամի գործոնների անկախության և Շելֆորդի տոլերանտության օրենքները:
Թեմա 2. Էկոհամակարգի գործունեության սկզբունքները: Էկոհամակարգի կառուցվածքը: Պրոդուցենտներ, կոնսումենտներ, ռեդուցենտներ /ավտոտրոֆներ, հետերոտրոֆներ/:
Թեմա 3. Օրգանիզմների գոյության միջավայրը և պայմանները: Կենսական, ոչ կենսական, մարդածին, սահմանափակող գործոններ: Օրգանիզմների հարմարվելը միջավայրի պայմաններին:
Թեմա 4. Էներգիայի և նյութերի հոսքը էկոհամակարգում: Էկոհամակորգերի էներգետիկական դասակարգումը: Էներգիայի և նյութերի փոխանցումը էկոհամակարգերում, էներգիայի կորուստները սննդային շղթաներում: Ազոտի, ֆոսֆորի, ծծմբի, ածխածնի շրջանառությունը:
Թեմա 5. Մարդու առողջության էկոլոգիական ասպեկտները: Միջավայրի քիմիական, կենսաբանական աղտոտումը, միջավայրի աղտոտումը աղմուկով, սննդամթերքների աղտոտումը: Գյուղատնտեսական և ուրբանիստական համակարգեր:
Թեմա 6. Անսպառ և սպառվող պաշարները: Մարդու ազդեցությունը կենսոլորտի վրա: Արդյունաբերության առաջընթացը և բնապահպանության հիմնախնդիրները: Արդյունաբերության էկոլոգիացման սկզբունքները:
Թեմա 7. Քարոլորտի կառուցվածքը: Մթնոլորտի կառուցվածքը, նշանակությունը: Ջուրը երկրի վրա և նրա հատկությունները; Կենսոլորտի կառուցվածքը: Հողը, նրա կառուցվածքը և նշանակությունը բնության մեջ:
Թեմա 8. Պոպուլյացիայի բնութագիրը: Ծնելիություն և մահացություն, պոպուլյացիայի սեռային կազմը: Պոպուլյացիաիների միջև գոյություն ունեցող փոխազդեցության ձևերը, գիշատիչ-զոհ փոխհարաբերությունը:
Թեմա 9. Մթնոլորտային օդի աղտոտման հիմնական աղբյուրները և դրա էկոլոգիական հետևանքները: Ջրոլորտի վրա մարդածին բացասական ազդեցությունները: Քարոլորտի և բնահողի վրա մարդածին բացասական ազդեցությունները: Երկրի կլիմայի փոփոխության և անապատացման հիմնախնդիրները:
3-րդ կիսամյակ
15/0/15
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0304/Բ 01
1. Դասընթացի նպատակ
ուսումնասիրել հայ ժողովրդի պատմությունը` ծագումից մինչև 17-րդ դարն ընկած ժամանակահատվածը: Այդ նպատակով նախ տրվում է նախագիտելիք Հայկական լեռնաշխարհի պատմական աշխարհագրության, համապատասխան ժամանակաշրջանների պատմության սկզբնաղբյուրների վերաբերյալ, որից հետո ներկայացվում է պատմությունը` գիտական բարձր մակարդակով: Դասընթացում ոչ միայն ներկայացվում են փաստերն ու իրադարձությունները, այլև տրվում է դրանց վերլուծությունը, ինչն անհրաժեշտ է պատմությունից դասեր քաղելու և այն հանուն ՀՀ քաղաքական լավագույն ապագայի կերտման նպատակով: Առանձին թեմաներով ուսումնասիրվում են հայ հոգևոր և նյութական մշակույթը, Հայաստանի պետական կառավարման համակարգերը, տնտեսությունը, որոնք ևս ունեն թե´ ճանաչողական, թե´ կիրառական նշանակություն:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևավորել հստակ պատկերացում հայոց հին և միջնադարյան պետականությունների առանձնահատկությունների, զարգացման ընթացքի և փուլերի մասին,
2. ձևավորել պատմական փաստերը համադրելու, երևույթները համակողմանի գնահատելու կորողություն,
3. ապահովել գիտելիքներ և հիմք հետագա դասընթացների հետ տրամաբանական կամ պատճառահետևանքային կապ ապահովելու համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. վերարտադրելու հայոց պատմության համապատասխան ժամանակաշրջանների պատմությանը վերաբերող հիմնական փաստական նյութը,
2. նկարագրելու հայոց պատմության համապատասխան ժամանակաշրջանների գլխավոր իրադարձությունները,
3. ներկայացնելու համապատասխան ժամանակաշրջանում ստեղծված հոգևոր և նյութական մշակույթի արժեքները, լուսաբանելու Հայաստանի պետական կառավարման համակարգերը, տնտեսության, ռազմական և այլ բնագավառներ ու նվաճումները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. բացահայտելու պատմական տվյալ ժամանակահատվածի իրադարձությունների պատճառահետևանքային կապերը։
2. արժևորելու պատմական տվյալ ժամանակահատվածի կարևոր իրադարձությունները` համաշխարհային պատմության համատեքստում։
3. արժևորելու ինչպես նախաքրիստոնեական, այնպես էլ քրիստոնեական դարաշրջաններում ստեղծված մեր մշակութային արժեքները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. տարբերակելու և գնահատելու մեր պատմության բնորոշ առանձնահատկությունները, ինչը և հնարավորություն կտա քաղաքական կողմնորոշում ունենալու ներկայում և ապագայում,
2. բանավիճելու:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսումնասիրել հայ ժողովրդի պատմությունը` ծագումից մինչև 17-րդ դարն ընկած ժամանակահատվածը: Այդ նպատակով նախ տրվում է նախագիտելիք Հայկական լեռնաշխարհի պատմական աշխարհագրության, համապատասխան ժամանակաշրջանների պատմության սկզբնաղբյուրների վերաբերյալ, որից հետո ներկայացվում է պատմությունը` գիտական բարձր մակարդակով: Դասընթացում ոչ միայն ներկայացվում են փաստերն ու իրադարձությունները, այլև տրվում է դրանց վերլուծությունը, ինչն անհրաժեշտ է պատմությունից դասեր քաղելու և այն հանուն ՀՀ քաղաքական լավագույն ապագայի կերտման նպատակով: Առանձին թեմաներով ուսումնասիրվում են հայ հոգևոր և նյութական մշակույթը, Հայաստանի պետական կառավարման համակարգերը, տնտեսությունը, որոնք ևս ունեն թե´ ճանաչողական, թե´ կիրառական նշանակություն:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևավորել հստակ պատկերացում հայոց հին և միջնադարյան պետականությունների առանձնահատկությունների, զարգացման ընթացքի և փուլերի մասին,
2. ձևավորել պատմական փաստերը համադրելու, երևույթները համակողմանի գնահատելու կորողություն,
3. ապահովել գիտելիքներ և հիմք հետագա դասընթացների հետ տրամաբանական կամ պատճառահետևանքային կապ ապահովելու համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. ռեֆերատ,
3. անհատական և խմբային առաջադրանքներ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը, որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Հայոց պատմություն (Հր. Սիմոնյանի խմբագրությամբ), Եր., 2012:
  • Հայ ժողովրդի պատմություն (Ստ.Մելիք-Բախշյանի խմբագրությամբ), Եր., 1975:
  • Հայոց պատմություն. հիմնահարցեր (Հր.Սիմոնյանի խմբագրությամբ), Եր., 2000:
  • Հայոց պատմություն (Պողոսյան Ս., Ասրյան Ա.,), Եր., 2009:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հայաստանը հնագույն շրջանում:
Թեմա 2. Հայաստանի հին շրջանի պատմությունը. Վանի թագավորությունը /Ք.ա.9-6-րդ դդ/: Երվանդունիների թագավորությունը:
Թեմա 3. Մեծ Հայքի թագավորության վերելքը Արտաշեսյան շրջանում:
Թեմա 4. Արշակունիների թագավորությունը:
Թեմա 5. Հայաստանը վաղ միջնադարում:
Թեմա 6. Հայաստանը զարգացած միջնադարում:
Թեմա 7. Հայաստանը ուշ միջնադարում:
4-րդ կիսամյակ
15/0/15
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0304/Բ 02
1. Դասընթացի նպատակ
ուսումնասիրել հայ ժողովրդի պատմությունը` 17-րդ դարից մինչև մեր օրերը ընկած ժամանակահատվածը: Այդ նպատակով նախ տրվում է նախագիտելիք համապատասխան ժամանակաշրջանների պատմության սկզբնաղբյուրների վերաբերյալ, որից հետո ներկայացվում է պատմությունը` գիտության ամենավերջին ձեռքբերումների մակարդակով: Դասընթացում ոչ միայն ներկայացվում են փաստերն ու իրադարձությունները, այլև տրվում է դրանց վերլուծությունը, ինչն անհրաժեշտ է պատմությունից դասեր քաղելու և այն հանուն մեր ապագայի կառուցման գործածելու նպատակով: Առանձին թեմաներով ուսումնասիրվում են հայ հոգևոր և նյութական մշակույթը, Հայաստանի պետական կառավարման համակարգերը, տնտեսությունը, որոնք ևս ունեն թե´ ճանաչողական, թե´ կիրառական նշանակություն: Հայոց պատմությունը դիտարկվում է համաշխարհային պատմության համատեքստում:
Դասընթացի խնդիրները.
· ներկայացնել հայոց նոր և նորագույն պատմության առանձնահատկությունները, զարգացման ընթացքը և փուլերը,
· համադրել պատմական փաստերը, համակողմանի գնահատել երևույթները,
· ապահովել գիտելիքներ և հիմք հետագա դասընթացների ուսումնասիրման, քննարկման և ներկայացման համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. վերարտադրելու հայոց պատմության համապատասխան ժամանակաշրջանների պատմությանը վերաբերող հիմնական փաստական նյութը,
2. նկարագրելու հայոց պատմության համապատասխան ժամանակաշրջանների գլխավոր իրադարձությունները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. բացահայտելու պատմական տվյալ ժամանակահատվածի իրադարձությունների պատճառահետևանքային կապերը,
2. արժևորելու պատմական տվյալ ժամանակահատվածի կարևոր իրադարձությունները` համաշխարհային պատմության համատեքստում:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. տարբերակելու և գնահատելու մեր պատմության որոշակի օրինաչափությունները, ինչը ևս հնարավորություն կտա ապագայում ճիշտ կողմնորոշվելու:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսումնասիրել հայ ժողովրդի պատմությունը` 17-րդ դարից մինչև մեր օրերը ընկած ժամանակահատվածը: Այդ նպատակով նախ տրվում է նախագիտելիք համապատասխան ժամանակաշրջանների պատմության սկզբնաղբյուրների վերաբերյալ, որից հետո ներկայացվում է պատմությունը` գիտության ամենավերջին ձեռքբերումների մակարդակով: Դասընթացում ոչ միայն ներկայացվում են փաստերն ու իրադարձությունները, այլև տրվում է դրանց վերլուծությունը, ինչն անհրաժեշտ է պատմությունից դասեր քաղելու և այն հանուն մեր ապագայի կառուցման գործածելու նպատակով: Առանձին թեմաներով ուսումնասիրվում են հայ հոգևոր և նյութական մշակույթը, Հայաստանի պետական կառավարման համակարգերը, տնտեսությունը, որոնք ևս ունեն թե´ ճանաչողական, թե´ կիրառական նշանակություն: Հայոց պատմությունը դիտարկվում է համաշխարհային պատմության համատեքստում:
Դասընթացի խնդիրները.
· ներկայացնել հայոց նոր և նորագույն պատմության առանձնահատկությունները, զարգացման ընթացքը և փուլերը,
· համադրել պատմական փաստերը, համակողմանի գնահատել երևույթները,
· ապահովել գիտելիքներ և հիմք հետագա դասընթացների ուսումնասիրման, քննարկման և ներկայացման համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. սեմինար
3. ռեֆերատ
4. անհատական և խմբային առաջադրանքներ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարի շրջանակում կազմակերպվող բանավոր ստուգարքի համար թույլտվություն է հանդիսանում նախնական համակարգչային թեստավորումը, որից հետո անց է կացվում բանավոր հարցում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Հայոց պատմություն, (Հր. Սիմոնյանի խմբագրությամբ), Երևան, 2012:
  • Հայ ժողովրդի պատմություն, (Ստ. Մելիք-Բախշյանի խմբագրությամբ), Երևան, 1975:
  • Հայոց պատմություն. հիմնահարցեր, (Հր. Սիմոնյանի խմբագրությամբ), Երևան, 2000:
  • Հայոց պատմություն, (Պողոսյան Ս., Ասրյան Ա.,), Երևան, 2009:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հայ ազատագրական շարժումները 16-18-րդ դարերում:
Թեմա 2. Ռուսաստանի ներթափանցումը Անդրկովկաս 19-րդ դարի սկզբին:
Թեմա 3. Հայկական հարցի միջազգայնացումը:
Թեմա 4. Ազատագրական խմբակների, կազմակերպությունների ու քաղաքական-ազգային կուսակցությունների ձևավորումը:
Թեմա 5. Ազգային-ազատագրական զինված պայքարի փուլը:
Թեմա 6. Իրավիճակը Հայաստանը 20-րդ դարի սկզբին: Արևմտահայության Մեծ Եղեռնը և ինքնապաշտպանական մարտերը:
Թեմա 7. Հայաստանը 1917թ. ռուսական հեղափոխությունների շրջանում:
Թեմա 8. Հայաստանի Հանրապետությունը 1918-1920թթ.:
Թեմա 9. Խորհրդային Հայաստանը 1920-1991թթ.:
Թեմա 10. Հայաստանի Երրորդ Հանրապետությունը:
Թեմա 11. Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը:
5-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0304/Բ 07
1. Դասընթացի նպատակ
ներկայացնել փիլիսոփայության հիմնական օրենքները, կատեգորիաներն ու սկզբունքները, կեցության և իմացության էությունը, հիմնական ձևերն ու նրանց զարգացման օրինաչափությունները, որոնք թույլ են տալիս կերտել ազգային նկարագրով և գիտական աշխարհայացքով զինված մարդ, ձևավորել փիլիսոփայական մտածողության այն մակարդակը, որն անհրաժեշտ է յուրաքանչյուր կրթված և լավ մասնագետի համար:
Դասընթացի խնդիրները.
1. բացահայտել փիլիսոփայության հիմնական օրենքները, կատեգորիաներն ու սկզբունքները,
2. բացատրել կեցության և իմացության էությունը, հիմնական ձևերն ու նրանց զարգացման օրինաչափությունները,
3. հիմնարար գիտությունների տվյալների փիլիսոփայական մեկնաբանությունների միջոցով աջակցել ուսանողի համակարգված աշխարհայացքի, քաղաքակրթական զարգացումների, արդի միտումներին և այդ համատեքստում ազգային մրցունակ համակարգի մասին պատկերացումների ձևավորմանը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու կեցության համընդհանուր օրենքները, կատեգորիաները, հիմնական ձևերն ու առանձնահատկությունները,
2. բացահայտելու ճանաչողության, գիտության էության առանձնահատկությունները,
3. ներկայացնելու աշխարհի և նրանում մարդու տեղի ու դերի փիլիսոփայական հայեցակարգի ընդհանուր և տարբերակիչ առանձնահատկությունները, ճշմարտության և մոլորության, գիտելիքների և հավատի, ռացիոնալ և իռացիոնալ սահմանազատման փիլիսոփայական մեթոդաբանության դերն ու նշանակությունը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. տարբերելու գիտականը ոչ գիտականից, ճշմարիտը կեղծից, էականը ոչ էականից,
2. վերլուծելու հասարակական կյանքում տեղի ունեցող գործընթացները և դրանց պատճառահետևանքային կապերը,
3. կողմնորոշվելու մարդ-մարդ և մարդ-բնություն փոխհարաբերություններում:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. տեղին և ժամանակին գործածելու փիլիսոփայական մտածողության կոնցեպտուալ ապարատը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ներկայացնել փիլիսոփայության հիմնական օրենքները, կատեգորիաներն ու սկզբունքները, կեցության և իմացության էությունը, հիմնական ձևերն ու նրանց զարգացման օրինաչափությունները, որոնք թույլ են տալիս կերտել ազգային նկարագրով և գիտական աշխարհայացքով զինված մարդ, ձևավորել փիլիսոփայական մտածողության այն մակարդակը, որն անհրաժեշտ է յուրաքանչյուր կրթված և լավ մասնագետի համար:
Դասընթացի խնդիրները.
1. բացահայտել փիլիսոփայության հիմնական օրենքները, կատեգորիաներն ու սկզբունքները,
2. բացատրել կեցության և իմացության էությունը, հիմնական ձևերն ու նրանց զարգացման օրինաչափությունները,
3. հիմնարար գիտությունների տվյալների փիլիսոփայական մեկնաբանությունների միջոցով աջակցել ուսանողի համակարգված աշխարհայացքի, քաղաքակրթական զարգացումների, արդի միտումներին և այդ համատեքստում ազգային մրցունակ համակարգի մասին պատկերացումների ձևավորմանը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. սեմինար
3. քննարկում
4. զեկուցում
5. ռեֆերատ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով, որն անց է կացվում բանավոր հարցումով` հարցատոմսի հարցերի հիման վրա:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Դավիթ Անհաղթ, Երկեր, Եր., 1980:
  • Բրուտյան Գ., Իմաստասիրական երկխոսություններ, Հ. 1, Եր., 1987:
  • Բրուտյան Գ., Իմաստասիրական երկխոսություններ, Հ. 2, Եր., 1987:
  • Գաբրիելյան Հ., Հայ փիլսոփայության պատմություն, Եր., 1980:
  • Կյուրեղյան Է., Փիլիսոփայություն, Եր., 2004:
  • Փիլիսոփայության բառարան, Եր., 1975:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Փիլիսոփայության առարկան:
Թեմա 2. Կեցություն և մատերիա:
Թեմա 3. Դիալեկտիկա:
Թեմա 4. Բնություն:
Թեմա 5. Մարդ և պրակտիկա:
Թեմա 6. Գիտակցություն և ճանաչողություն:
Թեմա 7. Գիտություն:
Թեմա 8. Հասարակություն:
Ամբիոնի կոդը Կամընտրական դասընթացի անվանումը Կրեդիտներ
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0305/Բ 006
1. Դասընթացի նպատակ
խորացնել և զարգացնել նախորդ 2 փուլերում ձեռք բերված գիտելիքները, ուսանողների մոտ ձևավորել հաղորդակցության համար անհրաժեշտ բանավոր խոսքի ունակություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել և հարստացնել ուսանողների խոսակցական բառապաշարը,
2. ակտիվացնել բանավոր խոսքը և շփման կարողությունները,
3. զարգացնել անգլերենի ուղղախոսության նորմերը, խոսքի մասերի կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունները,
4. զարգացնել անգլերենով ազատ հաղորդակցվելու տեխնիկան:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու անգլերենի բառակազմության միջոցները,
2. կիրառելու հոմանիշները, հականիշները և համանունները համատեքստում,
3. գործածելու անգլերենին բնորոշ խոսակցական կառույցներ։
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ընդհանրացնելու լեզվի նախնական քերականական և բառապաշարային գիտելիքները,
2. վարելու զրույց/երկխոսություն՝ կիրառելով ուղղախոսության և շարահյուսության կանոններ,
3. արտահայտելու և հիմնավորելու սեփական կարծիքը, կազմելու գործնական նամակներ:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ունկնդրելու և վերարտադրելու զրույց/երկխոսություն,
2. պատրաստելու ինքնուրույն աշխատանքներ և զեկուցումներ,
3. բանավիճելու մասնագիտական թեմաներով:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
խորացնել և զարգացնել նախորդ 2 փուլերում ձեռք բերված գիտելիքները, ուսանողների մոտ ձևավորել հաղորդակցության համար անհրաժեշտ բանավոր խոսքի ունակություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել և հարստացնել ուսանողների խոսակցական բառապաշարը,
2. ակտիվացնել բանավոր խոսքը և շփման կարողությունները,
3. զարգացնել անգլերենի ուղղախոսության նորմերը, խոսքի մասերի կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունները,
4. զարգացնել անգլերենով ազատ հաղորդակցվելու տեխնիկան:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. անհատական և խմբային առաջադրանքներ
2. ընթերցանություն
3. թեստ
4. ռեֆերատ
5. զրույց լեզվակրի հետ
6. շնորհանդես
7. ինքնուրույն աշխատանք
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Վերջնարդյունքների ձևավորումը ստուգելու համար ստուգարքն անցկացվում է բանավոր հարցման ձևով: Ուսանողին տրվում է 4 հարց դասընթացի բովանդակությունից, որոնց բավարար պատասխանի դեպքում ստուգարքը համարվում է հանձնված:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Harutyunyan K., Mkrtchyan H., Bagumyan L., Do you Speak English? Yerevan, Lusakn, 2015.
  • Mkhitaryan K., Gevorgyan A., Develop Your Vision of English. Yerevan: Antares, 2017.
  • Vince M., First Certificate Language Practice. USA: Macmillan, 2010.
  • Alexander L.G., Fluency In English, Longman, 1967.
  • Alexander L.G., For and Against, Longman, 1969.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ընդհանուր անգլերեն` շեշտադրելով բառապաշարի ընդլայնումը:
Թեմա 2. Խոսակցական անգլերենին բնորոշ կառույցների ուսուցում:
Թեմա 3. Բանավոր խոսք՝ ուղղված ուսանողների մասնագիտական գիտելիքների, վերլուծական ունակությունների խթանմանը:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0304/ Բ 08
1. Դասընթացի նպատակ
ներկայացնել քննական և ստեղծագործական մտածողության առանձնահատկությունները, ուսանողների մոտ ձևավորել ստեղծագործական և քննական մտածողություն:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու քննական և ստեղծագործական մտածողությունը
2. մեկնաբանելու քննական և ստեղծագործական մտածողության հիմնական սկզբունքներն ու հատկանիշները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կիրառելու քննական և ստեղծագործական մտածողության գործիքները:
2. մեկնաբանելու քննական մտածողության տեսակները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. պատրաստելու ինքնուրույն աշխատանքներ և զեկուցումներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ներկայացնել քննական և ստեղծագործական մտածողության առանձնահատկությունները, ուսանողների մոտ ձևավորել ստեղծագործական և քննական մտածողություն:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. անհատական և խմբային առաջադրանքներ
2. ընթերցանություն
3. թեստ
4. ռեֆերատ
5. զրույց լեզվակրի հետ
6. շնորհանդես
7. ինքնուրույն աշխատանք
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Վերջնարդյունքների ձևավորումը ստուգելու համար ստուգարքն անցկացվում է բանավոր հարցման ձևով: Ուսանողին տրվում է 4 հարց դասընթացի բովանդակությունից, որոնց բավարար պատասխանի դեպքում ստուգարքը համարվում է հանձնված:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Бутенко А. В., Ходос Е. А. Критическое мышление: метод, теория, практика. Учеб.-метод. пособие. М.: Мирос, 2002. - 176 с.
  • Ивунина Е. Е. О различных подходах к понятию «критическое мышление» // Молодой учёный. - 2009. - № 11. - С. 170-174.
  • Турчин В. Ф. Феномен науки. Кибернетический подход к эволюции . - Изд. 2-е - М.: Словарное издательство ЭТС. - 2000. - 368 с.
  • Халперн Д. Психология критического мышления. - СПб.: Петер бург, 2000. - 512 с.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ստեղծագործական և քննական մտածողության սահմանումը:
Թեմա 2. Ստեղծագործական և քննական մտածողության կարևորությունը:
Թեմա 3. Ստեղծագործական և քննական մտածողության զարգացման փուլերը:
Թեմա 4. Ստեղծագործական և քննական մտածողության խրախուսման մեթոդները:
Թեմա 5. Քննական և ստեղծագործական մտածողության հմտությունների զարգացման մոտեցումները:
Թեմա 6. Ստեղծագործական և քննական մտածողության զարգացման գործիքները:
Թեմա 7. Քննական մտածողության տեսակները:
Թեմա 8. Ստեղծագործական մտածողության սկզբունքները, հիմնական հատկանիշները:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0104/ Բ 01
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողի մոտ ձևավորել անհրաժեշտ գիտելիքներ համակարգիչների տեխնիկական և ծրագրային ապահովման մասին, զարգացնել համակարգչից օգտվելու հմտություններ, որոնք կկիրառվեն ուսումնառության ընթացքում, առօրյայում, շարունակական կրթության ընթացքում, ստեղծել անհրաժեշտ հիմքեր համակարգչի օգնությամբ մասնագիտության մեջ գործնական հետազոտություններ ու վերլուծություններ կատարելու համար:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ուսանողներին ծանոթացնել համակարգչի կառուցվածքին, համակարգային և կիրառական ծրագրերին,
2. մեկնաբանել փաստաթղթերի գեղարվեստական ձևավորման ոճերը, շրիֆտատեսակները, խմբագրման հնարավորությունները,
3. բացահայտել ժամանակակից համակարգչի դերն ու կարևորությունը հումանիտար մասնագիտությունների մեջ,
4. կատարել տրամաբանական արտահայտություններ Excel համակարգով խնդիրներ լուծելու համար,
5. ըստ կատարած հաշվարկների ստացված տվյալների կառուցել գրաֆիկներ, տեսակավորել:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. թվարկելու համակարգչի կառուցվածքը և նշելու աշխատանքի հիմնական սկզբունքները:
2. ընտրելու ոճեր, շրիֆտատեսակներ, շաբլոններ word տեքստային խմբագրով փաստաթղթեր ձևավորելու համար:
3. վերարտադրելու և ստեղծելու էլեկտրոնային աղյուսակ:
4. ընտրելու և ներկայացնելու Power Point համակարգի հնարավորությունները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. օգտագործելու օպերացիոն համակարգի հնարավորությունները:
2. կատարելու իր թղթավարությունը Microsoft Word տեքստային խմբագրիչով:
3. էլեկտրոնային աղյուսակով կատարելու հաշվարկային աշխատանքներ՝ կիրառելով ստանդարտ ֆունկցիաներ և տրամաբանական գործողություններ:
4. կիրառելու Power Point ծրագիրը զեկուցումների, ռեֆերատների, կուրսային և ավարտական աշխատանքների ցուցադրման համար:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողի մոտ ձևավորել անհրաժեշտ գիտելիքներ համակարգիչների տեխնիկական և ծրագրային ապահովման մասին, զարգացնել համակարգչից օգտվելու հմտություններ, որոնք կկիրառվեն ուսումնառության ընթացքում, առօրյայում, շարունակական կրթության ընթացքում, ստեղծել անհրաժեշտ հիմքեր համակարգչի օգնությամբ մասնագիտության մեջ գործնական հետազոտություններ ու վերլուծություններ կատարելու համար:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ուսանողներին ծանոթացնել համակարգչի կառուցվածքին, համակարգային և կիրառական ծրագրերին,
2. մեկնաբանել փաստաթղթերի գեղարվեստական ձևավորման ոճերը, շրիֆտատեսակները, խմբագրման հնարավորությունները,
3. բացահայտել ժամանակակից համակարգչի դերն ու կարևորությունը հումանիտար մասնագիտությունների մեջ,
4. կատարել տրամաբանական արտահայտություններ Excel համակարգով խնդիրներ լուծելու համար,
5. ըստ կատարած հաշվարկների ստացված տվյալների կառուցել գրաֆիկներ, տեսակավորել:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
գործնական աշխատանքներ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Թեստը, առաջադրանքը, խնդիրը կամ ռեֆերատը գնահատվում է «ստուգված», եթե կատարելէ 50% և ավելի: Ուսանողը.
· շնորհանդեսի ուղեկցությամբ Power Point ծրագրով ներկայացնում է հանձնարարված ինքնուրույն աշխատանքները,
· հանձնում է ուսումնառության ողջ ընթացքում ստացած գիտելիքների վերաբերյալ ռեֆերատը,
· տեղում կատարում է առաջադրանք, որը բաղկացած է MS Word և Excel - ծրագրերի թեստերից:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Հովակիմյան Ա.., Սարգսյան Ս., Խաչոյան Լ., Իսպիրյան Ն., Մանուկյան Ա., Մկրտչյան Ն., Համակարգչային գրագիտություն, Մեթոդական ձեռնարկ, Եր., 2012:
  • Тихомиров А., Прокди А.К., Колосков П.В., Клендрова И.А. и др., MicrosoftOffice 2007, Наука и Техника, Эл. Книга, 2008.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Համակարգչի կառուցվածքը և աշխատանքի հիմնական սկզբունքները: Համակարգչի կառուցվածքը և աշխատանքի հիմնական սկզբունքները: ԷՀՄ-ի հիմնական հանգույցները. հիշասարք,պրոցեսոր, ներածման և արտածման սարքեր:ԷՀՄ-ի ծրագրային ապահովումը: Ֆայլ, ֆայլի անվանում. Ֆայլի ճանապարհ: Հիշողության չափման միավորները:
Թեմա 2. Microsoft Word փաստաթղթերի ստեղծում և ձևավորում.
Փաստաթղթերի ստեղծում և ձևավորում: Տառի բնութագրերը:WordArt-ի տեղադրում: Նրա հետ աշխատելու գործիքներ: Formatting պանելի գործիքները: Աշխատանք Tab-երի հետ:Պարագրաֆ, նրա բնութագրերը: Էջի պարամետրերի տեղադրում: Եզրագծերի և ֆոնի տեղադրում, տեքստերի խմբագրում (բլոկների պատճենում, տեղափոխում, տեղադրում): Փաստաթղթերի նախնական դիտարկում և տպում: Տեքստերի սխալների ուղղում, որոնում, փոխարինում: Էջի համարների տեղադրում: Drawing ռեժիմ: Աշխատանք Autoshapesերի հետ: Աղյուսակների տեղադրում:
Թեմա 3. Microsoft Excel էլեկտրոնային աղյուսակներ
Microsoft Excel էլեկտրոնային աղյուսակային համակարգի պատուհանի կառուցվածքը: Բջիջներ: Տվյալների ներմուծում, խմբագրում, ֆորմատավորում: Բջջի հասցեների տիպերը: Ներմուծման ավտոմատացում: Տրամաբանական գործողություններ, ֆունկցիաներ: Տվյակների տեսակավորում՝ Filter, Sort ռեժիմները:
Թեմա 4. Microsoft PowerPoint ներկայացման ստեղծում:
Ներկայացումներիստեղծում: Անիմացիաների և ոճերիհաղորդում սահիկներին:Ձայնային, լուսային ոճերի հաղորդում սահիկներին: Դիզայնի ձևավորում: Ավտոմատացնել սահիկների միջև անցումը: Ներկայացումն ինտեգրել այլ թվայնացված միջոցների հետ:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0305/Բ 003
1. Դասընթացի նպատակ
խորացնել և զարգացնել նախորդ 2 փուլերում ձեռք բերված գիտելիքները, ուսանողների մոտ ձևավորել հաղորդակցության համար անհրաժեշտ բանավոր խոսքի ունակություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել և հարստացնել ուսանողների խոսակցական բառապաշարը,
2. ակտիվացնել բանավոր խոսքը և շփման կարողությունները,
3. զարգացնել ռուսերենի ուղղախոսության նորմերը, խոսքի մասերի կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունները,
4. զարգացնել ռուսերենով ազատ հաղորդակցվելու տեխնիկան:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու ռուսերենի բառակազմության միջոցները:
2. կիրառելու հոմանիշները, հականիշները և համանունները համատեքստում:
3. գործածելու ռուսերենին բնորոշ խոսակցական կառույցներ։
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ընդհանրացնելու լեզվի նախնական քերականական և բառապաշարային գիտելիքները:
2. վարելու զրույց/երկխոսություն՝ կիրառելով ուղղախոսության և շարահյուսության կանոններ։
3. արտահայտելու և հիմնավորելու սեփական կարծիքը, կազմելու գործնական նամակներ:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ունկնդրելու և վերարտադրելու զրույց/երկխոսություն:
2. պատրաստելու ինքնուրույն աշխատանքներ և զեկուցումներ:
3. բանավիճելու մասնագիտական թեմաներով:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
խորացնել և զարգացնել նախորդ 2 փուլերում ձեռք բերված գիտելիքները, ուսանողների մոտ ձևավորել հաղորդակցության համար անհրաժեշտ բանավոր խոսքի ունակություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. խորացնել և հարստացնել ուսանողների խոսակցական բառապաշարը,
2. ակտիվացնել բանավոր խոսքը և շփման կարողությունները,
3. զարգացնել ռուսերենի ուղղախոսության նորմերը, խոսքի մասերի կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունները,
4. զարգացնել ռուսերենով ազատ հաղորդակցվելու տեխնիկան:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. անհատական և խմբային առաջադրանքներ
2. ընթերցանություն
3. թեստ
4. ռեֆերատ
5. զրույց լեզվակրի հետ
6. շնորհանդես
7. ինքնուրույն աշխատանք
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Վերջնարդյունքների ձևավորումը ստուգելու համար ստուգարքն անցկացվում է բանավոր հարցման ձևով: Ուսանողին տրվում է 4 հարց դասընթացի բովանդակությունից, որոնց բավարար պատասխանի դեպքում ստուգարքը համարվում է հանձնված:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Русский язык. Под общ.ред. к.ф.н. доцента Лалаян С.А. Ер., изд-во ЕГУ, 2018.
  • Русский язык. Под общ.ред. Л.М.Мкртчяна. Ер., изд-во ЕГУ, 2004.
  • Учебник по русскому языку. Грамматика. Коммуникация Речь., П.Б.Балаян, Л.А.Тер-Саркисян, Б.С.Ходжумян. Ереван, изд-во ЕГУ, 2015.
  • Учебные пособия по специальности.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Շարահյուսություն:
Թեմա 2. Ուղղագրության հիմնական կանոնները:
Թեմա 3. Մասնագիտական տեքստ:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0302/ Բ 11
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողին ներկայացնել հասարակության և մեդիայի փոխհարաբերությունները, դրանց առանձնահատկությունները, ծանոթացնել մեդիայի կողմից հանրային կարծիքի, սոցիալական դիրքորոշման, արժեհամակարգի ձևավորման մեխանիզմներին, ուսումնասիրել հասարակական գիտակցության և մեդիամիջավայրի փոխազդեցությունների շրջանակը, հասկանալ դրանց նախադրյալները և հետևանքները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. հիմնավորելու մեդիայի և տեղեկատվական հասարակության էությունը, դրանց հետ կապված հասկացությունները և հիմնական տեսությունները,
2. որոշելու մեդիայի արժեքաստեղծ գործառույթը, վերջինիս միջոցով հասարակական արժեքների ձևավորման փուլերը,
3. մատնանշելու սոցիալական դիրքորոշման փոփոխման մեխանիզմները՝ մեդիայի դերն ավելի ամբողջական պատկերացնելու համար,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. տարբերակելու մեդիայի հաղորդակցային և գաղափարական բնույթը,
2. գնահատելու տեղեկատվական հասարակության հայաստանյան յուրահատկությունները,
3. հետազոտության ժամանակակից մեթոդներով համեմատելու մեդիատեսակները (մեդիա)՝ ըստ իրենց ազդեցիկության աստիճանի,
4. տարբերակելու ամբոխի կարգավորման/մանիպուլացման մեխանիզմներն ու հնարքները կոնկրետ դեպքերում,
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. արժևորելու և քննադատական մոտեցում ցուցաբերելու մեդիաարտադրանքին,
2. սեփական հետազոտություններում մեթոդաբանական սկզբունքներով համակարգելու մեդիաազդեցության մեխանիզմները։
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողին ներկայացնել հասարակության և մեդիայի փոխհարաբերությունները, դրանց առանձնահատկությունները, ծանոթացնել մեդիայի կողմից հանրային կարծիքի, սոցիալական դիրքորոշման, արժեհամակարգի ձևավորման մեխանիզմներին, ուսումնասիրել հասարակական գիտակցության և մեդիամիջավայրի փոխազդեցությունների շրջանակը, հասկանալ դրանց նախադրյալները և հետևանքները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. գործնական պարապմունք
3. ինքնուրույն խատանքներ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անց է կացվում բանավոր:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Morin E., Au-delà de la globalisation et du développement, société-monde ou empire-monde ? », La revue du MAUSS, 20, pp. 43-53, 2002.
  • Назаров М. М., Массовая коммуникация и общество. Введение в теорию и исследования. - М.: «Аванти плюс», 2003.
  • Поликарпова Е.В., Аксиологические Функции Масс-Медиа В Современном Обществе, Ростов-на-Дону, 2002.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հասարակության կառուցվածքը: Հասարակություն և անհատ:
Թեմա 2. Մեդիա և մեդիամիջավայր: Մեդիայի հաղորդակցային և գաղափարական բնույթը:
Թեմա 3. Տեղեկատվական հասարակություն. ձևավորման նախադրյալները:
Թեմա 4. Հասարակական գիտակցություն-մեդիամիջավայր. փոխադարձ ազդեցության բնույթը:
Թեմա 5. Հասարակական գիտակցության մանիպուլյացիա:
Թեմա 6. Մեդիա և արժեքներ. մեդիայի արժեքաստեղծ գործառույթը:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
0/30/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0105 / Բ 03
1. Դասընթացի նպատակ
· ուսանողներին ծանոթացնել մաթեմատիկայի հիմունքներին' որպես ընդհանուր մշակույթի բաղկացուցիչ մասի,
· ուսանողներին մոտ ձևավորել վերացական մտածողություն:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
· կտիրապետի հանրակրթական և հանրամատչելի բնույթի մաթեմատիկական որոշ հարցերի:
· կունենա թվային տվյալները ճիշտ մշակելու,մասնագիտական վերլուծությունները գրաֆիկների, սանդղակների, մասերով արտահայտել տոկոսների միջոցով պատկերավորելու հմտություններ:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
· տարրական ֆունկցիաների հենքի վրա դասակարգել ֆունկցիաները, սահմանել ֆունկցիայի անընդհատությունը, հաշվել նրա սահմանը:
· գործնականում իրականացնել հետազոտական աշխատանքի ճիշտ պլանավորում,
· գործնականում իրականացնել հետազոտման մեթոդի ճիշտ ընտրություն։
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
· աշխատել հետազոտական խմբում,
· կիրառել գիտելիքները պրակտիկայում,
· վերլուծել խնդիրները և առաջարկել լուծման եղանակներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
· ուսանողներին ծանոթացնել մաթեմատիկայի հիմունքներին' որպես ընդհանուր մշակույթի բաղկացուցիչ մասի,
· ուսանողներին մոտ ձևավորել վերացական մտածողություն:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
Դասախոսություներ դիդակտիկ նյութերի կիրառմամբ (համակարգիչ, աղյուսակներ և այլն):
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր հարցման ձևով: Ուսանողին տրվում է 4 հարց դասընթացի բովանդակությունից, որոնց բավարար պատասխանի դեպքում ստուգարքը համարվում է հանձնված։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Աթաբեկյան Վ. և ուրիշներ, Մաթեմատիկա հումանիտար մասնագիտությունների համար, ԵՊՀ, Երևան, 2004:
  • Тихомиров Н. Б., Шелехов А. М., Математика, Учебный курс для юристов, Москва, Юрайт, 2000.
  • Քարտաշյան Ա.Հ. Մաթեմատիկա Երևան. Լույս, 1983
  • Стойлова Л.П. Математика Москва, Академия, 2007
  • Лавров И.А.,Максимова Л.Л. Задачи по теории множеств, математической логике и теории алгоритмов Москва, Физматлит 1995
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Մաթեմատիկա առարկան և մաթեմատիկական լեզու:
Թեմա 2. Բազմությունների տեսության տարրեր և թվային բազմություններ։
Թեմա 3. Ոչ էվկլիդեսյան երկրաչափություն: Վեկտորական հաշիվ։
Թեմա 4. Տեքստային խնդիրներ ։(տոկոսի, խառնուրդների և շարժման խնդիրներ)
Թեմա 5. Հանրահաշվական կորեր (ուղիղ գիծ, շրջանագիծ)։
Թեմա 6. Հավանականությունների տեսություն և մաթեմատիկական վիճակագրության տարրեր։
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0305/ Բ011
1. Դասընթացի նպատակ
ներկայացնել հաղորդակցության դերն ու նշանակությունը անձնական և մասնագիտական նպատակների իրականացման համար:
Դասընթացի խնդիրները՝
1. նպաստել սովորողների քննադատական մտածողության ձևավորմանը` ստեղծելով ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու, բազմաթիվ կարծիքների ու տեսակետների նկատմամբ հարգանք ունենալու, արդյունավետ հաղորդակցվելու մթնոլորտի զարգացմանը:
2. ուսումնասիրել լեզվի կիրառական և հաղորդակցային հնարավորությունները,
3. բացահայտել խոսքի ընդհանուր օինաչափությունները,
4. դրսևորել գրական խոսքի բարձր մշակույթ,
5. հարստացնել ու զարգացնել լեզվի կիրառական և հաղորդակցական հնավորությունները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու լեզվի կիրառական և հաղորդակցական հնավորությունները,
2. լուսաբանելու լեզվի դերը որպես հաղորդակցական միջոց։
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. տիրապետելու որոշակի աշխատանքային հմտությունների և տարբեր միջավայրերում քաղաքակիրթ, բարյացակամ հաղորդակցվելու ունակությունների,
2. ընտրելու հաղորդակցման համար անհրաժեշտ լեզվաոճական միջոցներ։
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. դրսևորելու լեզվական բաձր մշակույթ, հարուստ բառապաշար, լայն աշխարհայացք, մասնագիտական էթիկա, հանրության հետ հաղորդակցվելու ունակություններ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ներկայացնել հաղորդակցության դերն ու նշանակությունը անձնական և մասնագիտական նպատակների իրականացման համար:
Դասընթացի խնդիրները՝
1. նպաստել սովորողների քննադատական մտածողության ձևավորմանը` ստեղծելով ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու, բազմաթիվ կարծիքների ու տեսակետների նկատմամբ հարգանք ունենալու, արդյունավետ հաղորդակցվելու մթնոլորտի զարգացմանը:
2. ուսումնասիրել լեզվի կիրառական և հաղորդակցային հնարավորությունները,
3. բացահայտել խոսքի ընդհանուր օինաչափությունները,
4. դրսևորել գրական խոսքի բարձր մշակույթ,
5. հարստացնել ու զարգացնել լեզվի կիրառական և հաղորդակցական հնավորությունները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. Պասիվ դաախոսություն
2. Ակտիվ դասախոսություն
- հարցուպատասխան
- զրույց
3. Ինտերակտիվ դասախոսություն
- «PowerPoint» համակարգչային ծրագրով տեսադրվագաշարերի ցուցադրում
- հարցուպատասխան
- բանավեճ
- զրույց
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարք. վերջնարդյունքների ձևավորումը ստուգելու համար անց է կացվում բանավոր հարցում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ավետիսյան Յու., Պաշտոնական գրագրություն, Երևան, 2001:
  • Գաբրիելյան Յու., Լեզվական հաղորդակցության տեսություն, Երևան, 2018:
  • Գաբրիելյան Վ., Գրավոր խոսք, Երկրորդ հրատարակություն, Երևան, 2009:
  • Պետրսյան Ա., Գործարար հաղորդակցություն, Երևան, 2003թ.:
  • Պետրոսյան Հ., Մարտիրոսյան Ա., Գործարար և գիտական հայոց լեզու, Երևան, 2015:
  • Քարնեգի Դ., Ինչպե՞ս ձեռք բերել բարեկամներ և ինչպես ազդել մարդկանց վրա, 1936:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հաղորդակցության դերն ու նշանակությունը:
Թեմա 2. Հաղորդակցման խոչընդոտները. գործնական հաղորդակցում:
Թեմա 3. Հաղորդակցման դասակարգումները:
Թեմա 4. Ուղղակի և անուղղակի հաղորդակցման ձևերը:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0201 / Բ 03
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին ծանոթացնել կիրառական վիճակագրության հիմունքներին որպես ընդհանուր մշակույթի բաղկացուցիչ մասի, ուսանողներին մոտ ձևավորել վերացական մտածողություն:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. կտիրապետի կիրառական վիճակագրության որոշ հարցերի:
2. կունենա վիճակագրական տվյալները ճիշտ մշակելու, միջին քառակուսային շեղում, մոդա, մեդիանա հաշվելու հմտություններ:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. դիսկրետ պատահական մեծության հենքի վրա դասակարգել թվային բնութագրիչներ՝ մաթեմատիկական սպասում, դիսպերսիա, միջին քառակուսային շեղում, մոդա, մեդիանա։
2. նկարագրական վիճակագրության գործնականում իրականացնել հետազոտական աշխատանքի ճիշտ պլանավորում:
3. կկարողանա մոդելավորել առօրեական բնույթի որոշ խնդիրներ և լուծել
4. գործնականում իրականացնել հետազոտման մեթոդի ճիշտ ընտրություն։
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատել հետազոտական խմբում,
2. կիրառել գիտելիքները պրակտիկայում:
3. վերլուծել վիճակագրական խնդիրները և առաջարկել լուծման եղանակներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին ծանոթացնել կիրառական վիճակագրության հիմունքներին որպես ընդհանուր մշակույթի բաղկացուցիչ մասի, ուսանողներին մոտ ձևավորել վերացական մտածողություն:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
Դասախոսություներ դիդակտիկ նյութերի կիրառմամբ (համակարգիչ, աղյուսակներ և այլն):
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր հարցման ձևով: Ուսանողին տրվում է 4 հարց դասընթացի բովանդակությունից, որոնց բավարար պատասխանի դեպքում ստուգարքը համարվում է հանձնված:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ահարոնյան Ն., Իսրայելյան Ե., Հավանականությունների տեսության խնդրանգիրք, ԵՊՀ հրատ., Եր., 2016. 154 էջ:
  • Գասպարյան Կ.Վ., Վիճակագրության խնդիրների ժողովածու, Եր.,ԵՊՀ հրատ., 2017,208 էջ:
  • Հարությունյան Ե. և այլոք, Հավանականություն և կիրառական վիճակագրություն, Եր.Գիտություն,,2000, 298 էջ::
  • , Համբարձումյան Գ.Հ. «Հավանականությունների տեսություն» Եր.: «Լույս հրատարակչություն»։ 1977, 400 էջ։
  • Ивченко Г. И., Медведев Ю. И., Математическая статистика, М., кн. дом Либроком, 2014. 352 с.
  • Гмурман В.Е. «Руководство к решению задач по теории вероятностей и математической статистике» М.: Высш. школа, 2000, 400 с.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Դիսկրետ պատահական մեծության թվային բնութագրիչներ՝ մաթեմատիկական սպասում, դիսպերսիա, միջին քառակուսային շեղում, մոդա, մեդիանա։
Թեմա 2. Նկարագրական վիճակագրություն։
Թեմա 3. Նմուշահանում դիսկրետ և անընդհատ հատկանիշի դեպքում։
Թեմա 4. Գնահատման տեսություն ։
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0105/Բ 02
1. Դասընթացի նպատակ
հումանիտար և սոցիալ-տնտեսագիտական մասնագիտությունների ներկայացուցիչներին բնագիտական գրագիտության հիմունքներին 21-րդ դարի մակարդակով ծանոթացնելն է: Այն պիտի առաջին հերթին ապագա մտավորականին ուսանի բնագիտության, մաթեմատիկայի և հումանիտար գիտությունների ուսումնասիրման առարկաների ու մեթոդոլոգիայի ընդհանրություններին ու տարբերություններին, որ նման մտավորականն իր հետագա գործունեության ընթացքում հնարավորին չափ քիչ ենթարկվի զանազան մոլորություններին, նախապաշարմունքներին ու սնահավատություններին: Դասընթացի ուսումնասիրման ընթացքում կներկայացվի ժամանակակից բնագիտությունը համապիտանի մեթոդների և օրենքների ամբողջության մեջ` ցուցադրելով շրջապատող աշխարհի ճանաչման ռացիոնալ մեթոդի առանձնահատկությունը, բնագիտության տրամաբանությունը և կառուցվածքը:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևա­վո­րե­լ բնագ­իտա­կա­ն աշխարհ­այացք,
2. ծանոթացնել ­բնագիտո­ւթյ­ան զարգ­ացմա­ն ­պատմությա­նը,
3. բացատրել բն­ության համակար­­գ­երի­ կազմավ­որմա­ն, ­կառու­ցվա­ծքի­ և զա­րգ­աց­մա­ն օրինաչափություններ­ը,
4. ուսանողներին ծանոթացնել բնագիտո­ւթյ­ան զարգ­ացման­ ներ­կա­ միտու­մն­երի­ն:­
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու բնագիտո­ւթյ­ան զարգ­աց­ման փու­լե­րը,
2. ներկայացնելու բնագիտո­ւթ­յան հիմնական­ ս­կզբունքնե­րին,
3. մեկնաբանելու բն­ու­թյա­ն ­համակ­արգե­րի կառու­ցվ­ածք­ի, առ­աջ­ացմ­ան ­և է­վոլյու­ցիա­յի կոնցեպցիաները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կիրառ­ելու­ բն­ու­թյա­ն ­համակ­արգե­րի կառու­ցվա­ծքի­, զարգ­ացման ընդհա­նուր­ ս­կզբո­ւն­քն­եր­ի ­և օրինաչափությո­ւն­ներ­ի վերա­բե­րյա­լ գիտել­իք­նե­րը տա­րբ­եր հ­ետա­զո­տություններո­ւմ,
2. կատարելու հաշվարկներ որոշակի գործընթացների վերաբերյալ և տալ որակական ու քանակական գնահատական բնության երևույթների վերջնական արդյունքների մասին,
3. կատ­ար­ելու ­համապա­տա­սխ­ան ե­զրակ­ացություն­ներ բ­նության առ­ա­­վել ընդ­հա­նու­ր համակ­ար­գեր­ի վերաբերյ­ալ:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ներկայացնելու թիմային աշխատանքի ընթացքում հստակ սեփական միտքը,
2. օգտվելով տարբեր աղբյուրներից կատարելու վերլուծություններ և դասակարգելու ստացած ինֆորմացիան,
3. ստեղծագործելու` պահպանելով մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
հումանիտար և սոցիալ-տնտեսագիտական մասնագիտությունների ներկայացուցիչներին բնագիտական գրագիտության հիմունքներին 21-րդ դարի մակարդակով ծանոթացնելն է: Այն պիտի առաջին հերթին ապագա մտավորականին ուսանի բնագիտության, մաթեմատիկայի և հումանիտար գիտությունների ուսումնասիրման առարկաների ու մեթոդոլոգիայի ընդհանրություններին ու տարբերություններին, որ նման մտավորականն իր հետագա գործունեության ընթացքում հնարավորին չափ քիչ ենթարկվի զանազան մոլորություններին, նախապաշարմունքներին ու սնահավատություններին: Դասընթացի ուսումնասիրման ընթացքում կներկայացվի ժամանակակից բնագիտությունը համապիտանի մեթոդների և օրենքների ամբողջության մեջ` ցուցադրելով շրջապատող աշխարհի ճանաչման ռացիոնալ մեթոդի առանձնահատկությունը, բնագիտության տրամաբանությունը և կառուցվածքը:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևա­վո­րե­լ բնագ­իտա­կա­ն աշխարհ­այացք,
2. ծանոթացնել ­բնագիտո­ւթյ­ան զարգ­ացմա­ն ­պատմությա­նը,
3. բացատրել բն­ության համակար­­գ­երի­ կազմավ­որմա­ն, ­կառու­ցվա­ծքի­ և զա­րգ­աց­մա­ն օրինաչափություններ­ը,
4. ուսանողներին ծանոթացնել բնագիտո­ւթյ­ան զարգ­ացման­ ներ­կա­ միտու­մն­երի­ն:­
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդները (դասախոսումը, բացատրումը, պատմումը, զեկուցումը),
2. գործնական մեթոդները (վարժությունների և տնային առաջադրանքի կատարումը),
3. տրամաբանական մեթոդները (ինդուկտիվ, դեդուկտիվ, անալոգիա),
4. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդները (բացատրական - ցուցադրական, պրոբլեմային - որոնողական),
5. համագործակցային ուսուցման մեթոդները (թիմային և խմբային աշխատանքներ),
6. քննադական մտածողության մեթոդները,
7. խմբային աշխատանքի մեթոդները,
8. ինքնուրույն աշխատանքի մեթոդները,
9. վերահսկողության մեթոդները (գրավոր և բանավոր, պլանավորված և ոչ պլանավորված վերահսկողություն):
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ուսանողին տրվում է ինքնուրույն աշխատանք ռեֆերատի տեսքով՝ դասընթացի շրջանակում: Տրվում է ռեֆերատը բանավոր և ժամանակակից մեթոդներով ներկայացնելու հնարավորություն, եթե ուսանողը ինքնուրույն աշխատանքը ներկայացնում է դրսևորելով անհրաժեշտ վերջնարդյունքի 50 տոկոսից ավելին՝ նա ստանում է ստուգված:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ասլանյան Լ., Բնագիտության ժամանակակից կոնցեպցիաներ, Եր., 2007:
  • Канке В.А., Концепции современного естествознания, Логос. М., 2002.
  • Концепции современного естествознания, Питер 2008, (Под.редакц. Л.А.Михайлова).
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Բնագիտության ժամանակակից կոնցեպցիաներ առարկայի նպատակները, խնդիրները, ուսումնասիրության մեթոդները և զար­գաց­մ­ան հիմ­նա­կան փո­ւլերը:
Թեմա 2. Բնագ­իտա­կա­ն ­և հումա­նի­տար­ մշակ­ու­յթներ: Ա­շխ­արհ­ի ­մեխանիկա­կան, էլեկտրամագնիսական և ժամանակակից ­պա­տկերները:­
Թեմա 3. Նյութի կա­ռուց­վ­ած­­քի ­կո­նցեպ­ցի­աները: ­Մ­իկրոա­շխար­հի կ­առ­ուցվա­ծք­ների և փոխազ­դեցություն­նե­րի ­կո­նցեպ­ցի­աները: Տար­րա­կան
մ­աս­նիկները: Հիմ­նա­րա­ր փո­խազդ­եց­ությ­ու­նները:
Թեմա 4. Հարաբ­երական­ության­ հատուկ և ընդ­հա­նուր սկզ­բու­նք­նե­րը:­ Անո­րոշու­թյո­ւնը աշխ­արհում: Անո­րո­շություն­ներ­ի առնչո­ւթյ­ուն: Լրացման
ս­կզ­բունք:­
Թեմա 5. Աստ­ղե­րի, մոլորակների և տիեզերքի կառուցվածքի, ա­ռա­ջա­ց­մ­ան ­և է­վոլյու­ցիա­յի ­կո­նցեպ­ցիա­նե­րը:
Թեմա 6. Կեն­դանի ն­յութի ձևե­րը, հատ­­կութ­յո­ւնն­եր­ը և­ կազմա­վոր­ման­ մ­ակար­դա­կները:
Թեմա 7. Էվոլ­յու­ցիոն ­կեն­­սա­բանո­ւթյ­ան ­կո­նցեպցիա­ները:­
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0303/ Բ 05
1. Դասընթացի նպատակ
ներկայացնել բարոյականության տեսության հիմնահարցերը, ամբողջացնել բարոյականության մասին սովորողի պատկերացումները, բարձրացնել բարոյական գիտակցությունը և համաշխարհայնացման արդի ժամանակաշրջանում նպաստել ուսանողի բարոյափիլիսոփայական աշխարհայացքի ձևավորմանը:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ծանոթացնել բարոյագիտության հիմնական հասկացություններին, բարոյական առաջընթացի էությանն ու չափանիշներին, բարոյականության էությանը, կառուցվածքային բաղադրիչներին, յուրահատկությանը, գործառույթներին, բարոյականության և ազատության հարաբերությանը, ազգային ու համամարդկային բարոյամշակութային արժեքներին, բարոյական արժեհամակարգին,
2. ցույց տալ ճշմարտության, արդարության, ազատության, բարու և գեղեցիկի կապը կյանքի նպատակի և իմաստի հիմնահարցերին,
3. նպաստել անձի բարոյական մտահաղորդակցության ձևավորմանը,
4. բացահայտել բարոյական իդեալի էությունը ազգայինի և համամարդկային տեսանկյունից,
5. վերլուծել բարոյականություն հասկացության տարբեր սոցիալ-մշակութային մեկնաբանությունները,
6. ընդլայնել սովորողների մտահորիզոնը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու բարոյագիտության հիմնական հասկացությունները, բարոյական առաջընթացի էությունը ու չափանիշները:
2. արժևորելու ազգային և համամարդկային բարոյամշակութային արժեքները, բարոյական արժեհամակարգը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ցույց տալու ճշմարտության, արդարության, ազատության, բարու և գեղեցիկի կապը կյանքի նպատակի և իմաստի հիմնահարցերին:
2. բացահայտելու բարոյական իդեալի էությունը ազգայինի և համամարդկային տեսանկյունից:
3. վերլուծելու բարոյականություն հասկացության տարբեր սոցիալ-մշակութային մեկնաբանությունները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ներկայացնել բարոյականության տեսության հիմնահարցերը, ամբողջացնել բարոյականության մասին սովորողի պատկերացումները, բարձրացնել բարոյական գիտակցությունը և համաշխարհայնացման արդի ժամանակաշրջանում նպաստել ուսանողի բարոյափիլիսոփայական աշխարհայացքի ձևավորմանը:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ծանոթացնել բարոյագիտության հիմնական հասկացություններին, բարոյական առաջընթացի էությանն ու չափանիշներին, բարոյականության էությանը, կառուցվածքային բաղադրիչներին, յուրահատկությանը, գործառույթներին, բարոյականության և ազատության հարաբերությանը, ազգային ու համամարդկային բարոյամշակութային արժեքներին, բարոյական արժեհամակարգին,
2. ցույց տալ ճշմարտության, արդարության, ազատության, բարու և գեղեցիկի կապը կյանքի նպատակի և իմաստի հիմնահարցերին,
3. նպաստել անձի բարոյական մտահաղորդակցության ձևավորմանը,
4. բացահայտել բարոյական իդեալի էությունը ազգայինի և համամարդկային տեսանկյունից,
5. վերլուծել բարոյականություն հասկացության տարբեր սոցիալ-մշակութային մեկնաբանությունները,
6. ընդլայնել սովորողների մտահորիզոնը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. քննարկումներ
3. զեկուցումներ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր: Տրվում է առավելագույնը 4 հարց` նա­խա­պես տրամադրված հարցաշարից:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Разин А., Этика, Москва, 2003.
  • Дробницкий О., Понятие морали, Москва, 2004.
  • Мур Дж., Прунципы этики, Москва, 1984.
  • Этика, Учебник под. Ред. А. Гусейнова и Е. Дубко, Москва, 2000.
  • Словарь по этике.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Բաժին 1. Բարոյագիտության հիմնական կատեգորիաները.
Թեմա 1. Հասկացություն բարոյագիտության կատեգորիաների մասին:
Թեմա 2. Բարին և չարը:
Թեմա 3. Պարտք և պատասխանատվություն:
Թեմա 4. Պատիվ և արժանապատվություն:
Թեմա 5. Խիղճ: Բարոյական իդեալ:
Թեմա 6. Կյանքի իմաստն ու նպատակը:
Թեմա 7. Երջանկություն. Սեր:
Բաժին 2. Բարոյականության էությունը, կառուցվածքային բաղադրիչները, յուրահատկությունը և գործառույթները:
Թեմա 8. Բարոյականության էությունը, յուրահատկությունը և կառուցվածքային բաղադրիչները:
Թեմա 9. Բարոյականության հիմնական սոցիալական գործառույթները:
Բաժին 3. Բարոյականություն և ազատություն:
Թեմա 10. Անձը և համակեցությունը:
Թեմա 11. Բարոյականության հասարակական խնդիրները:
Բաժին 4. Անձի բարոյական գիտակցությունը:
Թեմա 12. Անձի բարոյական գիտակցությունը:
Թեմա 13. Անձի բարոյական գործունեությունը:
Թեմա 14. Անձի բարոյական հարաբերությունները:
Թեմա 15. Անձի բարոյական մշակույթը:
Բաժին 5. Համամարդկային բարոյական արժեքներ և ազգային բարոյական նկարագիր:
Թեմա 16. Ժողովրդավարության և մարդու իրավուքների վերաիմաստավորումը եվրոպական բարոյամշակութային արժեհամակարգի համատեքստում:
Թեմա 17. Ազգային-բարոյական նկարագիր:
Բաժին 6. Բարոյագիտության կիրառական խնդիրներ:
Թեմա 18. Կիրառական բարոյագիտություն:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0304/Բ 06
1. Դասընթացի նպատակ
ու­սա­նող­նե­րին ծա­նո­թաց­նել քա­ղա­քա­գի­տութ­յան ձևա­­վոր­ման տե­սա­կան և գաղափա­րա­կան ա­կունք­նե­րին, հիմ­նա­կան կա­տե­գո­րիա­նե­րի ու քա­ղա­քա­գի­տութ­յան ու­սում­նա­սի­րութ­յան առար­կա­յա­կան տի­րույ­թին, ձևա­վո­րել ու­սա­նող­նե­րի մոտ քա­ղա­քա­կան ի­րա­կա­նութ­յան վեր­լու­ծութ­յան պրակտիկ հմտութ­յուն­ներ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ներկայացնել քաղաքական մտքի զարգացման հիմնական էտապները,
2. ներկայացնել քաղաքական վարչակարգ հասկացությունը, տեսակները,
3. ներկայացնել ու մեկնաբանել քաղաքական տեխնոլոգիա և քաղաքական գաղափարախոսություն հասկացությունը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու քաղաքագիտության ձևավորման նախապատմությունը և զարգացման էտապները,
2. ներկայացնելու իշխանության կառուցվածքը, ռեսուրսները և տեսակները,
3. թվարկելու ու մեկնաբանելու պետական կառավարման ձևերը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. վերլուծելու քաղաքական վարչակարգ հասկացությունը, տեսակները,
2. մեկնաբանելու քաղաքական գաղափարախոսություն հասկացությունը,
3. մեկնաբանելու քա­ղա­քա­գի­տութ­յան տե­սա­կան և կի­րա­ռա­կան նշա­նա­կութ­յան հիմ­նա­հար­ցե­րը:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը,
2. աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ու­սա­նող­նե­րին ծա­նո­թաց­նել քա­ղա­քա­գի­տութ­յան ձևա­­վոր­ման տե­սա­կան և գաղափա­րա­կան ա­կունք­նե­րին, հիմ­նա­կան կա­տե­գո­րիա­նե­րի ու քա­ղա­քա­գի­տութ­յան ու­սում­նա­սի­րութ­յան առար­կա­յա­կան տի­րույ­թին, ձևա­վո­րել ու­սա­նող­նե­րի մոտ քա­ղա­քա­կան ի­րա­կա­նութ­յան վեր­լու­ծութ­յան պրակտիկ հմտութ­յուն­ներ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ներկայացնել քաղաքական մտքի զարգացման հիմնական էտապները,
2. ներկայացնել քաղաքական վարչակարգ հասկացությունը, տեսակները,
3. ներկայացնել ու մեկնաբանել քաղաքական տեխնոլոգիա և քաղաքական գաղափարախոսություն հասկացությունը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. քննարկումներ
3. բանավեճեր
4. զեկուցումներ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անց­կաց­վում է բա­նա­վոր հարց­ման ձևով: Ու­սա­նո­ղին տրվում է 4 հարց դա­սըն­թա­ցի բովանդակութ­յու­նից, ո­րոնց բա­վա­րար պա­տաս­խա­նի դեպ­քում ստու­գար­քը հա­մար­վում է հանձն­ված:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Քա­ղա­քա­գի­տութ­յուն, Եր., 2006:
  • Буренко В., Журавлев В.В., Политология, М., 2004.
  • Гаджиев К., Политология. М., 2005.
  • Политология. Под ред. А.А. Радугина. М., 1999.
  • Пушкарева Г., Политология, М., 2002.
  • Мальцев В., Основы политологии, М., 1998.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Քաղաքագիտության ձևավորման նախապատմությունը:
Թեմա 2. Քաղաքական մտքի զարգացման հիմնական էտապները:
Թեմա 3. Քաղաքական իշխանություն և իշխանական հարաբերություններ:
Թեմա 4. Քաղաքական ընտրանի /էլիտա/:
Թեմա 5. Քաղաքական լիդերություն:
Թեմա 6. Քաղաքական ռեժիմներ:
Թեմա 7. Հասարակության քաղաքական համակարգը: Պետությունը որպես քաղաքական համակարգի գլխավոր ինստիտուտ: Պետության ծագումը, բնույթը, դերը և հիմնական ֆունկցիաները:
Թեմա 8. Քաղաքական կուսակցություններ և կուսակցական համակարգեր:
Թեմա 9. Քաղաքացիական հասարակություն:
Թեմա 10. Քաղաքական սոցիալականացում և քաղաքական մասնակցություն:
Թեմա 11. Ընտրություններ և ընտրական համակարգեր:
Թեմա 12. Գաղափարա-խոսությունների տեսություն:
Թեմա 13. Ազգեր և ազգային քաղաքականություն:
Թեմա 14. Քաղաքականությունը և կրոնը:
Թեմա 15. Քաղաքական մշակույթ:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0304/ Բ 04
1. Դասընթացի նպատակ
ուսումնասիրել մտածողության օրենքները և կանոնները, սովորեցնել մտածել, կոռեկտ դատել, զերծ մնալ տրամաբանական այն սխալներից:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ցույց տալ հասկացության և բառի տարբերությունները,
2. ծանոթացնել հասկացության տեսակների, տրամաբանական հնարների հետ,
3. ծանոթացնել տրամաբանության և նախադասության կապին, անդրադառնալ դատողության տեսակներին, տրամաբանության օրենքներին,
4. ծանոթացնել մտահանգման տարբեր տեսակներին և նրանց կանոններին, պարզաբանել ապացուցման և հերքման էությունը, նրանց եղանակները, բացահայտել ապացուցման և հերքման ընթացքում հնարքները, տրամաբանական սխալները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու հասկացության, նրա տեսակների, հասկացության ծավալների միջև հիմնական հարաբերությունները, տրամաբանական հնարները,
2. մեկնաբանելու դատողության, նրա տեսակների, դատողությունների միջև հիմնական հարաբերությունների, տրամաբանական հիմնական օրենքները,
3. սահմանելու մտահանգումը, նրա տեսակները, անհրաժեշտ մտահանգման տեսակները, նրանց կանոնները, ապացուցումն ու հերքումը, նրանց տեսակները, վարկածը, տրամաբանական սխալները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. բաժանելու, դասակարգելու, տեսակավորելու հասկացությունները, դրանց տեսակները,
2. զանազանելու հասկացությունն ու դատողությունը, դատողությունները տեսակավորելու ըստ տարբեր հիմքերի, գործածելու տրամաբանության հիմնական օրենքները,
3. զանազանելու մտահանգման տարբեր տեսակները, անսխալ ապացուցել և հերքել:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. կառուցելու և հիմնավորելու սեփական մտքերը առանց տրամաբանական սխալների:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսումնասիրել մտածողության օրենքները և կանոնները, սովորեցնել մտածել, կոռեկտ դատել, զերծ մնալ տրամաբանական այն սխալներից:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ցույց տալ հասկացության և բառի տարբերությունները,
2. ծանոթացնել հասկացության տեսակների, տրամաբանական հնարների հետ,
3. ծանոթացնել տրամաբանության և նախադասության կապին, անդրադառնալ դատողության տեսակներին, տրամաբանության օրենքներին,
4. ծանոթացնել մտահանգման տարբեր տեսակներին և նրանց կանոններին, պարզաբանել ապացուցման և հերքման էությունը, նրանց եղանակները, բացահայտել ապացուցման և հերքման ընթացքում հնարքները, տրամաբանական սխալները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. քննարկում,
3. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Վերջնարդյունքների ձևավորումը ստուգելու համար անց է կացվում բանավոր հարցում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Բրուտյան Գ., Տրամաբանության դասընթաց, Եր., 1976:
  • Кондаков Н., Логический словарь, Москва, 1975.
  • Гетманов А., Логика, Москва, 1993.
  • Маковелский А., История логики, Москва, 1967.
  • Демидов И., Логика, Москва, 2004:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Տրամաբանություն առարկան և նրա դերն ու նշանակությունը:
Թեմա 2. Հասկացություն:
Թեմա 3. Դատողություն:
Թեմա 4. Տրամաբանության օրենքները:
Թեմա 5. Մտահանգում:
Թեմա 6. Ապացուցում և հերքում:
Թեմա 7. Պարալոգիզմ, սոփեստություն, սրամտություն, պարադոքս: Հիպոթեզ:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0303/ Բ 06
1. Դասընթացի նպատակ
ծանոթացնել ուսանողներին անհատների, սոցիալական խմբերի, դասակարգերի, մարդկային այլ խմբերի գործունեության մեջ հասարակական ընդհանուր օրինաչափությունների դրսևորման ձևերին և գործողության մեխանիզմներին տարբեր պատմական պայմաններում և իրադրություններում։
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևավորել համակարգված պատկերացում կիրառական սոցիոլոգիայի ընդհանուր կառուցվածքի վերաբերյալ,
2. ուսումնասիրել սոցիալական խմբերի ընդհանուր օրինաչափությունները, դրսևորման ձևերը և գործողության մեխանիզմները տարբեր պատմական պայմաններում և իրադրություններում։
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու գիտության մեջ ‹‹սոցիոլոգիա›› հաս­կացության ամենատարածված սահմանումները և տեսությունները,
2. սահմանելու սոցիոլոգիայի կառուցվածքը, բաղադրիչները, տիպաբա­նութ­յունը, մշակույթի ծագման և զարգացման հիմնական օրինաչա­փութ­յուն­նե­րը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. մեկնաբանելու տեղեկատվություն հավաքելու մեթոդները,
2. վերլուծելու սոցիալական խմբերը, դասակարգերը,
3. մեկնաբանելու կիրառական սոցիոլոգիայի հետազոտության մեթոդների տեսակները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատելու թիմում,
2. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ծանոթացնել ուսանողներին անհատների, սոցիալական խմբերի, դասակարգերի, մարդկային այլ խմբերի գործունեության մեջ հասարակական ընդհանուր օրինաչափությունների դրսևորման ձևերին և գործողության մեխանիզմներին տարբեր պատմական պայմաններում և իրադրություններում։
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևավորել համակարգված պատկերացում կիրառական սոցիոլոգիայի ընդհանուր կառուցվածքի վերաբերյալ,
2. ուսումնասիրել սոցիալական խմբերի ընդհանուր օրինաչափությունները, դրսևորման ձևերը և գործողության մեխանիզմները տարբեր պատմական պայմաններում և իրադրություններում։
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. քննարկումներ
3. բանավեճեր
4. ռեֆերատներ
5. զեկուցումներ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր: Տրվում է առավելագույնը 4 հարց` նա­խա­պես տրամադրված հարցաշարից:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Бабосов Е.М., Прикладная социология. Тетра Системс, 2001. ISBN 985-6577-74-8
  • Горшков М.К., Шереги Ф.Э. Прикладная социология. Методология и методы. Москва։ Альфа-М; Инфра-М, 2011.
  • Горшков М.К., Шереги Ф.Э. Прикладная социология. Методология и методы. Интерактивное уч. пособ. На CD-ROM. 2012 г.
  • Долгоруков А.М., От замысла к действию. Стратегическое управление. ДИСКУРС, 2011.
  • Ельмеев В.Я., Овсянников В.Г. Прикладная социология։ Очерки методологии. СПбГУ, 1994 г. (1-е изд.)
  • Кравченко А.И., Прикладная социология и менеджмент։ Хрестоматия. М.։ МГУ, 1998.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Կիրառական սոցիոլոգիա առարկայի նպատակը, խնդիրները:
Թեմա 2. Տեղեկատվություն հավաքելու մեթոդները:
Թեմա 3. Դիտման մեթոդ, հարցման մեթոդ, հարցազրույցի մեթոդ, փաստաթղթերի վերլուծության մեթոդ, Ֆոկուս խումբ:
Թեմա 4. Հարցաշարի կառուցվածքը, տեսակները:
Թեմա 5. Սոցիոլոգիական հետազոտության փուլերը, ծրագիրը, ընտրանքը:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 01
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողի մոտ կայուն գիտելիքներ ձևավորել մշա­կու­թաբանություն առարկայի և ‹‹մշակույթ›› հասկացության վերաբերյալ, արմա­տա­վորել համակարգված պատկերացում մշակույթի բաղադրիչների, մշակութային ե­րևույթ­­ների, գործընթացների և մեխանիզմների մասին: Հատուկ ուշադ­րութ­յուն դարձ­նել համաշխարհային ու հայ մշակույթների ընդհանուր բնութագրերի և ներկա գործ­ընթացների վրա:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու գիտության մեջ ‹‹մշակույթ›› հաս­կացության ամենադիպուկ սահմանումները և տեսությունները,
2. սահմանելու մշակույթի կառուցվածքը, բաղադրիչները, տիպաբա­նութ­յունը, մշակույթի ծագման և զարգացման հիմնական
օրինաչա­փութ­յուն­ները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. մեկնաբանելու մշակույթ, ենթամշակույթ, հակամշակույթ հասկացությունները,
2. վերլուծելու մշակութային գործընթացները և մշակույթի զարգացման դինամիկան,
3. մեկնաբանելու ժամանակակից մշակութային գործընթացների առանձնահատկությունները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատելու թիմում,
2. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողի մոտ կայուն գիտելիքներ ձևավորել մշա­կու­թաբանություն առարկայի և ‹‹մշակույթ›› հասկացության վերաբերյալ, արմա­տա­վորել համակարգված պատկերացում մշակույթի բաղադրիչների, մշակութային ե­րևույթ­­ների, գործընթացների և մեխանիզմների մասին: Հատուկ ուշադ­րութ­յուն դարձ­նել համաշխարհային ու հայ մշակույթների ընդհանուր բնութագրերի և ներկա գործ­ընթացների վրա:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն /ավանդական և ինտերակտիվ/
2. քննարկում /բանավեճ
3. համագործակցային աշխատանք
4. մտագրոհ
5. վերլուծական մեթոդ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր: Տրվում է առավելագույնը 4 հարց` նախա­պես տրամադրված հարցաշարից:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Գևորգյան Հ., Ազգ, ազգային պետություն, ազգային մշակույթ, Եր., 1997:
  • Մելքումյան Գ., Մշակութաբանություն, Եր., 2000:
  • Սարգսյան Ս.Ա., Մշակութաբանություն, Եր., 1997։
  • Սարգսյան Ս.Ա, Մշակույթի տեսություն և հայ մշակույթի պատմություն, Եր., 2004:
  • Арутюнов С.А., Рыжакова С.И., Культурная антропология, М., 2004.
  • Гуревич П., Культурология, Москва, 2001.
  • Розин В.М., Культурология, М., 1998.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Դասընթացի ուսումնասիրման օբյեկտը, առարկան և խնդիրները: ‹‹Մշա­կույթ›› հասկացության սահմանումներն ու մշակույթի էության, ծագման և զարգաց­ման վերաբերյալ տեսությունները:
Թեմա 2. Մշակույթի մակարդակները: Ազգային և համամարդկային բնույթը: Զանգվածային և էլիտար մշակույթ:
Թեմա 3. Հոգևոր գործունեության մշակութային ձևեր: Կրոն, գիտություն և արվեստ:
Թեմա 4. Մշակույթ-բնություն-հասարակություն:
Թեմա 5. Նախնադարյան մշակույթ։ Հին Արևելյան քաղաքակրթություններ (միջագետքյան, եգիպտական, հին հնդկական և չինական):
Թեմա 6. Անտիկ (հունահռոմեական) մշակույթ:
Թեմա 7. Միջնադար` քրիստոնեական և իսլամական մշակույթներ:
Թեմա 8. Վերածնունդ և Ռեֆորմացիա:
Թեմա 9. Նոր դարաշրջանի եվրոպական մշակույթ:
Թեմա 10. Մոդեռնիզմի և պոստմոդեռնիզմի դարաշրջանների մշակույթ:
Թեմա 11. Հայկական մշակույթ:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0303/Բ 04
1. Դասընթացի նպատակ
ծանոթացնել ուսանողին ընդհանուր հոգեբանության և դրա հիմունքներին, տարբեր բաժինների կառուցվածքին ու զարգացմանը, հոգեկանի ակտիվության մակարդակներին, անձնավորությանը, նրա կառուցվածքին և դրսևորումներին, անձի պարզագույն, հոգեկան իմացական գործընթացներին, ուսումնասիրել ընկալման, ըմբռնման առանձնահատկությունները, հիշողության, մտածողության, երևակայության առանձնահատկությունները, պարզաբանել անձի հուզակամային կողմը, անձի հոգեբանական անհատական առանձնահատկությունները:
Դասընթացի խնդիրները.
1. բացահայտել հոգեբանության սկզբունքներն ու հիմնական դրույթները, կրթական նոր տեխնոլոգիաները,
2. լուծել մասնագիտական խնդիրներ, պլանավորել և իրականացնել հետազոտություններ,
3. ցույց տալ ընդհանուր հոգեբանության առանցքային տեսությունները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. Ճանաչելու ընդհանուր հոգեբանության կառուցվածքը, տարբեր բաժինների զարգացումը և գործառույթները, մեթոդները:
2. Տարբերակելու հոգեկանի ակտիվության մակարդակները:
3. Պարզաբանելու հոգեկան պարզագույն իմացական գործընթացները և նրանց առանձնահատ-կությունները:
4. Բացատրելու հոգեկան իմացական բարձրագույն գործընթացները և նրանց առանձնահատ-կություններին:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. Մեկնաբանելու անձի հուզակամային ոլորտի նրբությունները:
2. Տարբերակելու անձի անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. Զարգացնելու սեփական ընդունակությունները, կարողությունները:
2. Վերլուծելու և գնահատելու սեփական մասնագիտական աճը, պլանավորել հետագա մասնագիտական զարգացումը նաև ինքնակրթության ճանապարհով:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ծանոթացնել ուսանողին ընդհանուր հոգեբանության և դրա հիմունքներին, տարբեր բաժինների կառուցվածքին ու զարգացմանը, հոգեկանի ակտիվության մակարդակներին, անձնավորությանը, նրա կառուցվածքին և դրսևորումներին, անձի պարզագույն, հոգեկան իմացական գործընթացներին, ուսումնասիրել ընկալման, ըմբռնման առանձնահատկությունները, հիշողության, մտածողության, երևակայության առանձնահատկությունները, պարզաբանել անձի հուզակամային կողմը, անձի հոգեբանական անհատական առանձնահատկությունները:
Դասընթացի խնդիրները.
1. բացահայտել հոգեբանության սկզբունքներն ու հիմնական դրույթները, կրթական նոր տեխնոլոգիաները,
2. լուծել մասնագիտական խնդիրներ, պլանավորել և իրականացնել հետազոտություններ,
3. ցույց տալ ընդհանուր հոգեբանության առանցքային տեսությունները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. քննարկում
3. բանավեճ
4. գործնական պարապմունք
5. ռեֆերատ/էսսե
6. անհատական և խմբային առաջադրանքներ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Վերջնարդյունքների ձևավորումը ստուգելու համար անց է կացվում բանավոր հարցում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ավանեսյան Հ., Հովհաննիսյան Հ., Ասրիյան Է. Հոգեբանություն, դեմքեր, փաստեր/ Ուսումնական ձեռնարկ/, Եր., ԵՊՀ հրատ. 2010:
  • Նալչաջյան Ա., Հոգեբանության հիմունքներ, Եր.1997:
  • Психология. Учебное пособие под. Ред. Е. И. Рогова. М., 2005:
  • Маклаков А. Г., Общая психология. М., 2007:
  • Немов Р.С., "Психология: учеб. для студ. высш. пед. учеб. заведений: в 3 кн." М.: Гуманит. изд. центр ВЛАДОС (2003).
  • Столяренко Людмила Дмитриевна, Психологии.учебник для вузов.-СПб.: Питер, 2010.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հոգեբանության առարկան, խնդիրները:
Թեմա 2. Հոգեբանական հիմնական մեթոդները, բնագավառները:
Թեմա 3. Հոգեկանի ռեֆլեկտորային մեկնաբանությունը:
Թեմա 4. Հոգեկանի ակտիվության մակարդակները:
Թեմա 5. Հոգեկանի և գիտակցության զարգացումը:
Թեմա 6. Անձի հոգեբանական բնութագիրը:
Թեմա 7. Ուշադրություն, ֆիզիոլոգիական հիմքերը, տեսակները, զարգացումը:
Թեմա 8. Անձի իմացական հոգեկան գործընթացները՝ զգայություններ:
Թեմա 9. Զգայությունների դասակարգումը, զգայունակություն:
Թեմա 10. Ընկալում, ըմբռնում, առանձնահատկությունները:
Թեմա 11. Հիշողություն և անձ, տեսակները, գործընթացները:
Թեմա 12. Մտածողություն, տեսակները, գործընթացները:
Թեմա 13. Երևակայության և պրոբլեմային իրադրություն, տեսակները:
Թեմա 14. Անձի հուզակամային կողմը:
Թեմա 15. Անձի անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունները` խառնվածք, բնավորություն, ընդունակություններ:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0304/ Բ 03
1. Դասընթացի նպատակ
ուսա­նո­ղի մոտ ձևա­վո­րել ընդ­հա­նուր գիտելիք­ներ ու պատ­կցում­ներ ժա­մա­նա­կա­կից կրոն­նե­րի, կրո­նա­կան տա­րա­տե­սակ ուղղութ­յուն­նե­րի, դրանց դավա­նա­բա­նա­կան ու պաշ­տա­մուն­քա­յին ա­ռանձ­նա­հատ­կութ­յուն­նե­րի, Հայ Ա­ռա­քելուա­կան ե­կե­ղե­ցու պատ­մութ­յան հիմ­նա­հար­ցե­րի, ար­դի կրոնականներ­ փակ հո­սանք­նե­րի ու դե­նո­մի­նա­ցիա­նե­րի վե­րա­բեր­յալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու ինչ է կրոնը, ինչպիսի կրոններ կան աշխարհում, ինչ դավանաբանական, պաշտամունքային, տոնածիսական առանձնահատկություններ ունեն դրանք,
2. նկարագրելու հայ առաքելուական եկեղեցու պատմությունը, դավանաբանական առանձնահատկությունները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. մեկնաբանելու ժա­մա­նա­կա­կից կրոն­նե­րի և կ­րո­նա­կան հո­սանք­նե­րի ու ուղ­ղութ­յուն­նե­րի զար­գաց­ման տրա­մա­բա­նութ­յու­նը,
ա­ռանձ­նա­հատ­կություն­ներն ու մի­տում­նե­րը,
2. հա­մե­մա­տա­կան վեր­լու­ծութ­յան են­թար­կելու և­ ի­րա­րից տար­բե­րելու հին աշ­խար­հի տար­բեր ժո­ղո­վուրդ­նե­րի դի­ցա­բա­նա­կան հա­մա­կար­գե­րը:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսա­նո­ղի մոտ ձևա­վո­րել ընդ­հա­նուր գիտելիք­ներ ու պատ­կցում­ներ ժա­մա­նա­կա­կից կրոն­նե­րի, կրո­նա­կան տա­րա­տե­սակ ուղղութ­յուն­նե­րի, դրանց դավա­նա­բա­նա­կան ու պաշ­տա­մուն­քա­յին ա­ռանձ­նա­հատ­կութ­յուն­նե­րի, Հայ Ա­ռա­քելուա­կան ե­կե­ղե­ցու պատ­մութ­յան հիմ­նա­հար­ցե­րի, ար­դի կրոնականներ­ փակ հո­սանք­նե­րի ու դե­նո­մի­նա­ցիա­նե­րի վե­րա­բեր­յալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն /ավանդական և ինտերակտիվ/,
2. քննարկում /բանավեճ,
3. բացատրական մեթոդ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Վերջնարդյունքների ձևավորումը ստուգելու համար անց է կացվում բանավոր հարցում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Քրիստոնյա Հայաստան։ Հանրագիտարան, Եր., 2002։
  • История религии (учеб. Под общ. Ред. И.Н.Яблокова) Т. 1-2. М., 2007.
  • Лебедев В., Религиоведение; учебник для бакалавров, М. 2013.
  • Основы религиоведения (учеб. Под общ. Ред. И.Н.Яблокова) М., 2005.
  • Религиоведение, (учеб. Под общ. Ред. М.М.Шахнович), СПб, 2012.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թե­մա 1. Դա­սըն­թա­ցի ա­ռար­կան, կրո­նի պատ­մա­կան ձևե­րը:
Թե­մա 2. Ժամա­նա­կա­կից կրոն­նե­րը: Ազ­գա­յին և հա­մաշ­խար­հա­յին կրոն­ներ:
Թե­մա 3. Բուդ­դա­յա­կա­նութ­յուն, իս­լամ, դա­վա­նան­քը, պաշ­տա­մուն­քը, հիմ­նա­կան ուղ­ղութ­յուն­նե­րը:
Թե­մա 4. Ք­րիս­տո­նեութ­յուն: Դա­վա­նա­բա­նութ­յու­նը և պաշ­տա­մուն­քը: Աստ­վա­ծա­շունչ:
Թեմա 5. Ար­դի կրո­նա­կան միա­վո­րում­ներն ու հա­մայնք­նե­րը:
Թե­մա 6. Ք­րիս­տո­նեութ­յու­նը Հա­յաս­տա­նում I-IV դա­րե­րում:
Թե­մա 7. Հայ Ա­ռա­քելա­կան ե­կե­ղե­ցին V-IX դա­րե­րում:
Թե­մա 8. Հայ Ա­ռա­քելա­կան ե­կե­ղե­ցին X-XIV դա­րե­րում:
Թե­մա 9. Հայ Ա­ռա­քելա­կան ե­կե­ղե­ցին XV-XVIII դա­րե­րում:
Թե­մա 10. Հայ Ա­ռա­քելա­կան ե­կե­ղե­ցին XIX-XX դա­րե­րում:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0304/Բ 05
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողին սովորեցնել հասարակական կյանքի տարբեր ոլորտների օրենսդրական կարգավորման հիմունքները, ստացած իրավական գիտելիքները գործնականում կիրառելու հմտություններ, ինչպես նաև ձևավորել իրավական աշխարհայացք ու մշակույթ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևավորել կայուն գիտելիքներ իրավունքի տեսության և իրավունքի առանձին ճյուղերի վերաբերյալ,
2. ձևավորել մասնագիտական գործունեության մեջ նորմատիվ իրավական ակտերի, իրավաբանական փաստաթղթերի կիրառման կարողություններու ունակություններ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու իրավագիտության հիմնական հասկացությունները, կատեգորիաները, ինստիտուտները և տերմինները,
2. ներկայացնեու հայկական իրավունքի և օրենսդրության համակարգի կառուցվածքը, իրավական նորմերի առանձնահատկությունները և նրանց տեսակները, նորմատիվ իրավական ակտերի համակարգը,
3. մեկնաբանելու իր մասնագիտական ոլորտում իրավաբանական տերմինաբանությունը,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կիրառելու իրավական ակտերը, իրավաբանական փաստաթղթերը իր մասնագիտական գործունեության մեջ,
2. վերլուծելու իրավական նորմը` այն կիրառելով կոնկրետ իրավիճակներում,
3. վերլուծելու և համակարգելու իրավական տեղեկատվությունը,
գ.ընդհանրական փոխանցելի կարողություններ
1. դրսևորելու քննադատական մտածողություն:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողին սովորեցնել հասարակական կյանքի տարբեր ոլորտների օրենսդրական կարգավորման հիմունքները, ստացած իրավական գիտելիքները գործնականում կիրառելու հմտություններ, ինչպես նաև ձևավորել իրավական աշխարհայացք ու մշակույթ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ձևավորել կայուն գիտելիքներ իրավունքի տեսության և իրավունքի առանձին ճյուղերի վերաբերյալ,
2. ձևավորել մասնագիտական գործունեության մեջ նորմատիվ իրավական ակտերի, իրավաբանական փաստաթղթերի կիրառման կարողություններու ունակություններ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. ռեֆերատ
3. զեկուցում
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախապես տրված հարցաշարից անց է կացվում բանավոր հարցում:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Այվազյան Վ., Մարդու իրավունքներ, Եր., 2002:
  • Առաքելյան Ս., Գաբուզյան Ա., ՀՀ քրեական իրավունք, Եր., 2003, 2006:
  • Բարսեղյան Տ., ՀՀ Քաղաքացիական իրավունք, Եր., 2000:
  • Դիլբանյան Ա., ՀՀ դատարանակազմությունը և իրավապահ մարմինները, Եր., 1999:
  • Ղարախանյան Գ., Ընտանեկան իրավունք, Եր., 2001:
  • Քոչարյան Վ., Միջազգային իրավունք, Եր., 2002:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Պետության և իրավունքի տեսություն:
Թեմա 2. Սահմանադրական իրավունք:
Թեմա 3. Քաղաքացիական իրավունք:
Թեմա 4. Քրեական իրավունք:
Թեմա 5. Աշխատանքային իրավունք:
Թեմա 6. Ընտանեկան իրավունք:
Թեմա 7. Տեղական ինքնակառավարում:
Թեմա 8. Վարչական իրավունք:
Թեմա 9. Դատավարական իրավունք:
Թեմա 10. Արդարադատություն, դատախազություն և նոտարիատ:
Թեմա 11. Կրթության, գիտության, մշակույթի և սոցիալական ոլորտի ՀՀ օրենսդրություն:
Թեմա 12. Միջազգային իրավունք:
3-րդ/4-րդ կիսամյակ
30/0/0
շաբաթական 2 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0201/Բ 02
1. Դասընթացի նպատակ
հաղորդել ներկայիս տնտեսական պայմաններում գործարարոււթյուն կազմակերպելուու և վարելուու համար իրավական, տնտեսական և կազմակերպչական գիտելիքներ և հմտություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. փոխանցել համակարգված գիտելիք գործարարության կազմակերպման վերաբերյալ,
2. մշակել կազմակերպա-կառավարչական հմտություններ գործարարությամբ զբաղվելու համար,
3. հաղորդել գիտելիքներ գործունեության սուբյեկտների պատասխանատվության վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բնութագրելու գործարարության միջավայրը և տեսակները,
2. տարբերելու ձեռնարկության կազմակերպա-իրավական ձևերը,
3. ներկայացնելու ձեռնարկության պետական գրանցման փաստաթղթերի փաթեթը,
4. բացատրելու գործունեության տեխնիկա-տնտեսական հիմնավորման պահանջները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. մշակելու բիզնես-գաղափարներ և վերլուծության միջոցով, ընտրելու լավագույնը,
2. կազմակերպելու սեփական գործ և որոշելու դրա արդյունավետությունը,
3. գնահատելու ռիսկը և կողմնորոշվելու ստեղծվսծ ցանկացած իրավիճակում,
4. հայթայթելու,վերլուծելու և տեղին օգտագործելու գործունեության համար անհրաժեշտ տեղեկատվությունը:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատելու թիմում,
2. մոտիվացնելու,
3. առաջնորդելու,
4. աշխատելու տեղեկատվության հետ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
հաղորդել ներկայիս տնտեսական պայմաններում գործարարոււթյուն կազմակերպելուու և վարելուու համար իրավական, տնտեսական և կազմակերպչական գիտելիքներ և հմտություններ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. փոխանցել համակարգված գիտելիք գործարարության կազմակերպման վերաբերյալ,
2. մշակել կազմակերպա-կառավարչական հմտություններ գործարարությամբ զբաղվելու համար,
3. հաղորդել գիտելիքներ գործունեության սուբյեկտների պատասխանատվության վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. գործնական խաղ /թիմային աշխատանք/
2. դասախոսություն, սեմինար
3. ինքնուրույն աշխատանք /զեկույց,ռեֆերատ/
4. ճանաչողական էքսկուրսիաներ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր: Տրվում է առավելագույնը 4 հարց` նա­խա­պես տրամադրված հարցաշարից:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Кондратьева М.Н., Баландина Е.В., Трефилова Ю.С., «Бизнес-плани-рование» учебное пособие, УльяновскУлГТУ 2014/ http://venec.ulstu.ru/lib/disk/2015/17.pdf/
  • Буров В.Ю., «Основы предпринимательства»,учебное пособие,Чита - 2011.
  • Богомолова В.А., Белоусова Н.М., Кублашвили О.В., Ролдугина Р.Ю., «Бизнес-планирование», учебное пособие, Москва 2014 http://storage.elib.mgup.ru/6/bogomolova_2014.pdf//
  • Башаримова С.И., Дасько М.В., «Основы предпринимательства»учебное пособие.
  • Торосян Е.К., Сажнева Л.П., Зарубина Ж.Н., «Основы предпринимательской деятельности»,учебное пособие, Санкт-Петербург 2016https://books.ifmo.ru/file/pdf/1909.pdf//.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Գործարարության էությունը և ֆունկցիաները:
Թեմա 2. Գործարարության միջավայրը և տեսակները:
Թեմա 3.Գործարարության սուբյեկտները:
Թեմա 4. Ձեռնարկության կազմակերպա-իրավական ձևերը:
Թեմա 5. Բիզնես-գաղափարը և բիզնես հայեցակարգը, որպես գործարարության նախադրյալ:
Թեմա 6. Մարքեթինգի պլան:
Թեմա 7. Գործունեության կադրային ապահովումը:
Թեմա 8. Գործունեության մեկնարկային կապիտալը և ընթացիկ գործունեության ֆինանսական ապահովումը:
Թեմա 9.Արտադրական պլան
Թեմա 10. Ինքնարժեքի կալկուլյացիա:
Թեմա 11. Ձեռնարկատիրական ռիսկ:
Թեմա 12. Ֆինանսական պլանավորում:

Մասնագիտական կառուցամաս

Ամբիոնի կոդը Պարտադիր դասընթացի անվանումը Կրեդիտներ
4-րդ կիսամյակ
30/0/30
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 12
1. Դասընթացի նպատակ
ծանոթացնել զբոսաշրջության ոլորտում գիտահետա­զոտական աշխատանքներ կատարելու մեթոդաբանությանն ու մեթոդներին և սովորեցնել ինքնուրույն ուսումնասիրություններ կատարելու հնարները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. վերարտադրելու գիտահետազոտական աշխատանքներ կատարելու մեթոդա­բանությունը,
2. թվարկելու զբոսաշրջության ոլորտում հետազոտական աշխատանքներ կատարելու համար կիրառավող մեթոդները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. օգտագործելու համագիտական և նեղ գիտական մեթոդներ մասնագիտական կիրառական վերլուծություններ և ինքնուրույն գիտա­հետազոտական աշխատանքներ կատարելու համար,
2. մասնագիտորեն վերլուծելու և գնահատելու զբոսաշրջության ոլորտը,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ,
2. աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ծանոթացնել զբոսաշրջության ոլորտում գիտահետա­զոտական աշխատանքներ կատարելու մեթոդաբանությանն ու մեթոդներին և սովորեցնել ինքնուրույն ուսումնասիրություններ կատարելու հնարները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. լսարանային ցուցադրություններ,
3. գործնական մեթոդներ,
4. պրոբլեմային-որոնողական մեթոդ,
5. հետազոտական մեթոդ,
6. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր առավելագույնը 4 միավոր
2 ընթացիկ քննություն՝ հետազոտական աշխատանքի ներկայացում, առավելագույնը 4 միավոր:
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը 4 միավոր:
Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը՝ 8 միավոր:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Վալեսյան Լ.Հ., Աշխարհագրական գիտությունների մեթոդաբանական և տեսական հիմունքները , Եր. 2004:
  • Վալեսյան Լ.Հ., Աշխարհագրության ներածություն , Եր. 1999 :
  • Ալեքսանյան Գ.Փ., Սերվիսի հետազոտության մեթոդները, ուս. Ձեռնարկ,Եր. 2018:
  • Գիտահետազոտականաշխատանքկատարելուհիմնականսկզբունքները. մեթոդականցուցումներ /ՀովհաննիսյանԳ., ԳալստյանՆ., Սողոմոնյան Մ., ՄալխասյանՄ.: - Եր, 1972:
  • Ղազարյան Ա. Գիտական հետազոտության մեթոդաբանական առանձնահատ­կությունները, Եր., 2015:
  • Հովհաննիսյան Հ. Ինչպես գրել գիտական աշխատանք պատմությունից, Եր., 2014:
  • Баскаков А.Я.,Туленков Н.В., Метотология научного исследования, К., МАУП, 2004.
  • Кузин Ф.А. Магистерская диссертация. Методика написания, правила оформления и процедура защиты. М., 1999.
  • ԵՊՀ և ԵՊՀ ԻՄ համապատասխան կարգեր
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջության հետազոտության մեթոդներ դասընթացի ներածություն
Թեմա 2. Զբոսաշրջության հետազոտության տեսա-մեթոդաբանականշրջանակները:
Թեմա 3. Զբոսաշրջության հետազոտություններում կիրառվող համագիտական էմպիրիկ մեթոդներ (դիտարկման, գիտափորձի, համեմատման, համանմանության, չափման, նկարագրման):
Թեմա 4. Զբոսաշրջության հետազոտություններում կիրառվող համագիտական տեսական մեթոդներ (պատմական, համակարգային մոտեցման, մոդելավորման, մաթեմատիկական, վերլուծության, համադրման):
Թեմա 5. Զբոսաշրջության հետազոտություններում կիրառվող ինֆորմացիայի ստացման կոնկրետ (մասնավոր) գիտական և միջգիտական մեթոդներ (հարցումների, քարտեզագրման, վիճակագրական):
Թեմա 6. Զբոսաշրջության հետազոտություններում ստացված ինֆորմացիայի մշակման մեթոդներ (դասակարգման, գնահատման, գրաֆիկական, SWOT վերլուծության):
Թեմա 7. Հետազոտական աշխատանքների կատարմանը ներկայացվող պահանջները (ըստ նորմատիվային և կանոնակարգիչ փաստաթղթերի):
Թեմա 8. Հետազոտական աշխատանքների ներկայացման ձևերը: Ցուցադրության ներկայացման կանոնները:
8-րդ կիսամյակ
15/15/0
6 ժամ/շաբ.
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0201/ Բ 27
1. Դասընթացի նպատակ
բացահայտել զբոսաշրջային գործունեության կազմակերպման տեխնոլոգիաները, ուսանողներին գիտելիքներ տալ զբոսաշրջության և զբոսաշրջային գործունեության կազմակերպման հիմունքների և առանձնահատկությունների վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1.բացատրելու զբոսաշրջության գործունեության կազմակերպման էությունը, ձևերը, նշանակությունը,
2.հիմնավորելու զբոսաշրջության գործունեության մասնակիցների իրավական և տնտեսական հարաբերությունների։ առանձնահատկությունները
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1.Հետազոտություն իրականացնել զբոսաշրջային ծառայությունների շուկայի վերաբերյալ:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1.Վերլուծել, պլանավորել և կանխատեսել զբոսաշրջային հիմնական ձեռնարկությունների գործունեությունը,
2.աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
բացահայտել զբոսաշրջային գործունեության կազմակերպման տեխնոլոգիաները, ուսանողներին գիտելիքներ տալ զբոսաշրջության և զբոսաշրջային գործունեության կազմակերպման հիմունքների և առանձնահատկությունների վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1.դասախոսություն,
2.սեմինար պարապմունք,
3.դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
4.ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5.ինտերակտիվ մեթոդներ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը 9 միավոր:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 7 միավոր:
Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր:
Միավորների քայլը 0.5 է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Веселова Н. Ю. Организация туристской деятельности М: 2019.
  • Сухов Р. И. Организация туристской деятельности Новосибирск: 2016.
  • Стахова Л. В. Основы туризма М. 2022
  • Валеева Е. О. Современные технологий организаций туристской деятельности С. ПТ 2015
  • Сенин В. С . Организация международного туризма М. 2005
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջային գործունեության կազմակերպման հիմունքները:
Թեմա 2. Զբոսաշրջությունը ոլորտի կառուցվածքը:
Թեմա 3. Զբոսաշրջային գործունեության մասնակիցների իրավական և տնտեսական հարաբերությունների առանձնահատկությունները:
Թեմա 4.Տուրօպերատորների և տուրգործակալների դերը զբոսաշրջային գործունեության կազմակերպման մեջ։
Թեմա 5. Զբոսաշրջային արտադրանքի և նրա բաղադրիչների առանձնահատկությունները,գնագոյացումը և վաճառքի կազմակերպումը։
Թեմա 6. Զբոսաշրջային գործունեության կազմակերպման առանձնահատկությունները ներգնա ,արտագնա և ներքին տուրիզմի կազմակերպման գործում:
7-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 21
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ հյուրա­նոցային ծառայությունների վերաբերյալ, նրանց մոտ ձևավորելու հմտութ­յուններ այդ ծառայությունից օգտվելուու համար,կարողություններ ձեռք բերել հյուրա­նոցային և ռեստորանային գործի կազմակերպման համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. մեկնաբանելու հյուրանոցային և ռեստորանային գործընթացի կազմակերպման ժամա­նակակից ձևերը,
բ.գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ինքնուրույն կերպով կազմակերպելու ռեսուրսային և հյուրա­նոցային գործը,
2. ճիշտ կողմնորոշվելու գործընթացի կազմակերպման ընթացքում,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ հյուրա­նոցային ծառայությունների վերաբերյալ, նրանց մոտ ձևավորելու հմտութ­յուններ այդ ծառայությունից օգտվելուու համար,կարողություններ ձեռք բերել հյուրա­նոցային և ռեստորանային գործի կազմակերպման համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում
3. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում
4. բանավեճ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 8 միավոր արժեքով:
Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Մելքոնյան Մ., Եդիգարյան Վ., Հարումյան Գ.Գ., Մենեջմենթ և մարկետինգ, Եր., 1992:
  • Եդիգարյան Վ., ՙԿառավարում.սոցիալ-հոգեբանական ասպեկտ Եր., 1992:
  • Հախվերդյան Ս., Հարումյան Գ., Արտադրության կառավարման մեթոդները, Եր., 1996:
  • Кучер Л., Организация обслуживания на предприятиях общественного питания. М. 2002.
  • Волков Ю., Интерьер и оборудование гостиниц и ресторанов. Ростов н/Д, 2003.
  • Переверзев М., Шайденко Н.А., Басовский Л.Е., Менеджмент: Учебник. М. 2003.
  • Михеева Н., Региональная экономика и управление. Учебное пособие для вузов 2000.
  • Нестерев П., Нестерев А.П., Менеджмент: региональний систены; Учебник для вузов 2000.
  • Шонбергер Р., Японские методы управления производством. Девять простых уроков. Москва, 1998.
  • 0. Бизнес и маркетинг, Азимут-Центр Москва, 1992.
  • Завьялов П., Демидов В.Е., Формула успеха: маркетинг. М. 1991.
  • Мескон М., Альберт М., Хедоури Ф., Основы менеджмента. М.1992.
  • Диас П., Контракты на управление /Основы управления в индустрии гостеприимства. М. 1995.
  • Кириллов А., Волкова Л.А., Маркетинг в туризме СПб., 1996С.
  • Дурович А., Копанев А.С., Маркетинг в туризме. Уч. Пос. Минск 1998.
  • Чудновский А., Жукова М.А., Менеджмент туризма. М. 2002.
  • Tourism marketing and management Handbook. N.Y-London.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Մարքեթինգի տեղը հյուրասիրության ինդուստրիայում:
Թեմա 2. Մար­­քեթինգի տեղեկատվության ապահովում, կառավարում, հյուրանոցներում և ռես­­տո­րաններում:
Թեմա 3. Շուկայի մարքեթինգային ուսումնասիրություն:
Թեմա 4. Մարքեթինգային ռազմավարության ձևավորումը:
Թեմա 5. Գովազդ, տեղը մարքեթինգի համակարգում:
Թեմա 6. Ցուցահանդեսներ և տոնա­վա­ճառներ:
Թեմա 7. Մարքեթինգի վերահսկման կազմակերպում և հսկում:
7-րդ կիսամյակ
45/15/0
4 ժամ/շաբ.
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0201/Բ 39
1. Դասընթացի նպատակ
·ծանոթացնել կայուն զբոսաշրջության բովանդակությանը,
·ներկայացնել կայուն զբոսաշրջության առավելությունները զանգվածային զբոսաշրջության նկատմամամբ,
·ամրապնդել կայուն զարգացման գաղափարները զբոսաշրջության կազմակերպիչների մոտ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1.ներկաայցնելու կայուն զբոսաշրջության կոնցեպցիան,
2.բացատրելու կայուն զբոսաշրջության ձևավորման նախադրյալները և կայացման խոչընդոտները,
3.քննարկելու կայուն զբոսաշրջության միջազգային փորձը,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1.կազմակերպելու անցում ավանդական զբոսաշրջությունից դեպի կայուն զբոսաշրջություն,
2.առանձնացնելու կայուն զբոսաշրջության խոչընդոտները,
3.մշակելու կայուն զբոսաշրջային փաթեթ,
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1.գիտակցելու և տարածելու կայուն զբոսաշրջության առավելությունները,
2.կիրառելու կայուն զարգացման սկզբունքները զբոսաշրջության ոլորտում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
·ծանոթացնել կայուն զբոսաշրջության բովանդակությանը,
·ներկայացնել կայուն զբոսաշրջության առավելությունները զանգվածային զբոսաշրջության նկատմամամբ,
·ամրապնդել կայուն զարգացման գաղափարները զբոսաշրջության կազմակերպիչների մոտ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
·դասախոսություն (ավանդական և ինտերակտիվ, հարց ու պատասխաններ, մտագրոհներ),
·խմբային աշխատանքներ և քննարկումներ,
·հետազոտական, գործնական աշխատանքների կատարում,
·նախադեպերի վերլուծություն
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
·Գնահատման բաղադրիչներն են՝ 2 ընթացիկ քննություն 8 միավոր
·Մասնակցություն դասընթացին 2 միավոր
·Ընթացիկ ստուգումներ 2 միավոր
·Եզրափակիչ քննություն 8 միավոր
Նախատեսված 2 ընթացիկ քննությունները գրավոր են, յուրաքանչյուրը՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 2 հարց՝ յուրաքանչյուրը 2 միավոր: Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 4 հարց՝ 8 միավոր:
Միավորների քայլը 0.5 է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Դանիելյան Կ .Ս . Կայուն զարգացման համաշխարհային գործընթացը և Հայաստանը` կուտակված փորձը, մարտահրավերները ու ձեռքբերումները, Եր., 2006ֈ
  • Վալեսյան Լ.Աշխարհագրական կանխատեսում։ Մեթոդաբանական հիմունքները, կիրառական ու կառուցողական նշնակությունը, Եր., 2008ֈ
  • Ծառայությունների ոլորտի արդյունավետ կառավարում: Յու. Մ.Սուվարյանի ընդհ. խմբ.: Երևան, ԱՌՏ, 2004 թ.:
  • Устойчивое развитие. Новые взгляды. Москва, 2015
  • Бизнес в агро- и экотуризме: /под общ. Ред. А.И. Тарасенка-Минск, 2014
  • Шимова О. С., Устойчивый туризм : учебно-метод. Пособие. Минск 2019.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Կայունություն և կայուն զարգացման գաղափարախոսություն:
Թեմա 2.Կայուն զարգացման հայեցակարգ:
Թեմա 3. Կայուն զարգացման կոնվենցիաները:
Թեմա 4. Գլոբալ էկոլոգիական հիմնախնդիրները:
Թեմա 5. Գլոբալ սոցիալական հիմնախնդիրները:
Թեմա 6. Գլոբալ տնտեսական հիմնախնդիրները:
Թեմա 7. Գլոբալ փոփոխությունները կարգավորելու ռազմավարությունները:
Թեմա 8. Կայուն զարգացման գաղափարախոսությունը և սերվիսային ձեռնարկատիրությունը:
Թեմա 9. Կայուն զարգացման սկզբունքները և նպատակները:
Թեմա 10. Կայուն զբոսաշրջության ձևավորումը: Կայուն զբոսաշրջության հայեցակարգը:
Թեմա 11. Կայուն զբոսաշրջության բաղադրիչները:
Թեմա 12. Կայուն զբոսաշրջության միջազգային փորձի գնահատում և տեղայնացում:
Թեմա 13. Կայուն զբոսաշրջության ինդիկատորները:
Թեմա 14. Կայուն զբոսաշրջության կայացման հնարավորությունները ՀՀ-ում:
7-րդ կիսամյակ
45/15/0
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 19
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն նախագծման վերաբերյալ, ձևավորելու գիտելիքներ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն նախագծումների բովանդակության, ձևերի, ծրագրային մեխանիզմների վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն նախագծման էությունը, ձևերը, նշանակությունը,
2. հիմնավորելու զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն նախագծումների կարևորությունը զբոսաշրջության կազմակերպման գործում:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ստեղծելու զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն նախագծեր:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ անելու հմտություններ,
2. աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն նախագծման վերաբերյալ, ձևավորելու գիտելիքներ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն նախագծումների բովանդակության, ձևերի, ծրագրային մեխանիզմների վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5. ինտերակտիվ մեթոդներ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը 9 միավոր:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 8 միավոր:
Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը՝ 3 միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Белянский В., Лайко М., Попов Л., Козлов Д., Прогнозирование в индустрии гостеприимства и туризма: Учебник /Под ред. В.П.Белянского. - М.: Изд-во ФГБОУ ВПО РЭУ Рос. экон. универ., 2011.
  • Планирование на предприятиях туризма: Учебник / Под ред. проф. Е.И.Богданова. - СПб.: Изд. дом «Бизнес-пресса», 2012.
  • Романова Г., Региональное планирование развития туристико-рекреационних зон, Сочи, 2003.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջային ռեկրեացիոն նախագծի էությունը:
Թեմա 2. Զբոսաշրջությունը որպես նախագծման օբյեկտ:
Թեմա 3. Զբոսաշրջային տարածքների նախագծումը: Զբոսաշրջային տարածքների տեսակները:
Թեմա 4. Զբոսաշրջային ապրանքներ և ծառայություններ: Նախագծման հիմունքներ:
Թեմա 5. Զբոսաշրջային արտադրանքի և ծառայությունների գնագոյացումը նախագծման համակարգում:
Թեմա 6. Զբոսաշրջային ապրանքներ և ծառայությունների շուկաների որոշում: Թիրախային ռազմավարություն:
Թեմա 7. Զբոսաշրջային կազմակերպություններում զբոսաշրջային գործունեության նախագծման առանձնահատկությունները:
Թեմա 8. Զբոսաշրջային ռեկրեացիոն գործունեությունը որպես համալիր պլանավորման օբյեկտ:
6-րդ կիսամյակ
45/45/0
շաբաթական 6 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 18
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ գյուղական զբոսաշրջության վերաբերյալ, ձևավորել գիտելիքներ գյուղական զբոսաշրջության բովանդակության, գործունեության, գործառույթների վերաբերյալ, հիմնավորել համաշխարհային զբոսաշրջային շուկայում գյուղական զբոսաշրջության արագ աճի պատճառներ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու գյուղական և էկոլոգիական զբոսաշրջությունների էությունը, նախադրյալները, գործառույթները, դերն ու նշանակությունը,
2. ներկայացնելու գյուղական և էկոլոգիական զբոսաշրջությունների գործունեության մեխանիզմները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. վերլուծելու, վերհանելու ու լուծելու գյուղական և էկոլոգիական զբոսաշրջությունների հետ կապված խնդիրներ,
2. նախագծելու և իրագործելու ծրագրեր / ՀՀ մարզերի օրինակով/ գյուղական և էկոլոգիական զբոսաշրջությունների զարգացման համար,
3. հետազոտելու գյուղական և էկոլոգիական զբոսաշրջությունների հիմնական և հարակից ռեսուրսները,
4. մշակելու և ցուցադրելու էքսկուրսիոն երթուղիներ,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ,
2. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ գյուղական զբոսաշրջության վերաբերյալ, ձևավորել գիտելիքներ գյուղական զբոսաշրջության բովանդակության, գործունեության, գործառույթների վերաբերյալ, հիմնավորել համաշխարհային զբոսաշրջային շուկայում գյուղական զբոսաշրջության արագ աճի պատճառներ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդներ,
4. լսարանային ցուցադրություններ,
5. գործնական մեթոդներ,
6. որոնողական-հետազոտական մեթոդ,
7. բանավեճ,
8. նախադեպերի վերլուծություն:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություններ` 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
1-ին ընթացիկ քննությունը գրավոր է՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով: Միա­վոր­ների քայլը 0,5 է:
2-րդ ընթացիկ քննությունը գրավոր է՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով: Միա­վոր­ների քայլը 0,5 է:
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը՝ 3 միավոր արժեքով
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով: Հար­ցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը` 3-ական միավոր:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ոսկանյան Ա. Գյուղական զբոսաշրջություն /ուսումնական ձեռնարկ, Եր. 2015
  • Ագրոզբոսաշրջության զարգացման հնարավորությունների գնահատումը ՀՀ մարզերում (ՀՀ Լոռու և Տավուշի մարզերի օրինակով) / Ս. Ավետիսյան և ուրիշներ.- Եր.: Տնտեսագետ, 2021
  • Մարտիրոսյան Լ. Էկոզբոսաշրջությունը Հայաստանում, Եր.2021
  • Հայրապետյան Է. Շիրինյան Ա. Ագրոէկոլոգիա, Աստղիկ հր., Երևան 200
  • Лебедько Е., Кислова Е., Ториков В. Сельский туризм. Учебное пособие, Лань, 2022
  • Панюков А.И., Панюкова Ю.Г., Калиничев В.Л. Основы агротуризма. учебное пособие, "Издательство МАГИСТР" (Москва), 2016
  • Зуев В.Н., Еко и агротуризм, Минск, 2013
  • Жигула Л. Основы экологического туризма. Учебно-методический комплекс. Издательство Проспект, 2019
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ներածություն: Գյուղական և էկոզբոսաշրջության դասընթացի առարկան, նպատակը, խնդիրները:
Թեմա 2. Գյուղական կամ կանաչ զբոսաշրջության էությունը, առանձնահատկությունները:
Թեմա 3. Գյուղական զբոսաշրջության կառուցվածքը և տեղը զբոսաշրջային շուկայում:
Թեմա 4. Գյուղական զբոսաշրջության զարգացման նախադրյալները:
Թեմա 5. Գյուղական զբոսաշրջության համաշխարհային փորձը և զարգացման ժամանակակից միտուները: Թեմա 6. Գյուղական զբոսաշրջության դերը դեստինացիայի զարգացման գործում:
Թեմա 7. Գյուղական զբոսաշրջությամբ աշխարհում առավել հայտնի դեստինացիաների բնութագիրը: Աշխարհում և ՀՀ-ում առավել հայտնի դեստինացիաների բնութագիրը։
Թեմա 8. Գյուղական զբոսաշրջության ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա:
Թեմա 9. Գյուղական զբոսաշրջության կապը ագրոզբոսաշրջության և էկոզբոսաշրջության հետ:
Թեմա 10. Էկոզբոսաշրջության տեսակները: Էկոզբոսաշրջիկների մոտիվացիոն գործոնները:
Թեմա 11. Էկոզբոսաշրջության սոցիալ-տնտեսական նշանակությունը:
Թեմա 12. Էկոզբոսաշրջությունը` բնության հատուկ պահպանվող տարածքներում: Օրինակների և փորձի վերլուծություն:
Թեմա 13. Էկոզբոսաշրջիկների բնակության կազմակերպումն ու անվտանգության ապահովումը:
Թեմա 14. Էկոզբոսաշրջությունը ՀՀ-ում և Տավուշի մարզում:
6-րդ կիսամյակ
30/0/30
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0201/Բ 06
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողների մոտ ձևավորել պատկերացում զբոսաշրջության ոլորտում մար­քեթինգի էության և հիմնական խնդիրների վերաբերյալ, ինչպես նաև ձևավորել հմտություններ և կարողություններ զբոսաշրջության ոլորտում մարքեթինգային ծառայությունների արդյունավետ գործունեության իրականացման համար, ծանոթացնել գովազդի գովազդի և PR-ի առանձնահատկություններին զբոսաշրջության ոլորտում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու մարքեթինգի էությունը,
2. թվարկելու մարքեթինգի հիմնական հասկացությունները,
3. ներկայացնելու սպասարկման ոլորտի մարքեթինգի առանձնահատկությունները և կազմակերպչական մոտեցումները, մարքեթինգային մրցակցությունը զբոսաշրջային շուկայում,
4. ներկայացնելու և բացատրելու գովազդի և PR-ի էությունը, դասակարգելու գովազդման միջոցները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. վերլուծելու զբոսաշրջային ձեռնարկությունների մարքեթինգային գործունեությոն արդյունավետությունը,
2. կիրառելու մարքեթինգային մեթոդներ զբոսաշրջության ոլորտում,
3. կիրառելու շուկայի սեգմենտավորման, նպատակային շուկայի ընտրության և հիմնավորման վերաբերյալ տեսական գիտելիքներ,
4. գնահատելու տուրիզմում գովազդի և PR-ի նշանակությունը,
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. իրականացնելու ժամանակի և ռեսուրսների արդյունավետ պլանավորում և օգտագործում,
2. փաստերի վերլուծության հիման վրա եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ անելու:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողների մոտ ձևավորել պատկերացում զբոսաշրջության ոլորտում մար­քեթինգի էության և հիմնական խնդիրների վերաբերյալ, ինչպես նաև ձևավորել հմտություններ և կարողություններ զբոսաշրջության ոլորտում մարքեթինգային ծառայությունների արդյունավետ գործունեության իրականացման համար, ծանոթացնել գովազդի գովազդի և PR-ի առանձնահատկություններին զբոսաշրջության ոլորտում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդները (դասախոսություն, բացատրում, պատմում),
2. սեմինար պարապմունք,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություն՝յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 3 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Гембель П., Маркетинг взаимоотношений с потребителем. М.:2002г.
  • Хансвер К., Управление и организация в сфере услуг. Питер.:2002г.
  • Челенков А.П., Специфика иправления сервисными продуктами / А.П Челенков// Маркетинг 2000
  • Дмитриева Е.А., Фокус группы в маркетинге и социологии. М.:2006г.
  • Ходанов А.И., Психология успешных продаж. Питер.:2001г.Абабков Ю., Реклама в туризме / Ю.Н.Абабков, М.Ю.Абабкова, И.Г.Филиппова. М., 2015.
  • Васильев Г., Технологии производства рекламной продукции / Г.А.Васильев, В.А. Поляков, А.А.Романов. М., 2015.
  • Ворошилов В., Современная пресс-служба /В.В.Ворошилов, М., 2014.
  • Головлева Е., Основы рекламы / Е.Л.Головлева. М.: Академический проект, 2017.
  • Горчакова В., Имиджелогия. Теория и практика / В.Г.Горчакова. М.: Юнити-Дана, 2017.
  • 0. Дзялошинский И., Деловые коммуникации. Теория и практика. Учебник / И.М.Дзялошинский, М.А.Пильгун. М., 2015.
  • Ежова Елена Николаевна, Активизация Сенсорных Модусов Языковыми Слоями Рекламного Текста /Ежова Елена Николаевна. М., 2016.
  • Зельманов А.Б., Связи с общественностью в социальной сфере / А.Б. Зельманов. М.: Издательство Михайлова В.А., 2013.
  • Коноваленко В.А., Основы интегрированных коммуникаций. Учебник и практикум /В.А.Коноваленко, М.Ю.Коноваленко, Н.Г.Швед. М.: Юрайт, 2015.
  • Марков А.А. ,Связи с общественностью в органах власти / А.А.Марков. М.: ИНФРА-М, 2014. - 192 c.
  • Морган Н., Реклама в туризме и отдыхе. Учебное пособие / Н.Морган, А.Причард. М.: Юнити-Дана, 2015.
  • Морозова Н.С., Реклама в социально-культурном сервисе и туризме / Н.С.Морозова, М.А.Морозов. М.: Academia, 2016.
  • Овчинникова Н.Н., Рекламное дело. Курс лекций / Н.Н.Овчинникова. М.: Эксмо, 2014.
  • Основы рекламы. Прикладные задачи и методы их решения. Учебное пособие. М.: КноРус, 2016.
  • Синяева И.М., Реклама и связи с общественностью. Учебник /И.М.Синяева, О.Н.Романенкова, Д.А.Жильцов. М.: Юрайт, 2013.
  • 0. Смирнова Ю.В., Реклама на телевидении. Учебное пособие /Ю.В.Смирнова. М.: Омега-Л, 2014.
  • Ушанов П.В., Медиа рилейшнз. Основные аспекты взаимодействия СМИ и Public Relations / П.В.Ушанов. М.: Флинта, Наука, 2014. c.
  • Фролов С.С., Связи с общественностью в работе фирмы. Стратегия, коммуникации, имидж, брендинг /С.С.Фролов. Москва: Высшая школа, 2014.
  • Хапенков В.Н., Организация рекламной деятельности / В.Н.Хапенков, О.В.Сагинова, Д.В.Федюнин. М.: Академия, 2014.
  • Шпильная Надежда Николаевна, Не ешь меня, я тебе песенку спою, или как пишутся PR-тексты. Учебное пособие / Шпильная Надежда Николаевна. М.: Флинта, 2016.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Մարքեթինգի էությունը և նշանակությունը:
Թեմա 2. Մարքեթինգային գործունեության կազմակերպումը զբոսաշրջային շուկայում:
Թեմա 3. Մարքեթինգային միջավայրի հետա­զո­տութ­յուններ:
Թեմա 4. Սպառողական պահանջարկը:
Թեմա 5. Մարքեթինգային ռազմավարությունների ձևավորում:
Թեմա 6. Մարքեթինգային առողջ մրցակցությունը զբոսաշրջային շուկայում:
Թեմա 7. Տեղեկատվության ձեռք բերման մեթոդները զբոսաշրջային շուկայում:
Թեմա 8. Մարքեթինգի պլանավորում և վերահսկողություն:
Թեմա 9. Միջազգային մարքեթինգ:
Թեմա 10. PR-ը և գովազդը զբոսաշրջության ոլորտում:
6-րդ կիսամյակ
15/0/15
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 17
1. Դասընթացի նպատակ
ամբողջական գիտելիքներ հաղորդել առողջարանային գործունեության էության և կազմակերպման, բնական բուժիչ գործոնների և դրանց զբոսաշրջային օգտագործման տեսական ու գործնական հարցերի վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու առողջարանային՝ սանատոր-կուրորտային գործունեության էությունը, նպատակները, գործառույթները և հասկացությունները, ինչպես նաև կուրորտային գործի ռեկրեացիոն հիմունքները,
2. մատնանշելու բնական բուժիչ ռեսուրսների էությունը, դասակարգման և տարբերակված օգտագործման առանձնահատկությունները, կուրորտները և դրանց առանձին տեսակները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. մշակելու բնական բուժիչ ռեսուրսների տարբերակված օգտագործման ուղիներ և ծրագրեր,
2. կատարելու ռեկրեացիոն շրջանացում և զոնայավորում,
3. գնահատելու տարածքի բուժառողջարարական հնարավորությունները:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ամբողջական գիտելիքներ հաղորդել առողջարանային գործունեության էության և կազմակերպման, բնական բուժիչ գործոնների և դրանց զբոսաշրջային օգտագործման տեսական ու գործնական հարցերի վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն (ավանդական և ինտերակտիվ),
2. սեմինար պարապմունք,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում և դիտում,
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը՝ 5 միավոր:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը՝ 6 միավոր:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով
Հար­ցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը` 3-ական միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Մարտիրոսյան Լ., Ռեկրեացիոն աշխարհագրություն, 2014
  • Бурняшева Л.А.,Основы курортологии, учебное пособие, М., 2017.
  • Журавлева А.Б., Курортное дело с основамы курортологии. Сочи, 2008
  • Актуальные вопросы курортологии : материалы межрегион. науч.-практ. конф. /под общ.ред. Е.В.Владимирского, Е.В.Рыболовлева, Пермь, 2004.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Առողջարանային գործունեության հիմունքներ:
Թեմա 2. Բուժ-առողջարարական զբոսաշրջության գործի զարգացման պատմությունը:
Թեմա 3. Կուրորտային գործի ռեկրեացիոն հիմունքները:
Թեմա 4. Բնական միջավայրի բուժական ռեսուրսները:
Թեմա 5. Կուրորտներ և բնաբուժական տեխնոլոգիաներ: Կուրորտոլոգիա:
Թեմա 6. ՀՀ բուժ-առողջարարական ռեսուրսները:
Թեմա 7. ՀՀ բուժ-առողջարարական ռեսուրսների օգտագործումը զբոսաշրջության մեջ:
5-րդ կիսամյակ
15/15/0
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 16
1. Դասընթացի նպատակ
ծանոթացնել ուսանողներին տուրօպերա­տո­­րական և տուրգործակալական բիզնեսի առանձնահատկություններին, ուսումնասիրել տուր­օպերատորների և տուրգործակալների միջև տնտեսական հարա­բերու­թյուն­ները, տուրօպերատորների և տուրփաթեթի ստեղծման մասնակիցների մի­ջև հարաբերությունները, տուրօպերա­տորների և սպառողների միջև տնտե­սական և իրավական բնույթի հարաբերությունները, տուրօպերատորների և տուրգործակալների գոր­ծունեության կազմակերպման ու կառավարման մեթոդները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու տուրօպերատորական գործունեության հիմունքները և գոր­ծա­ռույթները,
2. ներկայացնելու հիմնական իրավական փաստաթղթերը, որոնք կարգա­վորում են տուրօպերատորների գործունեությունը,
3. թվարկելու տուրօպերատորների կողմից առաջարկվող տուրար­տա­դրանքի գնի վրա ազդող գործոնները, տուրօպերատորների և տուրգոր­ծակալների միջև գործող պայմանագրերը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. մշակելու տուրօպերատորի և զբոսաշրջիկի հետ պայմանագրերը,
2. հաշվարկելու տուր­ար­տադրանքի ինքնարժեքը, կողմնակի ծախսերը, արժեքը:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ծանոթացնել ուսանողներին տուրօպերա­տո­­րական և տուրգործակալական բիզնեսի առանձնահատկություններին, ուսումնասիրել տուր­օպերատորների և տուրգործակալների միջև տնտեսական հարա­բերու­թյուն­ները, տուրօպերատորների և տուրփաթեթի ստեղծման մասնակիցների մի­ջև հարաբերությունները, տուրօպերա­տորների և սպառողների միջև տնտե­սական և իրավական բնույթի հարաբերությունները, տուրօպերատորների և տուրգործակալների գոր­ծունեության կազմակերպման ու կառավարման մեթոդները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
3. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
4. ինտերակտիվ մեթոդ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը 5 միավոր արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 6 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Квартальнов В., Теория и практика туризма, М. 2003.
  • Сенин В., Организация международного туризма, М. Финансы и стастика. 2005.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Տուրօպերատորներ և տուրգործակալներ, պայմանագրային հարա­բե­րու­թյունների առանձնահատկությունները:
Թեմա 2. Տուրօպերատորա­կան գոր­ծունեության հիմունքները:
Թեմա 3. Վիզայի ապահովումը արտագնա զբոսա­շր­ջու­թյան համար:
Թեմա 4. Զբոսաշրջիկների ապահովագրությունը:
Թեմա 5. Տուրարտադրանքի ձևավորման համար անհրաժեշտ տրանս­պոր­տային, հյու­րանոցային, էքսկուրսիոն և այլ ծառայությունների կազմակերպումը:
Թեմա 6. Զբոսաշրջիկի փաստաթղթաին փաթեթի ձևավորումը:
Թեմա 7. Տուր­օ­պերատորական գործունեության մենեջերին ներկայացվող պահանջները
Թեմա 8. Գնային քաղաքականությունը տուրկազմակերպությունում:
5-րդ կիսամյակ
45/15/0
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 15
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ էքսկուրսիոն գործի վերաբերյալ:Կարողություններ ձևավորել էքսկուրսիաների կազմակերպման և իրականացման համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն`
1. դասակարգելու էքսկուրսիաները,
2. ներկայացնելու էքսկուրսիայի որակյալ մշակումը,
3. բացատրելու էքսկուրսիայի անցկացման մեթոդիկան և տեխնիկան:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ստեղծելու էքսկուրսիոն փաթեթ` նոր երթուղիներ, այսինքն նոր տուրիստական ապրանք,
2. ցուցադրելու և բեմականացնելու էքսկուրսավարման տեխնիկան,
3. դրսևորելու էքսկուրսավարի հաղորդակցության կուլտուրա,
4. պատրաստելու և իրականացնելու ներքին և արտագնա զբոսաշրջային էքսկուրսիոն ծրագրեր որոնք կնպաստեն զբոսաշրջային ինդուստրիայի զարգացմանը,
5. գովազդելու զբոսաշրջային ռեսուրսները:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը,
2. կատարելու թիմային աշխատանք:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ էքսկուրսիոն գործի վերաբերյալ:Կարողություններ ձևավորել էքսկուրսիաների կազմակերպման և իրականացման համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. սեմինար պարապմունք,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
4. գործնական մեթոդներ,
5. որոնողական-հետազոտական,
6. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննություն՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր,
2-րդ ընթացիկ քննություն/հետազոտական աշխատանքի պաշտպանություն/ ՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր:
Ընթացիկ ստուգում՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Емельянов Б.В., Экскурсоведение,М: Советский спорт, 2007.
  • Ишекова Т.В., Экскурсионное дело, Саратов, Научная книга, 2006.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. էքսկուրսավարման հիմունքների ուսումնասիրման առարկան
Թեմա 2. Տեսարժան վայրերի տիպերը:
Թեմա 3. էքսկուրսիաների դասակարգումը:
Թեմա 4. Էքսկուրսիայի մեթոդների մշակումը, էքսկուրսիոն ծրագիր, էքսկուրսիոն աշխատանք և էքսկուրսիայի նախապատրաստում:
Թեմա 5. էքսկուրսիոն խմբերի առանձնահատկությունները:
Թեմա 6. Էքսկուրսիոն ցուցադրական աշխատանքների սկզբունքները, էքսպոզիցիոն նյութեր, թանգարանային ցուցադրման գեղարվեստական առանձնահատկությունները, էքսպոզիցիաների ընթացքում օգտագործվող սարքավորումները:
Թեմա 7. Էքսկուրսավարի մասնագիտական հմտությունների ձևավորումը, էքսկուրսավարման տեխնիկան, էքսկուրսավարի հաղորդակցության կուլտուրան:
5-րդ կիսամյակ
45/0/45
շաբաթական 6 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 14
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին տալ Հայաստանի Հանրապետության բնական պայմանների, ռեսուրսների, բնակչության, տնտեսության (արտադրական և սերվիսի) ոլորտների տարածքային կազմակերպման և կառավարման մասին տեսական ու գործնական գիտելիքներ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու ՀՀ բնական պայմանները,
2. թվարկելու և դասակարգելու ՀՀ ռեսուրսները,
3. ներկայացնելու ՀՀ արդյու­նա­­բե­րության, գյուղատնտեսության և սերվիսի տարածքային կառուց­վածքը,
4. պարզաբանելու ՀՀ առանձին տարածաշրջանների տնտեսության ճյուղային և տարածքային կառացվածքը, հիմնախնդիրները և զարգացման միտումները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. պարզաբանելու ՀՀ-ում առկա հիմնախնդիրները և տալու լուծման ուղղիներ,
2. վերլուծելու և գնահատելու ՀՀ բնական պայմանները, ռեսուրսները և տալ դրանց գնահատականը զբոսաշրջության տեսանկյունից,
3. կատարելու հետազոտական աշխատանքներ ՀՀ տնտեսության զարգացման, տեղաբաշխման հիմնախնդիրներ շուրջ:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. դրսևորելու քննադատական մտածողություն:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին տալ Հայաստանի Հանրապետության բնական պայմանների, ռեսուրսների, բնակչության, տնտեսության (արտադրական և սերվիսի) ոլորտների տարածքային կազմակերպման և կառավարման մասին տեսական ու գործնական գիտելիքներ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդներ,
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդներ,
6. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախատեսված են 2 ընթացիկ քննություններ` յուրաքանչյուրը 4 միա­վոր առավելագույն արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Պոտոսյան Ա., Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական և սոցիալական աշխարհագրություն, Եր.,2022։
  • Վալեսյան Լ., Հայկական ՍՍՀ տնտեսական և սոցիալական աշխարհագրություն, Եր. 1988:
  • Հակոբյան Թ., Հայաստանի պատմական աշխարհագրություն, Եր., 2007:
  • Մակարյան Ա., Հախվերդյան Դ., Նազարյան Գ., Հայաստանը միջազգային տնտեսական հարաբերությունների համակարգում, Եր., 2002:
  • Հայկական ՍՍՀ աշխարհագրական ատլաս, Մ., 1976:
  • Խոջաբեկյան Վ., Հայաստանի բնակչությունը և նրա զբաղվածությունը, Եր. 1979:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. ՀՀ տարածքը, սահմանները, աշխարհագրական դիրքը, վարչատարածքային կառուցվածքը: ՀՀ բնական պայմանները և ռեսուրսները:
Թեմա 2. Հայաստանի արտադրողական ուժերի զարգացման պատմա­աշխար­հագ­րական առանձնահատկությունները:
Թեմա 3. Հանրապետության բնա­կան, տնտեսական և սերվիսի ներուժի գնահատականը, բնօգտագործման և բնա­պահ­պանության խնդիրները:
Թեմա 4. Բնակչությունը:Հայերը աշխար­հում:
Թեմա 5. Տնտեսությունը: Արդյու­նա­­բե­րության, գյուղատնտեսությունը և սերվիսի տարածքային կառուց­վածքը:
Թեմա 6. ՀՀ սպասարկման ոլորտը, զարգացման միտումները:
Թեմա 7. Հանրա­պե­տութ­­յան սպասարկման ոլորտում տարածքային կառուցվածքի փոփոխություն­ները վերակառուցման և շուկայական հարաբերությունների պայմաններում:
Թեմա 8. ՀՀ-ն միջազգային տւրիզմի հարաբերություններում: Հայաստանի տնտե­սությունը համաշխարհային տնտեսության գլոբալացման պայմաններում:
Թեմա 9. ՀՀ մարզերի համառոտ բնութագիրը:
5-րդ կիսամյակ
30/30/0
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0201/Բ 05
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողների մեջ ձևավորել տեսական գիտելիքներ մենեջմենթի համակարգի վերաբերյալ, ինչպես նաև հմտություններ և կարողություններ զբոսաշրջության ոլորտի հիմնախնդիրների արդյունավետ կառավարման համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու կառավարման էությունը, դրա ոլորտները, ձևերն ու գործիքները,
2. ներկայացնելու զբոսաշրջային ձեռնարկությունների կառավարման նպատակները, դրանց առանձնահատկությունները և խնդիրները,
3. բացատրելու և հիմնավորելու մենեջմենթի արդյունավետ կազմակերպման ժամանակակից մոտեցումները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կիրառելու աշխատանքի կազմակերպման վերաբերյալ գիտելիքները սոցիալ-մշակութային ծառայության և զբոսաշրջության ոլորտներում,
2. տիրապետելու կառավարման մեթոդներին, սկզբունքներին և տեխնոլոգիաներին,
3. մշակելու կազմակերպչական և կառավարչական ռացիոնալ արդյունավետ որոշումների համակարգ:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. վերլուծելու ՀՀ զբոսաշրջային շուկայում գործող ձեռնարկությունների առանձնահատկությունները, զարգացման միտումները,
2. ներդնելու զբոսաշրջության կառավարման ինովացիոն մոտեցումներ,
3. աշխատելու թիմում և արդյունավետ օգտագործելու սեփական գիտելիքները՝ թիմային արդյունքի հասնելու նպատակով:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողների մեջ ձևավորել տեսական գիտելիքներ մենեջմենթի համակարգի վերաբերյալ, ինչպես նաև հմտություններ և կարողություններ զբոսաշրջության ոլորտի հիմնախնդիրների արդյունավետ կառավարման համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն, բացատրում, պատմում,
2. սեմինար պարապմունք,
3. թիմային և անհատական ինքնուրույն առաջադրանքների կատարում,
4. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդներ,
5. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր արժեք:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 4 միավոր արժեք:
Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը՝ 8 միավոր արժեք:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Уткин Э.А., Бутова Т.Б. Менеджмент. М., 2002.
  • Менеджмент социальной работы. Учебное пособие. Под ред. Е.И.Комарова, А.И.Войтенко, М.,2001.
  • Медведева Г., Этика социальной работы. Учебное пособие, М.,2002.
  • Саак А., Менеджмент в социально-культурном сервисе и туризме. Учебное пособие, М., 2006.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Շուկայական տնտեսությունը և մենեջմենթը:
Թեմա 2. Զբոսաշրջության ոլորտում բիզնեսի ներքին և արտաքին միջավայրը:
Թեմա 3. Զբոսաշրջային ձեռնարկությունների կառավարման նպատակները և խնդիրները:
Թեմա 4. Մենեջմենթի գործառույթները զբոսաշրջության ոլորտում :
Թեմա 5. Մարքեթինգը զբոսաշրջության ոլորտում :
Թեմա 6. Հաղորդակցությունների համակարգը զբոսաշրջային ձեռնարկություններում:
Թեմա 7. Արտաքին կապերը և մենջմենթի հնարավորությունները զբոսաշրջության ոլորտում:
Թեմա 8. Որակը և մենեջերի աշխատանքը:
Թեմա 9. Զբոսաշրջության ոլորտում որոշումների ընդունման մեթոդները:
Թեմա 10. Կոնֆլիկտների կառավարումը զբոսաշրջության ոլորտում:
Թեմա 11. Մենեջերի ինովացիոն ծրագիրը:
Թեմա 12. Կառավարման ինֆորմացիոն տեխնոլոգիաները զբոսաշրջության ոլորտում:
Թեմա 13. Ռիսկ-մենեջմենթ:
Թեմա 14. Հակաճգնաժամային կառավարումը զբոսաշրջության ոլորտում:
5-րդ կիսամյակ
15/0/15
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0304/Բ 26
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողին հաղորդել տեսական գիտելիքներ թան­գարա­նա­գի­տության վերաբերյալ, ներկայացնել թանգարանագիտության ուսում­նասիրության օբյեկտը և առարկան, թանգա­րա­նա­գիտական հիմնական հասակա­ցութ­յունները, թանգարանների գործունեությունը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու թանգարանների ձևավորման պատմությունը,
2. ներկայացնելու ժամանակակից թանգարանները և դրանց դերը զբոսաշրջության մեջ,
3. մեկնաբանելու թանգա­րան­ների գործու­նեութ­յունը մշակութային արժեքների հավաքման, պահ­պան­ման, հասարակությանը հաղորդակից դարձնելու և սերունդներին փոխանցելու գործում,
4. ներկայացնելու թան­գա­րանային գործում կիրառելի հասկացությունները
5. ներկայացնելու թանգարանային գործի կազմակերպումը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կողմնորոշվելու թանգարանային բազմազանության մեջ,
2. կիրառելու թանգարանային միջավայրում գործնական հմտություններ
3. օգտագործելու նորագույն տեխնոլոգիաներ ու մեթոդներ,
4. ստացած գիտելիքները կիրառելու մասանագիտական գործունեության մեջ,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ձևավորելու մշակութային և պատմական հիշողություն,
2. աշխատելու տեղեկատվական աղբյուրների հետ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողին հաղորդել տեսական գիտելիքներ թան­գարա­նա­գի­տության վերաբերյալ, ներկայացնել թանգարանագիտության ուսում­նասիրության օբյեկտը և առարկան, թանգա­րա­նա­գիտական հիմնական հասակա­ցութ­յունները, թանգարանների գործունեությունը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություններ դիդակտիկ նյութերի ցուցադրմամբ,
2. տեսանյութերի դիտում,
3. տվյալների հավաքագրում և վերլուծություն,
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5. տեսասահիկների ստեղծում,
6. փոքր խմբային նախագիծ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում (ներ)՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Պիկիչյան Հ., Հարոյան Մ., Գրիգորյան Ա., Թանգարանային մենեջմենթ և մարքեթինգ, Էդիտպրինտ, Եր., 2007:
  • Ամիրյան Ս., Թանգարանագիտություն, Եր., ԵՊՀ հրատ., 2023։
  • «Ժառանգություն» հասարակական կազմակերպություն, ԻԿՕՄ-ի մասնագիտական վարքագծի կանոնագիրք, Եր. 2003:
  • Юренева Т., Музееведение: Учебник для студентов гуманитарных вузов Академический проект, М. 2004,
  • Шляхтина Л., Основы музейного дела: теория и практика. (Учебное пособие для студ.вузов), Высшая школа М. 2009
  • Сотникова С., Музеология,. Пособие для ВУЗов Дрофа, М. 2007
  • Ред. Шулепова Э, Основы музееведения., Учебное пособие Эдиториал УРСС М., 2005.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Թանգարանագիտությունը որպես գիտություն, ուսումնասիրության օբյեկտը և առարկան:
Թեմա 2. Թանգարանների ձևավորման պատմությունը:
Թեմա 3. Թանգարանների դասակարգումը:
Թեմա 4. Թանգարանի կառավարում:
Թեմա 5. Թանգարանի աշխատակազմը և նրանց մասնագիտական վարքագիծը:
Թեմա 6. Թանգարանային ֆոնդեր, թանգարանային հավաքածուների համալրում և պահպանում:
Թեմա 7. Այցելուների սպասարկում, առաջարկվող ծրագրեր, գովազդ և հասարակության հետ կապեր:
Թեմա 8. Նոր ինֆորմացիոն տեխնոլոգիաների կիրառությունը թանգարաններում:
4-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 13
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին ծանոթացնել զբոսաշրջության մասնագիտական և ընդհանրապես գործարար շփումների էթիկային և սովորեցնել գործնական շփման հմտություններ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու զբոսաշրջության և այլ ոլորտներում էթիկայի դրսևորման ձևերը, գործնական պահվածքի կանոններն ու մոդելները,
2. թվարկելու սերվիսային գործունեության մշակույթի առանձնա­հատ­կությունները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. իրեն մասնագիտորեն դրսևորելու զբոսաշրջային և հարակից բիզնես միջավայրերում,
2. գործնականում կիրառելու զբոսաշրջիկների հետ փոխհարա­բերություն­ների կանոնները, արդյունավետ ղեկավարելու զբոսաշրջային ձեռնար­կություն:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. մասնագիտական էթիկայի նորմերը պահպանելու
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին ծանոթացնել զբոսաշրջության մասնագիտական և ընդհանրապես գործարար շփումների էթիկային և սովորեցնել գործնական շփման հմտություններ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
4. գործնական մեթոդներ,
5. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Դասընթացի գնահատման 20 միավոր առավելագույն արժեքը բաշխվում է հետևյալ սկզբունքով՝
Ինքնուրույն աշխատանք՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Гембель П., Маркетинг взаимоопношение потребителем. М., 2002.
  • Ханвер К., Управление и организации в сфере услуг, Питер, 2002.
  • Иленков А.П., Специфики и направления серсисном продуктами. М., 2000.
  • Գավին Քենեդի, Ինչպես բանակցել. Եր., 2009:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Դասընթացի ներածություն: Էթիկան որպես գիտություն:
Թեմա 2. Գործարար էթիկայի հիմունքները որպես էթիկայի առանձին տեսակ:
Թեմա 3. Հաղորդակցման էությունը, տեսակները, դերը, բնույթը և դասակարգումը:
Թեմա 4. Մարդկային հաղորդակցության առանձնահատկությունները:
Թեմա 5. Միջանձնային շփումը, դրա տեսակները եւ գործառույթները:
Թեմա 6. Սերվիսային գործունեության մասնագիտական-էթիկական բաղադրիչը:
Թեմա 7. Դիվանագիտական էթիկա: Բանակցելու արվեստը:
Թեմա 8. Լրագրողական էթիկա:
Թեմա 9. Մեդիագրագիտություն: Համացանցային (հեռահաղորդակցական) էթիկա:
Թեմա 10. Կոնֆլիկտները և դրանց լուծման ուղիները:
Թեմա 11. Միջմշակութային հաղորդակցության առանձնահատկությունները:
1-ին կիսամյակ
30/0/30
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 02
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին տալ համապարփակ գիտելիքներ հասա­րա­կական (սոցիալ-տնտեսական) աշխարհագրության ձևավորման և զար­գաց­ման հիմնարար հասկացությունների, բաղադրիչների հետազոտության մե­թոդ­ների մասին:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու և սահմանելու աշխարհագրության միասնական գի­տութ­յան համակարգում «հասարակական աշխարհագրության» տեղը և դերը,
2. ներկայացնելու հա­սա­­րակական աշխարհա­գրության ձևավորումը և զարգացում,
3. բացատրելու և մեկնաբանելու հասարակական աշխարհագրության հիմնարար հասկացությունները և բաղադրիչները:
բ.գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կիրառելու հասարակական աշխարհագրական հետազոտության և սոցիալ-տնտեսաաշխարհագրական կանխատեսման մե­­թոդ­­­ները,
2. կատարելու սոցիալ-տնտեսա­աշ­խար­­հագրական կանխատեսում,
3. տեղայնացնելու մարդ­կութ­­յան համա­մոլո­րա­կային ընդհանրական հիմ­նա­խնդիրները:
գ.ընդհանրական /փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատելու թիմում,
2. կատարելու առաջարկություններ,
3. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ։
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին տալ համապարփակ գիտելիքներ հասա­րա­կական (սոցիալ-տնտեսական) աշխարհագրության ձևավորման և զար­գաց­ման հիմնարար հասկացությունների, բաղադրիչների հետազոտության մե­թոդ­ների մասին:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. սեմինար պարապմունքներ,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում,
4. պրոբլեմային-որոնողական,
5. ինտերակտիվ-կառուցողական մեթոդներ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախատեսվում է
- 2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր:
- Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 8 միավոր:
- Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր:
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ավագյան Ա., ՀՀ ընդերքի ռեսուրսները (աշխարհագրական վերլուծություն) Եր., 2000:
  • Պոտոսյան Ա.,ՀՀ տնտեսական և սոցիալական աշխարհագրություն, Եր.,2022թ.:
  • Վալեսյան Լ., Հասարակական աշխարհագրության ներածություն, Եր., 1999:
  • Վալեսյան Լ, Հայկական ՍՍՀ տնտեսական և սոցիալական աշխարհագրություն, Եր., 1988:
  • Մելուքումյան Ս, Հայաստանի հանրապետության և Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության տնտեսական աշխարհագրություն, Եր., 1999:
  • Սաուշկին Յու.,Տնտեսական աշխարհագրության ներածություն, Եր. 1974:
  • Алисов Н., Хорев Б., Экономическая и социальная география мира. Общий обзор.-М., 2000.
  • Максаковский В., Географическая картина мира. Кн.1и2.,М.,005.
  • Гладкий Ю., Сухоруков В., Общая Экономическая и социальная география зарубежных стран., М.:2006.
  • 0. Кусков А.С., Понукалин О.В., Социально-экономическая и политическая география мира и России.-М.,2005.
  • Лопатников Д.. Экономическая география и регионалистика.-М.,2004.
  • Максаковский В., Географическая картина мира. Кн.1и2.,М.:2005.
  • Социально-экономическая география зарубежных стран. Под ред.Вольского В.В.-М.:2005.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Դասընթացի ուսումնասիրության նպատակը և խնդիրները։ Դասընթացի համառոտ բովանդակությունը և կառուցվածքը, գրական աղբյուրների տեսություն:
Թեմա 2. Հա­սա­­րակական աշխարհա­գրության ձևավորումը և զարգացումը:
Թեմա 3. Հա­սա­րակական աշխարհագրության հիմնարար հասկացությունները:
Թեմա 4. Հա­սա­րակական աշխարհագրության բա­ղադրիչները:
Թեմա 5. Հասարակական աշ­խար­­հագրության հետազոտության մեթոդները:
Թեմա 6. Սոցիալ-տնտեսա­աշ­խար­­հագրական կանխատեսում:
Թեմա 7. Մարդ­կութ­­յան համա­մոլո­րա­կային հիմ­նա­խնդիրները և հասարակական աշխարհագրության խնդիրները։
4-րդ կիսամյակ
45/0/45
շաբաթական 6 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 11
1. Դասընթացի նպատակ
ձևավորել և զարգացնել աշխարհի տարածաշրջաններում և երկրներում զբոսաշրջության զարգացման օրենքները հասկանալու և այդ գիտելիքները մասնագիտական գործունեության մեջ օգտագործելու կարողունակություններ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնել զբոսաշրջության զարգացման վրա աշխարհագրական գործոնների ազդեցության առանձնահատկությունները,
2. ներկայացնել շրջանացման հիմունքները,
3. բացատրել տուրիստական ​​ խոշոր շրջաններում զբոսաշրջային ռեսուրսների տեղաբաշխման հիմնական օրինաչափությունները,
4. ներկայացնել զբոսաշրջային խոշոր կենտրոնների աշխարհագրությունը և դրանց զբոսաշրջային ենթակառուցվածքների առանձնահատկությունները,
5. իմանալ տարածաշրջանային ուսումնասիրությունների, տուրիստական ​​ռեսուրսների աշխարհագրության և տարածաշրջանային ուսումնասիրությունների վերաբերյալ տեղեկատու և տեղեկատվական նյութերի հետ աշխատանքի մեթոդիկան:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. գնահատել աշխարհագրական գործոնների ազդեցությունը զբոսաշրջության զարգացման վրա աշխարհի տարբեր տարածաշրջաններում,
2. աշխատել երկրի ուսումնասիրությունների, զբոսաշրջության ռեսուրսների աշխարհագրության և կրոնագիտության, զբոսաշրջության ռեսուրսների աշխարհագրության և կրոնագիտության վերաբերյալ տեղեկատու և տեղեկատվական նյութերի հետ.
3. հավաքել տեղեկատվություն զբոսաշրջային արդի կենտրոնների ենթակառուցվածքի, տեսարժան վայրերի, սահմանների հատման կանոնների և աշխարհի տարբեր շրջաններում զբոսաշրջության կազմակերպման առանձնահատկությունների մասին
4. կատարելու երկրագրության առանձին բաղադրիչների գնահատում տուրիստական հնարավորությունների օգտագործման և տուրիզմի
զար­գացման տեսանկյունից,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ,
2. աշխատելու թիմում
3. ընդհանրացնել զբոսաշրջության վերաբերյալ տեղեկատվությունը
4. կիրառելու գիտելիքները պրակտիկայում լուծել խնդիրներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ձևավորել և զարգացնել աշխարհի տարածաշրջաններում և երկրներում զբոսաշրջության զարգացման օրենքները հասկանալու և այդ գիտելիքները մասնագիտական գործունեության մեջ օգտագործելու կարողունակություններ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. լսարանային ցուցադրություններ,
3. գործնական մեթոդներ,
4. պրոբլեմային-որոնողական մեթոդ,
5. հետազոտական մեթոդ,
6. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախատեսվում է
2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 4 միավոր:
Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը՝ 8 միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • География туризма : учебник М. : КноРус, 2022.Александрова А. Ю., Аигина Е. В. И
  • др. Под общей редакцией: А. Ю. Александрова.
  • Александрова, А. Ю., География туризма : учебник / А. Ю. Александрова, А. И. Зырянов. -
  • Москва : КноРус, 2024. - 448 с.
  • География туризма : учеб. пособие / М.В. Асташкина, О.Н. Козырева, А.С. Кусков, А.А.
  • Санинская. - Москва : Альфа-М : ИНФРА-М, 2018. - 430 с. -
  • Большаник П.В. Туристское страноведение, М., 2017
  • Крыстев В.К., Адамова Р.А. Учебно-методический комплекс по дисциплине «География
  • туризма», М., 2013-202с.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջության աշխարհագրություն առարկայի ուսումնասիրության օբյեկտը, առարկան, խնդիրները, կապն այլ գիտությունների հետ, հիմնական հասկացությունները, հետազոտության մեթոդները:
Թեմա 2. Զբոսաշրջության տարածքային կազմակերպման և զարգացման վրա ազդող գործոնները:
Թեմա 3. Տարածքի զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն ներուժը և դրա գնահատման մեթոդները:
Թեմա 4. Զբոսաշրջության և ռեկրեացիայի տարածքային համակարգեր, աշխարհի զբոսաշրջային հիմնական տարածաշրջանները և զոնաները:
Թեմա 5. Տարածաշրջանների և երկրների զբոսաշրջաաշխարհագրական վերլուծության սխեման:
Թեմա 6. Զբոսաշրջությունը Եվրոպական տարածաշրջաններում և առանձին երկրներում:
Թեմա 7. Զբոսաշրջությունը ասիական երկրներում:
Թեմա 8. Զբոսաշրջությունը Ամերիկայում:
Թեմա 9. Զբոսարջությունը Աֆրիկայում, Ավստրալիայում և Օվկիանիայում:
Թեմա 10. Զբոաշրջությունը ՀՀ հարևան երկրներում:
Թեմա 11. Զբոսաշրջությունը Մերձավոր և Միջին Արևելքում:
Թեմա 12. Զբոսաշրջության առանձին տեսակների տարածման աշխարհագրական առանձնահատկությունները և տարածման շրջանները:
3-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 10
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին ծանոթացնել հասարակական և բնական միջավայրում մար­դու կենսագործու­նեու­թյան անվտանգությանը, առկա ֆիզիկական, բնական, հոգեբանական վտանգներին, կանխարգելիչ միջոցառումների, անվտանգության կանոնններին, որոնք առնչվում են սերվիսի ոլորտին:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. թվարկելու և դասակարգելու բնական և հասարակական միջավայրում հանդիպող վտանգ­ներ­ը,
2. բացատրելու վտանգներից հնա­րա­վորինս զերծ մնալու ուղիները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կանխատեսելու և դիմակայելու շրջակա միջավայրի վտանգներին, հնարավորինս արագ կողմնորոշվելու,
2. անհրաժեշտության պարագայում ի վիճակի լինելու գործնականում ստացված գիտելիքները կիրառելու սեր­վիսի ոլորտում կամ զբոսաշրջության մեջ:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները,
2. աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին ծանոթացնել հասարակական և բնական միջավայրում մար­դու կենսագործու­նեու­թյան անվտանգությանը, առկա ֆիզիկական, բնական, հոգեբանական վտանգներին, կանխարգելիչ միջոցառումների, անվտանգության կանոնններին, որոնք առնչվում են սերվիսի ոլորտին:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն (ավանդական և ինտերակտիվ),
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդները (դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում և այլն),
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդներ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննություն՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննություն՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում՝ 6 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք ՝ 6 միավոր առավելագույն արժեքով:
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Бобкова А., Кудреватых С., Писаревский Е., Безопасность туризма, Москва ,2014.
  • Маринин М.М., Туристические формальности и безопасность в туризме: Финансы и статистика, Москва, 2004.
  • Официальный сайт Foreign Affairs and International Trade Canada. URL: http://www.voyage.gc.ca/countries_pays/report_rapport-eng. asp?id=249000. 2. Официальный сайт HOTREC. URL: .
  • Вайзман Д., «Руководство по выживанию», Москва , 2002.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջության անվտանգություն, հիմնական հասկա­ցու­թյունները և ձևակերպումները:
Թեմա 2. Զբոսաշրջության ոլորտում անվտանգության սպառնալիքները և վտանգի աղբյուրները:
Թեմա 3. Տեխնածին վտանգներ, նրանց առաջացման պատ­ճառներն ու կարխարգելուումը:
Թեմա 4. Զբոսաշրջության ոլորտում անվտանգության ապահովման պետական քաղաքականությունը:
Թեմա 5. Զբոսաշրջության անվտանգության իրավական հիմքերը:
Թեմա 6. Զբոսաշրջության անվտանգության ապահովման ձևերը:
Թեմա 7. Զբոսաշրջության անվտանգության ապահովման միջոցառումներ:
Թեմա 8. Հասկացություն անձնական անվտանգության մասին:
Թեմա 9. Զբոսաշրջիկների անձնական անվտանգության ապահովման առանձնահատկությունները զբոսաշրջային որոշ ծառայությունների մատուցման ժամանակ:
Թեմա 10. Զբոսաշրջության անվտանգության ապահովման միջազգային ստանդարտներ:
Թեմա 11. Արտասահմանյան երկրների փորձը զբոսաշրջիկների անվտանգության ապահովման ոլորտում։
3-րդ կիսամյակ
30/0/30
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 09
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին ծանոթացնել համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձաններին՝ ըստ պատմական-ռեգիոնալ տիպերի, ներկայացնելու տվյալ օբյեկտների նշանակությունը համամարդկային արժեքների համակարգում և կոնկրետ մշակույթային շրջանակում, ներկայացնելու տվյալ օբյեկտների զբոսաշրջային ներուժը, դրանց պահպանման և օգտագործման ասպարեզում առկա խնդիրները, ձևավորել հուշարձանների վերլուծությունների մա­սին պատ­կե­րացում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանների վերաբերյալ հիմնական հասկացություններն ու կատեգորիաները,
2. դասակարգելու համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները՝ ըստ պատմական-ռեգիոնալ տիպերի,
3. նկարագրելու համաշխարհային մշակութային ժառանգության նշանավոր հուշարձանները, ներկայացնելու դրանց պահպանման գործում միջազգային կազմակերպությունների դերը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. վերլուծելու և դասակարգելու համաշխարհային մշակութային ժառանգության նշանավոր հուշարձանները,
2. գնահատելու համաշխարհային մշակութային ժառանգության նշանավոր հուշարձանները որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. իրականացնելու հետազոտական արդյունքների ամփոփում,
2. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին ծանոթացնել համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձաններին՝ ըստ պատմական-ռեգիոնալ տիպերի, ներկայացնելու տվյալ օբյեկտների նշանակությունը համամարդկային արժեքների համակարգում և կոնկրետ մշակույթային շրջանակում, ներկայացնելու տվյալ օբյեկտների զբոսաշրջային ներուժը, դրանց պահպանման և օգտագործման ասպարեզում առկա խնդիրները, ձևավորել հուշարձանների վերլուծությունների մա­սին պատ­կե­րացում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդները (դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում և այլն),
4. գործնական մեթոդները (ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում և այլն),
5. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդները (բացատրական-ցուցադրական, պրոբլեմային-որոնողական),
6. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում ՝4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Вёрман К., История искусства всех времен и народов. В 2-х т. М.,2001.
  • Ю.Д.Колпинсий, Памятники мирового искусства,т.1-8, М., 1971-1987
  • Дмитриева Н.А., Краткая история искусств. Вып. 2. Северное Возрождение; страны Западной Европы XVII и XVIII веков; Россия XVIII века. - 3-е изд., доп. - М., 1991.
  • Конвенция об охране всемирного культурного и природного наследия, Париж, 1972.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. «Համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձաններ» առարկայի ուսումնասիրության նպատակը և խնդիրները:
Թեմա 2. ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն որպես ՄԱԿ-ի մասնագիտացված գործակալություն: Դրա ստեղծման պատմությունը, նպատակը և գործունեության հիմնական ուղղությունները:
Թեմա 3. ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության կոմիտեում ընդգրկված բնական և մշակութային հուշարձանների ընդհանուր բնութագիրը:
Թեմա 4. Եվրոպայի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 5. Ասիայի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 6. Հյուսիսային Ամերիկայի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 7. Հարավային Ամերիկայի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 8. Աֆրիկայի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 9. Ավստրալիայի և Օվկիանիայի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 10. Ռուսաստանի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 11. Հայաստանի համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները:
Թեմա 12. Համաշխարհային մշակութային ժառանգության հուշարձանները որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
Թեմա 13. Մշակութային ժառանգության պահպանության արդիական նշանակությունը մեր օրերում:
3-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/ Բ 08
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ բնակչության թվի, շարժի, կազմի, տեղաբաշխման, ավանդույթների ու սովո­րույթների, բնակավայրերի և դրանց տա­րա­ծական խմբերի վերաբերյալ, ուսանողներին ծանոթացնել բնակ­չության աշ­խար­հագրության վերլու­ծութ­յան տարբեր մեթոդներին և
հիմ­նական հասկացություններին, ուսանողներին ծանոթացնել բնակչության աշխարհագրություն գիտության հիմունքներին, հիմնական հասկացություններին, ուսանողների մոտ ձևավորել որոշակի հմտութ­յուններ և կարո­ղություններ բնակ­չության աշխարհագրության վերլուծության տարատեսակ մեթոդների և եղանակների կիրառման համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. թվարկելու բնակչության աշխարհագրության հիմնական հասկացու­թյունները,
2. մեկնաբանելու տեսությունները և մեթոդաբանական հարցերը,
3. ներկայացնելու բնակչության սոցիալական կառուցվածքը, աշխատանքային ռեսուրսները և դրանց դերը զբոսաշրջության զարգացման մեջ:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. վերլուծելու և գնահատելու բնակչության աշխարհագրության տարբեր երևույթներն ու գործընթացները, դրանց ցուցանիշները,
2. վերլուծելու բնակավայրերի և բնակչության տարածքային կազմակերպման գործոնները, սկզբունքներն ու օրինաչափությունները,
3. վերլուծելու տարաբնակեցման ժամանակակից ձևերը, զարգացման միտումները:
4. իրականացնելու տարբեր կարգի տարածաշրջանների բնակչության համալիր աշխարագրական վերլուծություն:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. կատարելու հետազոտական աշխատանքներ ՀՀ բնակավայրերի տարածքային կազմակերպման հիմնախնդիրների շուրջ,
2. կատարելու թիմային աշխատանք:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ բնակչության թվի, շարժի, կազմի, տեղաբաշխման, ավանդույթների ու սովո­րույթների, բնակավայրերի և դրանց տա­րա­ծական խմբերի վերաբերյալ, ուսանողներին ծանոթացնել բնակ­չության աշ­խար­հագրության վերլու­ծութ­յան տարբեր մեթոդներին և
հիմ­նական հասկացություններին, ուսանողներին ծանոթացնել բնակչության աշխարհագրություն գիտության հիմունքներին, հիմնական հասկացություններին, ուսանողների մոտ ձևավորել որոշակի հմտութ­յուններ և կարո­ղություններ բնակ­չության աշխարհագրության վերլուծության տարատեսակ մեթոդների և եղանակների կիրառման համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում
4. պրոբլեմային-որոնողական մեթոդ,
5. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում ՝4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։

6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Մանասյան Մ., Մարգարյան Ռ.,Աշխարհի բնակչությունը, Եր. 2004:
  • Ковалев С., Ковальская А., География населения ССР М, 1980.
  • Перцик Е., Города мира. География мировой урбанизации. М., 1994.
  • Скопин А., Территориальная организация населения. М. 2004
  • Шувалов Е., География населения. М.1985.
  • Ягельский А., География населения. М.1980.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Բնակչության աշխարհագրության առարկան, մեթոդները, խնդիրները:
Թեմա 2. Աշխարհի բնակչությունը, նրա հաշվառումը և շարժընթացը:
Թեմա 3. Բնակչության վերարտադրությունը:
Թեմա 4. Բնակչության սեռատարիքային և ընտանեկան կառուցվածքը:
Թեմա 5. Բնակչության ռասսայական կազմը:
Թեմա 6. Բնակչության ազգային կազմը:
Թեմա 7. Բնակչության սոցիալական կառուցվածքը և աշխատանքային ռեսուրսները:
Թեմա 8. Բնակչության միգրացիանները:
Թեմա 9. Բնակչության տեղաբաշխաումը:
Թեմա 10. Տարաբնակեցումը և նրա ձևերը, քաղաքային և գյուղական տարաբնակեցում:
Թեմա 11. Քաղաքայնացումը:
3-րդ կիսամյակ
30/0/30
4 ժամ/շաբ.
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 38
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին տալ համակարգված գիտելիքներ զբոսաշրջության ինդուստրիայի վերաբերյալ, ձևավորելու կայուն գիտելիքներ զբոսաշրջության առանձին ձևերի բովանդակության, գործունեության, մեխանիզմի վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1.ներկայացնելու հյուրընկալությունը որպես բազմաբովանդակ գործունեություն,
2.թվարկելու զբոսաշրջության ինդուստրիայի բաղադրիչները, զարգացման փուլերը,
3.հիմնավորելու հյուրընկալության բաղադրիչները ըստ առաջնահերթության:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1.գնահատելու հյուրընկալության չափորոշիչները գործնականում,
2.իրականացնելու հյուրընկալության ոլորտի առանձին բաղադրիչների համակողմանի ուսումնասիրություն,
3.կիրառելու ստացած գիտելիքները հյուրընկալությունը արդյունավետ կազմակերպելու համար:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1.պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին տալ համակարգված գիտելիքներ զբոսաշրջության ինդուստրիայի վերաբերյալ, ձևավորելու կայուն գիտելիքներ զբոսաշրջության առանձին ձևերի բովանդակության, գործունեության, մեխանիզմի վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1.դասախոսություն,
2.սեմինար պարապմունք,
3.գործնական աշխատանք,
4.բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Դասընթացի գնահատման 20 միավոր առավելագույն արժեքը բաշխվում է հետևյալ սկզբունքով՝
1-ին ընթացիկ քննություն՝ առավելագույնը 4 միավոր արժեքով
2-րդ ընթացիկ քննություն՝ առավելագույնը 4 միավոր արժեքով
ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը 3 միավոր արժեքով
եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը 9 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննության հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց` յուրաքանչյուրը 3 միավոր արժեքով:
Միավորների քայլը՝ 0,5:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Елканова Д.И. и другие, Основы индустрии гостепримства, Учебное пособие, М., Дашков и Ко, 2010.
  • Волков Ю.Ф., Введение в гостиничный и туристической бизнеса, Ростов 2003.
  • Корнахова В.К., Караковская Т.А., Сервиская деятельность, М. 2006.
  • Лорер Э., Сервис по королевски, Уроки ресторанного дела от Чарль Тротера, М. 2006.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջության ինդուստրիայի էությունը, դերն ու նշանակությունը:
Թեմա 2. Զզբոսաշրջության ինդուստրիայի զարգացման փուլերը:
Թեմա 3. Հյուրանոցային ինդուստրիա:
Թեմա 4. Սննդի ինդուստրիա:
Թեմա 5. Տրանսպորտային ծառայությունների դերը հյուրընկալության մեջ:
Թեմա 6. ՀՀ զբոսաշրջային ինդուստրիա:
1-ին կիսամյակ
45/0/45
շաբաթական 6 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 05
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին ծանոթացնել մասնագիտության բովանդակությանը, խնդիրներին, ուղղություններին, ներկայացվող պահանջներին: Բացահայտվում է սոցիալ-մշակութային ծառայություններ դերը և նշանա­կությունը զբոսաշրջության բնագավառում: Ուսումնասիրվում են սոցիալական պայմանների գնահատումը, մշակութային ծառայությունների տեսակները, զբոսաշրջության դերը և նշանակությունը հասարակական կյանքում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու և թվարկելու մասնագիտության հետ կապված հասկացու­թյուն­ները օրենքները, մեթոդները,
2. ներկայացնելու և մեկնաբանելու մասնագիտության տեսական և կիրա­ռական կողմերը,
3. բացատրելու զբոսաշրջային ենթակառուցվածքների դերը զբոսաշրջության զարգացման գործում:
բ.գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. համեմատելու, վերլուծելու և դասակարգելու զբոսաշրջային ծառայությունները, ենթակառուցվածքները,
2. կատարելու առաջարկություններ և կայացնելու որոշումներ,
3. մշակելու զբոսաշրջային փաթեթ,
4. կազմելու զբոսաշրջային երթուղի:
գ.ընդհանրական /փոխանցելի կարողություններ
1. կիրառելու զբոսաշրջության տեսամեթոդաբանական ապարատը,
2. հիմնավորելու կայուն զբոսաշրջության առավելությունները,
3. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին ծանոթացնել մասնագիտության բովանդակությանը, խնդիրներին, ուղղություններին, ներկայացվող պահանջներին: Բացահայտվում է սոցիալ-մշակութային ծառայություններ դերը և նշանա­կությունը զբոսաշրջության բնագավառում: Ուսումնասիրվում են սոցիալական պայմանների գնահատումը, մշակութային ծառայությունների տեսակները, զբոսաշրջության դերը և նշանակությունը հասարակական կյանքում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունքներ,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
4. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություն, ընթացիկ ստուգում և եզրափակիչ քննություն
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում ՝4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Պոտոսյան Ա.Հ., Տուրիզմի հիմունքներ, Եր., 2016:
  • Кусков А., Джаладян Э., Основы туризма, Кнорус М. 2008.
  • Биржаков М., Введение в туризм, М. 2007.
  • Квартальнов В., Теория и практика туризма, М. 2003.
  • Энциклопедия туризма: справочник, Зорин И. В., Квартальнов В. А.,М. 2003.
  • Сенин В.С., Организация международного туризма М. Финансы и стастика. 2005.
  • Стахова, Л. В. Основы туризма : учебник для вузов / Л. В. Стахова.- Москва: Издательство Юрайт, 2022.- 327 с.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ներածություն:
Թեմա 2. Զբոսաշրջության տեսական հարցերը:
Թեմա 3. Տարածքի զբոսաշրջային ռեսուրսները:
Թեմա 4.Զբոսաշրջային շուկա:
Թեմա 5. Զբոսաշրջության տարածքային կազմակերպումը:
Թեմա 6. Զբոսաշրջության ինդուստրիան:
Թեմա 7. Տուրօպերատորական և տուրգործակալական գործունեությունը:
Թեմա 8. Զբոսաշրջային արտադրանք:
Թեմա 9. Զբոսաշրջության կազմակերպումը և կառավարումը:
Թեմա 10. Կայուն հասրական զարգացումը և կայուն զբոսաշրջության հայեցակարգը:
2-րդ կիսամյակ
30/30/0
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/ Բ33
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին ծանոթացնել տեղեկատվական տեղնո­լոգիաների կիրառման հնարավորություններին սերվիսի և զբոսա­շրջու­թյան ոլորտներում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու տեղեկատվական տեխնոլոգիաների էությունն ու հիմնական առանձնահատկությունները,
2. թվարկելու տեղեկատվական տեխնոլոգիաների տեսակները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. բացատրելու տեղեկա­տվա­կան տեխնոլոգիաների օգտագործման տեսակները և ձևերը զբոսաշրջության ոլորտում
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. կիրառելու մասնագիտական համակարգչային ծրագրեր
2. կատարելու թիմային աշխատանք:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին ծանոթացնել տեղեկատվական տեղնո­լոգիաների կիրառման հնարավորություններին սերվիսի և զբոսա­շրջու­թյան ոլորտներում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն, բացատրում,
2. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
3. գործնական մեթոդներ,
4. բանավեճ,
5. մտագրոհ,
6. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախատեսվում է
- 2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր:
- Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 8 միավոր:
- Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր:
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։

6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Հովակիմյան Ա.., Սարգսյան Ս., Խաչոյան Լ., Իսպիրյան Ն., Մանուկյան Ա., Մկրտչյան Ն., Համակարգչային գրագիտություն, Մեթոդական ձեռնարկ, Եր., 2012:
  • Тихомиров А., Прокди А.К., Колосков П.В., Клендрова И.А. и др., MicrosoftOffice 2007, Наука и Техника, Эл. Книга, 2008.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1՝ Տեղեկատվական տեխնոլոգիաները սերվիսում դասընթացի նե­րա­ծություն:
Թեմա 2՝ Տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ և տեղեկատվական սեր­վիս:
Թեմա 3՝ Տեղեկատվական համակարգեր:
Թեմա 4՝ Գլոբալ ամրագրման համա­կարգեր:
Թեմա 5՝ Մուլտիմեդիային տեխնոլոգիաները զբոսշարջության ոլորտում:
Թեմա 6՝ Կառավարման տեղեկատվական համակարգեր:
Թե­­մա 7՝ Զբոսա­շրջային վիրտուալ համակեցություն:
Թեմա 8՝ Էլեկտրոնային կո­մեր­­ցիան զբոսա­շրջու­թյունում:
Թեմա 9՝ Աշխարհատեղեկատվական համա­կարգերը զբոսաշրջությունում:
Թեմա 10՝ Տեղեկատվական համակարգերի կիրառումը հյուրանոցային համալիրի կառավարման պրոցեսում:
2-րդ կիսամյակ
45 /0/45
շաբաթական 6 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 06
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին տալ հանգստի սերվիսի տա­րածքային կազմակերպման և կառավարման տեսական գիտելիքներ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացահայտելու ռեկրեացիոն գործունեության հիմնական հասկա­ցու­թյուն­ները,
2. թվարկելու ռեկրեացիոն գործունեության տեսակները և հիմնավորելու ցիկլերի տեսությունը,
3. վերլուծության ենթարկելու ռեկրեացիոն ծա­ռա­յությունների էությունն ու կազմակերպման առանձնահատ­կութ­յունները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. տարբերելու ռեկրեացիոն ինդուստրիայի՝ որպես տնտեսական գործունեության ոլորտի էությունը, կառուցվածքը, կազմակերպման առանձնահատկություններն ու տեղը տնտեսության համակարգում,
2. զանազնելու կոնկրետ ռեկրեացիոն ծառայությունների (սանատոր-առողջարանային՝ կուրորտային, մարզական-վերականգնողական, բնակչության զանգվածային հանգիստ, ժամանց և այլն) կազմակերպման տեսական դրույթները,ունենալու դրանք գործնականում կիրառելու հմտություններ և կարողություններ:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ստեղծելու զբոսաշրջառեկրեացիոն նախագծեր,
2. աշխատելու թիմում:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին տալ հանգստի սերվիսի տա­րածքային կազմակերպման և կառավարման տեսական գիտելիքներ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդներ,
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5. պրոբլեմային-որոնողական մեթոդ,
6. ինտերակտիվ-կառուցողական մեթոդ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախատեսվում է
- 2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր:
- Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 4 միավոր:
- Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը՝ 8 միավոր:
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Квартальнов В.А., Средерченко В.К., Туризм социальный. Киев.:1989.
  • Власов А.А., Туризм. (учеб.мед.пос.). М.:1977.
  • Мироненко Н.С., Твердохлебов И.Т., Рекреационная география. М.:1981.
  • Азар В.И., Экономика и организация туризма. М.: 1972.
  • Моргунов Б.П.,Туризм. М.:1978г.
  • Ананев М.А., Основы международного туризма. М.:1978.
  • Экономика и организация международного туризма.М.:1984.
  • Гецевич Н.А., Основы экскурссоведения.(уч.пособ. для географов). Минск.:1988.
  • Квартальнов В.А.,, Современные концепции социального туризма, М.1993.
  • 0. Биржаков М.Б. Введение в туризм, С.П. 2005.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ռեկրեացիան որպես սոցիալ-տնտեսական երևույթ:
Թեմա 2. Ռեկ­­րե­­ա­ցիոն աշխարհագրության առարկան, խնդիրները, ուսումնասիրման օբյեկ­­տը, մեթոդները:
Թեմա 3. Ռեկրեացիոն ռեսուրսներ:
Թեմա 4. Ռեկրեա­ցի­ոն պահան­ջար­կ:
Թեմա 5. Ռեկրեացիոն գործունեության կառուցվածքը, դասակար­գումը, տեսակ­ները:
Թեմա 6. Ռեկրեացիոն ոլորտի տարածքային կազմակեր­պումը:
Թեմա 7. Ռեկրե­ացիոն շրջանացում,աշխարհի խոշոր ռեկրեացիոն շրջանները:
Թեմա 8. ՀՀ ռեկրեացիոն շրջանների բնութագիրը:
2-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0201/Բ 04
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված տրամաբանական մտածողություն և տալ տնտեսագիտական ընդհանուր գիտելիքներ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ուսանողներին մեկնաբանել տնտեսագիտությանհիմնարար կատեգորիաները, օրինաչափությունները, կարգավորման սկզբունքները, ցուցանիշները:
2. ուսանողներին բացատրել շուկայական տնտեսության սկզբունքները:
3. ուսուցանել ուսանողներին օգ­տվել մասնագիտական գրականությունից, օրենքներից, պաշտոնական վիճակագրական աղբյուրներից:
4. ուսանողներին զինել միկրո և մակրո ցուցանիշները հասկանալու, վերլուծելու կարողություններով:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու տնտեսագիտական բազային հասկացությունների,
2. ներկայացնելու սպառողների և ապրանքատերերի վարքագծերը,շուկայական մոդելները, ռեսուրսների շուկաները և դրանց առանձնահատկությունները, տնտեսական պարբերաշրջանները, մակրոտնտեսական ցուցանիշները, հարկաբյուջետային և դրամավարկային քաղաքականությունը, վճարային հաշվեկշիռն ու արժութային կուրսերը
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. վերլուծելու տնտեսական իրավիճակներ,
2. կիրառելու տեսական գիտելիքներ,
3. հավաքագրելու, վերլուծելու տնտեսագիտական տեղեկություններ ու փաստեր, մշակելու առաջարկություններ:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. իրականացնելու տնտեսագիտական վերլուծություններ,
2. աշխատելու թիմում:
3. տրամաբանորեն ճիշտ, փաստարկված և հստակ կառուցելու բանավոր և գրավոր խոսքը, հմտորեն հաղորդակցվելու հանրության հետ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված տրամաբանական մտածողություն և տալ տնտեսագիտական ընդհանուր գիտելիքներ:
Դասընթացի խնդիրները.
1. ուսանողներին մեկնաբանել տնտեսագիտությանհիմնարար կատեգորիաները, օրինաչափությունները, կարգավորման սկզբունքները, ցուցանիշները:
2. ուսանողներին բացատրել շուկայական տնտեսության սկզբունքները:
3. ուսուցանել ուսանողներին օգ­տվել մասնագիտական գրականությունից, օրենքներից, պաշտոնական վիճակագրական աղբյուրներից:
4. ուսանողներին զինել միկրո և մակրո ցուցանիշները հասկանալու, վերլուծելու կարողություններով:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն /ավանդական և ինտերակտիվ/,
2. սեմինար պարապմունքներ,
3. քննարկում /բանավեճ,
4. համագործակցային աշխատանք,
5. խոսքային կամ բանավոր մեթոդ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր ներկայացման գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք ՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Աղաջանյան Հովսեփ, Տնտեսագիտության տեսություն: Ուս. Ձեռնարկ, Եր., 2021, 672 էջ:
  • Սամուելսոն Ս., Նորթհանուս Ու., Տնտեսագիտություն, Եր., 1997:
  • Макконнелл К.Р., Брью С.Л, Флин Ш.М.Н.экономика. 18-ое изд., М., 2011, 1010 с.
  • Курс экономической теории. Учебник под ред. Проф.Чепурина М.Н., проф. Киселевой Е.А., М., 1999, 752 с.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Տնտեսագիտության տեսության առարկան և մեթոդը:
Թեմա 2. Տնտեսագիտության տեսության ընդհանուր խնդիրները և ելակետային հասկացությունները:
Թեմա 3. Տնտեսության շուկայական համակարգը ե եկամտի շրջապտույտը:
Թեմա 4. Անհատական շուկաների վերլուծությունը, պահանջարկ և առաջարկ:
Թեմա 5. Սպառողի վարքի տեսություն:
Թեմա 6. Արտադրության ծախքերի տնտեսություն:
Թեմա 7. Շուկայական մոդելներ և շուկայական իշխանություն:Գնի ու արտադրության ծավալի որոշումը մրցակցային շուկաներում և շուկայական իշխանության պայմաններում:
Թեմա 8. Ձեռնարկությունների ու կազմակերպությունների տեսակները և առանձնահատկությունները:
Թեմա 9. Ռեսուրսների գների ձևավորումը:
Թեմա 10. Մակրոտնտեսական ցուցանիշներ: Ազգային հաշիվների համակարգը:
Թեմա 11. Մակրոտնտեսական կայունություն և տատանումներ:
Թեմա 12. Փողը և բանկային համակարգը: Դրամավարկային քաղաքականություն:
Թեմա 13. Պետական բյուջենևֆիսկալ քաղաքականությունը:
Թեմա 14. Վճարային հաշվեկշիռ և արժույթային կուրսեր:
2-րդ կիսամյակ
15/0/15
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0304/Բ 22
1. Դասընթացի նպատակ
ներկայացնել հայոց ազգաբանության ուսումնասիրության հիմնախնդիրները, ճանաչողական նշանակությունը, պատմական և արդիական առումները, գիտության տեղը հայագիտության համակարգում: Բացահայտելու հայ ժողովրդի կենցաղամշակութային յուրահատկությունները, հարևան ժողովուրդների հետ ունեցած կենցաղամշակութային փոխառնչությունները, ժողովրդագրական և էթնոմշակութային պատկերը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու հայերի էթնոկենցաղամշակութային առանձնահատկությունները,
2. մեկնաբանելու կիրառելի հասկացությունները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. մեկնաբանելու հայոց մշակույթի ավանդական և ժամանակակից դրսևորումները,
2. գնահատելու հայկական ավանդական մշակույթի դերը զբոսաշրջության մեջ,
3. ստացած գիտելիքները կիրառելու մասանագիտական գործունեության մեջ:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատել տեղեկատվական աղբյուրների հետ,
2. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ներկայացնել հայոց ազգաբանության ուսումնասիրության հիմնախնդիրները, ճանաչողական նշանակությունը, պատմական և արդիական առումները, գիտության տեղը հայագիտության համակարգում: Բացահայտելու հայ ժողովրդի կենցաղամշակութային յուրահատկությունները, հարևան ժողովուրդների հետ ունեցած կենցաղամշակութային փոխառնչությունները, ժողովրդագրական և էթնոմշակութային պատկերը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. սեմինար պարապմունք
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում
4. տվյալների հավաքագրում և վերլուծություն
5. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում
6. բանավեճ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում (ներ)՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Հայ ազգագրություն, Համառոտ ուրվագիծ, Վ. Հ. Բդոյան; Խմբ.՝ Պ.Մ.Մուրադյան, Կ.Վ.Սեղբոսյան, Եր., 1974:
  • «Ազգագրական հանդես» պարբերական (I-XXVI հատորներ):
  • «Հայ ազգագրություն և բանահյուսություն» պարբերական (I-XXIV հատորներ):
  • Ազգերի և ազգային կուլտուրաների զարգացման օրինաչափությունները, Հ. Գաբրիելույան, Եր., 1973:
  • Армяне-народы и культуры-Л.М.Варданян, Г.С.Сарксян, А.Е.Тер-Саркисянц, M.: Наука, 2012- 649с.
  • Народы Кавказа, том 2, изд. С.П.Толстова, M., 1962.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Հայերն աշխարհի էթնիկ հանրությունների համակարգում. հայերի էթնոլեզվական, մարդաբանական, խառնվածքային, դավանաբանական, ժողովրդագրական բնութագիրը:
Թեմա 2. Հայերի ավանդական և ժամանակակից արտադրական մշակույթը որպես զբոսաշրջային ռեսուրս. երկրագործություն, անասնապահություն, տնայնագործություն և արհեստ, օժանդակ տնտեսաձևեր:
Թեմա 3. Հայերի կենսապահովման մշակույթը որպես զբոսաշրջային ռեսուրս. բնակավայր, բնակարան, տարազ և զարդարանք, ուտեստի համակարգ, փոխադրման և կապի միջոցներ:
Թեմա 4. Հայերի սոցիոնորմատիվ մշակույթը որպես զբոսաշրջային ռեսուրս. ընտանետիպեր, վարվելակարգ, գյուղական համայնք, ազգակցական համակարգ, ամուսնություն և հարսանիք, որդեծնություն և մանկան դաստիարակություն, հուղարկավորություն և մեռելոց:
Թեմա 5. Հայոց ավանդական և ժամանակակից հումանիտար մշակույթը որպես զբոսաշրջային ռեսուրս. ժողովրդական տոնացույց, հավատալիքներ, ժողովրդական բանավոր ստեղծագործություն, ժողովրդական երգարվեստ և պարարվեստ:
1-ին կիսամյակ
30/30/0
շաբաթական 4 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/ Բ 04
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողների մոտ ձևավորել կայուն գիտելիքներ Երկիր մոլորակի և նրա աշխարհագրական թաղանթի ու նրա ոլորտների ձևավորման, զարգացման , նրանցում տեղի ունեցող բազմաթիվ բնական երևույթների փոխադարձ կապի, մարդու և աշխարհագրական թաղանթի, ինչպես նաև բնական երևույթներն ու օբյեկտները սպասարկման և ռեկրեացիոն նպատակներով օգտագործելու համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. թվարկելու բնական աշխարհագրության առանձին ոլորտներն ու նրանցում տեղի ունեցող երևույթները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. բացատրելու մասնագիտության առնչվող աշխարհագրական կարևոր հասկացություններին, աշխարհագրական թաղանթում տեղի ունեցող բնածին և մարդածին երևույթները,
2. ստացած գիտելիքներն օգտագործելու հասարակական աշխարհագրություն առարկան ուսումնասիրելիս,
գ.ընդհանրական փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողների մոտ ձևավորել կայուն գիտելիքներ Երկիր մոլորակի և նրա աշխարհագրական թաղանթի ու նրա ոլորտների ձևավորման, զարգացման , նրանցում տեղի ունեցող բազմաթիվ բնական երևույթների փոխադարձ կապի, մարդու և աշխարհագրական թաղանթի, ինչպես նաև բնական երևույթներն ու օբյեկտները սպասարկման և ռեկրեացիոն նպատակներով օգտագործելու համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն
2. քննարկում /բանավեճ
3. համագործակցային աշխատանք
4. վերլուծական մեթոդ
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախատեսվում է
- 2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր:
- Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 8 միավոր:
- Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Գաբրիելյան Հ., Երկիր մոլորակը և նրա աշխարհագրական թաղանթը, Եր., 1983:
  • Պողոսյան Վ., Ընդհանուր երկրագիտություն, Եր., 1999:
  • Մանասյան Մ.Գ., Աշխարհագրության ներածություն, Եր., 2012:
  • Максаковский В.П., Географическая картина мира. Кн.1и2.,М.:2005
  • Щукин И.С., Четырехьязичный энциклопедический словарь терминов по физической географии. М., 1980
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1` Ընդհանուր երկրագիտություն առարկան, խնդիրները, ուսումնա­սիրության մեթոդները և կարևոր հասկացությունները:
Թեմա 2` Հիմնական տվյալներ Երկիր մոլորակի մասին:
Թեմա 3` Կողմնորոշում, եղանակները, ազի­մուտ: Մասշտաբ, աշխարհագրական քարտեզ, տիպերը:
Թեմա 4` Երկրի ձևը, մեծությունը: Երկրի օրական և տարեկան պտույտները, դրանց աշխարհա­գրական հետևանքները:
Թեմա 5` Աշխարհագրական թաղանթ, սահ­մանները, հիմնական հատկանիշները և լորտային կառուցվածքը:
Թեմա 6` Քարոլորտ: Երկրի ռելիեֆը, հիմնական ձևերը: Լեռներ, հարթավայրեր:
Թեմա 7` Մթնոլորտ, կազմը, կառուցվածքը: Եղանակ, կլիմա, դրանց ուսումնա­սիրությունների դերը սերվիսի և տուրիզմի զարգացման գործում:
Թեմա 8` Ջրոլորտ, կազմը: Համաշխարհային օվկիանոս, մայրցամաքային ջրեր, դրանց դերը սպասարկման և տուրիզմի գործում:
Թեմա 9` Կենսոլորտ, կառուցվածքը: Երկրագնդի բուսական և կենդանական աշխարհը: Բնական զոնաներ: Բուսական և կենդանական աշխարհի դերը սպասարկման և տուրիզմի զարգացման ու կազմակերպման գործում:
Թեմա 10` Մարդը և աշխարհագրական թաղանթը, փոխհարա­բերությունները: Բնության և պահպանության հիմնախնդիրը:
1-ին կիսամյակ
15/0/15
շաբաթական 2 ժամ
ՊԱՐՏԱԴԻՐ
0202/Բ 03
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ մարդու, նրա էության և պահանջմունքների, անհատի և հասարակության պահանջմունքների բավարարման մեթոդների,սերվիսի բովանդակության, անհրաժեշտության, գործնական նշանակության մասին:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. թվարկելու և նկարագրելու մարդու պահանջմունքները և դրանց բավարարման մեթոդները,
2. մեկնաբանելու սերվիսի ոլորտը և նրա առանձին բաղադրիչների դերն ու անհրաժեշտությունը մարդու պահանջմունքների բավարարման գործում,
3. պլանավորելու սերվիսի ձեռնարկության գործունեությունը՝ ծառայությունների շուկայի ենթակառուցվածքի և սպառողի պահանջմունքների փոփոխություններով պայմանավորված, այդ թվում՝ սոցիալական քաղաքականության հաշվառմամբ:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ընդունելու և հարգելու այլ ժողովրդների սովորություններն ու մշակույթը,
2. իրականացնելու միջմշակութային հաղորդակցություն զբոսաշրջային ինդուստրիայում,
3. գնահատելու իր ապագա մասնագիտության սոցիալական դերը:
գ.ընդհանրական փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատելու թիմում,
2. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը,
3. դրսևորելու քննադատական մտածողություն:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ մարդու, նրա էության և պահանջմունքների, անհատի և հասարակության պահանջմունքների բավարարման մեթոդների,սերվիսի բովանդակության, անհրաժեշտության, գործնական նշանակության մասին:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություններ,
2. լսարանային ցուցադրություններ,
3. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
4. ինտերակտիվ-կառուցողական մեթոդ,
5. նախադեպերի վերլուծություն:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Նախատեսվում է
- Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը 9 միավոր:
- Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 7 միավոր:
- Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը՝ 4 միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Ավագյան Ա., Սերվիսագիտության հիմունքներ, Եր., 2017:
  • Аванесова Г., Сервисная деятельность: Учебное пособие для студентов вузов.М.: Аспект Пресс, 2004.
  • Коноплева А., Сервисология (Человек и его потребности), М.:2008.
  • Нюренбергер Л.Б. Сервисная деятельность., Новосибирск, 2008
  • Человек и его потребности. Сервисология: Учебник /И.Н.Лукиянчук,О.А.Ульяновская., М.,2012.
  • Романович Ж., Калачев С., Сервисная деятельность. Учебник,М.:2008.
  • Свириденко Ю.П., Хмелев В.В. Сервисная деятельность в обслуживании населения., М., 2012 220с.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Դասընթացի նպատակը, առարկան և խնդիրները, կապը այլ գիտությունների հետ:
Թեմա 2. Մարդը և նրա էությունը:
Թեմա 3. Մարդու պահանջմունքները:
Թեմա 4. Սերվիսը որպես մարդու պահանջմունքների բավարարման միջոց:
Թեմա 5. Սերվիսի դերը, զարգացման նախադրյալները:
Թեմա 6. Սերվիսային ծառայության որակը:
Թեմա 7. Սերվիսային գործունեությունը որպես տնտեսության բաղկացուցիչ մաս:
Թեմա 8. Սերվիսային գործունեության կապը աշխարհագրական և ժողովրդագրական գործոնների հետ:
Թեմա 9. Սերվիսային գործունեությունը որպես մշակույթի բաղկացուցիչ մաս: Սերվիսի ոլորտի կառավարումը:
Թեմա 10. Զբոսաշրջությունը որպես մարդու պահանջմունքների բավարարման համակարգի բաղադրիչ:
Թեմա 11. Սերվիսի դերը կայուն զարգացման մեջ:
Ամբիոնի կոդը Կամընտրական դասընթացի անվանումը Կրեդիտներ
6-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202 / Բ46
1. Դասընթացի նպատակ
ուսումնասիրել զբոսաշրջության մեջ անիմացիոն գործունեության տեսական և գործնական դրույթները, անիմացիոն ծրագրերի ստեղծման և զբոսաշրջության մեջ դրանց ներդրման համար, ինչպես նաև նպաստել զբոսաշրջային ինդուստրիայի ապագա մասնագետների մասնագիտական հատկանիշների ձևավորմանը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. սահմանելու, բացատրելու անիմացիա հասկացությունը,
2. թվարկելու ու տարբերակելու անիմացիայի տարատեսակները,
3. ներկայացնելու անիմացիոն ծառայությունների գործունեությունը,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կազմակերպելու և իրականացնելու զբոսաշրջային համալիրների անիմացիոն ծրագրեր,
2. վերլուծելու իր ռեգիոնի անիմացիոն ռեսուրսները և նրանցից ընտրելու առավել գրավիչ օբյեկտները,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները,
2. կատարելու թիմային աշխատանք:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսումնասիրել զբոսաշրջության մեջ անիմացիոն գործունեության տեսական և գործնական դրույթները, անիմացիոն ծրագրերի ստեղծման և զբոսաշրջության մեջ դրանց ներդրման համար, ինչպես նաև նպաստել զբոսաշրջային ինդուստրիայի ապագա մասնագետների մասնագիտական հատկանիշների ձևավորմանը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. լսարանային ցուցադրություններ, դիտումներ,
3. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
4. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդներ,
5. նախադեպերի վերլուծություն,
6. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություն, ընթացիկ ստուգում և եզրափակիչ քննություն
1-ին ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննությունն անցկացվում է ուսանողի գրավոր աշխատանքի գնահատման հիման վրա՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում ՝4 միավոր
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով:
Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, որից 2 հարցը` 3-ական միավոր, 1 հարցը`2 միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Аванесова, Г.А., Культурно-досуговая деятельность: теория и практика организации: Учебное пособие для студентов вузов / Г.А.Аванесова. - М.: Аспект Пресс, 2006. - 236с.
  • Гаранин Н.И., Менеджмент гостиничной и туристской анимации/Н.И. Гаранин, И.И. Булыгина. М. : Сов. Спорт, 2004
  • Жарков А.Д., Технология культурно-досуговой деятельности/А.Д. Жарков. - 2-ое.изд. - М.: Изд-во МГУК, 2002
  • Приезжева Е.М., Социально-культурная анимация в туризме: учебно-методическое пособие. - М. : Советский спорт, 2005. - 132 с.
  • Приезжева Е.М., Организация и методы игровой деятельности в туризме: рабочая тетрадь / Е.М. Приезжева; РМАТ. - Химки, 2009. - 109 с.
  • Третьякова Т.Н., Анимационная деятельность в социально-культурном сервисе и туризме: учеб. Пособие для вузов/Т.Н. Третьякова. - М.: Издательский центр «Академия», 2008
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջային անիմացիայի հիմնական հասկացությունները և դասակարգումը:
Թեմա 2. Մշակույթը և նրա կապը անիմացիայի հետ:
Թեմա 3. Զվարճանքի ինդուստրիա:
Թեմա 4. Հյուրանոցային անիմացիայի գործառույթները և նյութական բազան:
Թեմա 5. Խաղային մեթոդի կիրառումը զբոսաշրջային անիմացիայում:
Թեմա 6. Զբոսաշրջիկների դասակարգումը և տարբեր կատեգորիաների զբոսաշրջիկների հետ աշխատելու առանձնահատկությունները:
Թեմա 7. Անիմացիոն ծառայությունների գործունեությունը:
7-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 20
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին հաղորդել գիտելիքներ ՀՀ-ում առավել մեծ պահանջարկ վայելող զբոսաշրջային փաթեթներում ընդգրկված բնության և պատմաճարտարապետական հուշարձանների և զբոսաշրջային երթուղիներում դրանց ընդգրկման սկզբունքների վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու ՀՀ բնական և պատմաճարտարապետական հուշարձանների աշխարհագրությունը,
2. բացատրելու հանրապետության բնության հուշ­ար­ձանների ծագումն ու երկրաբանական առանձնահատկությունները,
3. ներկայացնելու պատմաճարտարապետական հուշարձանների ստեղծման պատմությունը և նրանց հետ կապված ավանդապատումները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. տարբերելու բնական և պատմաճարտարապետական հուշարձանների տիպերը,
2. հետազոտելու և բացահայտելու նոր հուշարձաններ,
3. գնահատելու և գովազդելու ՀՀ բնական և պատմաճարտարապետական հուշարձանները,
4. ցուցակագրելու, նկարելու և քարտեզավորելու իր բնակավայրի հուշարձանները,
5. գնահատելու բնական և պատմաճարտարապետական հուշ­ար­ձան­ների դերը զբոսաշրջության մեջ,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին հաղորդել գիտելիքներ ՀՀ-ում առավել մեծ պահանջարկ վայելող զբոսաշրջային փաթեթներում ընդգրկված բնության և պատմաճարտարապետական հուշարձանների և զբոսաշրջային երթուղիներում դրանց ընդգրկման սկզբունքների վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդները (դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում և այլն),
4. հետազոտական մեթոդ,
5. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդ,
6. ինտերակտիվ-կառուցողական մեթոդ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություն՝ յուրաքանչյուրն առավելագույնը 4 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 4 միավոր:
Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը՝ 8 միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Մանասյան Մ., Սայադյան Հ. Հայաստանի աշխարհագրություն, Եր., 2016:
  • Հայկական ՍՍՀ ֆիզիկական աշխարհագրություն, պատասխանատու խմբագիր Ա. Բաղդասարյան, Եր., 1971:
  • Էլարյան Ի., Աղստևի հովտի պահպանության և կուլտուրայի հուշարձանները, Եր., 1978:
  • Թորոմանյան Թ., Զվարթնոց, Եր., 1978:
  • Հասրաթյան Մ., Սյունիքի 17-18-րդ դարերի ճարտարապետական համալիրները, Եր. 1973:
  • Հարութունյան Վ., Հայկական ճարտարապետության պատմության, Հայաստան, Եր., 1992:
  • Թորոմանյան Թ., Նյութերհայկականճարտարապետությանպատմության, հ1-2, 1942, 1948:
  • Մնացականյան Ս., Երևանը և նրա շրջակայքը, Եր., 1971:
  • Ավետիսյան Կ., Հայրենագիտական էտյուդներ, Եր., 1979:
  • 0. Մարության Տ., Ավանի տաճարը և համանման հուշարձանները: Եր., 1976:
  • 0.
  • www.armenianmonuments
  • www.geoteam.am
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Դասընթացի առարկան, նպատակը, խնդիրները, գիտելիքի աղբյուրները, կապն այլ դասընթացների հետ:
Թեմա 2. Դասընթացի հիմնական հասկացությունները:
Թեմա 3. Աշխարհագրական միջավայրի տարրերի ազդեցությունը զբոսաշրջության զարգացման վրա:
Թեմա 4. Բնական և պատմամշակութային հուշարձանների խմբերը, տարատեսակները:
Թեմա 5. ՀՀ բնական հուշարձանները, դրանց զբոսաշրջային նշանակությունը, պահպանությունը:
Թեմա 6. ՀՀ հատուկ պահպանվող տարածքները որպես բնության հուշարձաններ, դրանց նշանակությունը զբոսաշրջության (ճանաչողական, էկոլոգիական և այլն) զարգացման գործում։
Թեմա 7. ՀՀ պատմամշակութային հուշարձանները, դրանց զբոսաշրջային նշանակությունը, պահպանությունը:
Թեմա 8. Հայաստանը ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի նյութական ժառանգությունում:
Թեմա 9. ՀՀ մարզերի բնական և պատմաճարտարապետական հուշարձանները:
Թեմա 10. Երևան քաղաքի և ՀՀմարզկենտրոնների բնական և պատմաճարտարապետական հուշարձանները:
6-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/ Բ24
1. Դասընթացի նպատակ
ծանոթացնել ուսանողներին միջազգային զբոսաշրջութ­յան զարգացման գործոնների և խնդիրների հետ, աշխարհի երկրնե­րի զբոսաշրջության և ռեկրեացիոն ռեսուրսներին, զբոսաշրջության հիմնական մակ­րոռեգիոններին, դրանց ձևավորման և զարգացման աշխարհագրական գոր­ծոն­­ների, ինչպես նաև տուրիստական գործունեության էկոնոմիկայի և կազմա­կերպ­­­ման սկզբունքներին:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու միջազգային զբոսաշրջության հիմնական հասկացությունները, ուսումնասիրման մեթոդները և դասակարգումը,
2. ներկայացնելու միջազգային զբոսաշրջության շուկայի կառուցվածքը,
3. թվարկելու աշխարհի զբոսաշրջության հիմնա­կան մակրոռեգիոնները,
4. մատնանշելու միջազգային զբոսաշրջության ինդուստրիայում տեղի ունեցող գործընթացները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. գնահատելու միջազգային զբոսաշրջության վրա գլոբալիզացիրայի ազդեցությունը,
2. ձեռք բերած գիտելիքները կիրառելու Հայաստանի Հանրա­պետ­ության օրինակով՝ ելնելով միջազգային զբոսաշրջության զարգացման միտումներից:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. տեղեկատվության տարատեսակ աղբյուրներից՝ մայրենի և օտար լեզուներով օգտվելու,
2. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ,
3. ներկայացնելու միջազգային զբոսաշրջության զարգացման գլոբալ միտումները:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ծանոթացնել ուսանողներին միջազգային զբոսաշրջութ­յան զարգացման գործոնների և խնդիրների հետ, աշխարհի երկրնե­րի զբոսաշրջության և ռեկրեացիոն ռեսուրսներին, զբոսաշրջության հիմնական մակ­րոռեգիոններին, դրանց ձևավորման և զարգացման աշխարհագրական գոր­ծոն­­ների, ինչպես նաև տուրիստական գործունեության էկոնոմիկայի և կազմա­կերպ­­­ման սկզբունքներին:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդները (դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում և այլն),
4. գործնական մեթոդները (ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում և այլն),
5. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդները (բացատրական-ցուցադրական, պրոբլեմային-որոնողական):
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
2 ընթացիկ քննություն՝ առավելագույնը 8 միավոր արժեքով:
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը 4 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 8 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Сенин В., Введение в туризм. М.,1993.
  • Международный туризм. Прововые акты,Сост. Н.И. Волошин,М., Финансы и статистика, 2002.
  • Моисеева Н., Стратегическое управление туристской фирмой, М., «Академия», 2003.
  • Чудовский А., Управление индустией туризма, М. 2005.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Միջազգային զբոսաշրջության տեսական, մեթոդաբանական հիմունքները: Թեմա 2. Աշխարհի զբոսաշրջային ռեսուրսները: Թեմա 3. Միջազգային զբոսաշրջութ­յան զարգացման տարածաշրջանային միտումները: Թեմա 4. Միջազգային զբոսաշրջութ­յունը և համաշխարհային տնտեսությունը: Թեմա 5. Միջազգային զբոսաշրջութ­յան զարգացման ինովացիոն ռազմավարությունը: Թեմա 6. Գլոբալացման և վերազգայնացման գործընթացները միջազգային զբոսաշրջութ­յան մեջ:
8-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 12 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 28
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողին ծանոթացնել գովազդի էությանը, տուրիզմի ոլորտում գովազդի և PR-ի դերին և նշանակությանը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու և բացատրելու գովազդի ծագումը, էությունը,
2. դասակարգելու գովազդման միջոցները,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. գնահատելու տուրիզմում գովազդի և PR-ի նշանակությունը,
2. տարբերակելու միջազգային գովազդի առանձնահատկությունները,
3. մշակելու գովազդի նմուշներ,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ անելու:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողին ծանոթացնել գովազդի էությանը, տուրիզմի ոլորտում գովազդի և PR-ի դերին և նշանակությանը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդները (դասախոսություն, բացատրում, պատմում),
2. սեմինար պարապմունք,
3. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում,
4. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
5. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը՝ 5 միավոր արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը՝ 6 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով: Հար­ցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը` 3-ական միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Абабков Ю.Н., Реклама в туризме /Ю.Н.Абабков, М.Ю.Абабкова, И.Г.Филиппова. М.:ИНФРА-М, 2015. 176 c.
  • Васильев Г.А., Технологии производства рекламной продукции /Г.А.Васильев, В.А.Поляков, А.А.Романов. М.: Инфра-М, Вузовский учебник, 2015. - 272 c.
  • Ворошилов В.В., Современная пресс-служба /В.В.Ворошилов. - Москва: ИЛ, 2014. - 224 c.
  • Головлева Е.Л., Основы рекламы / Е.Л.Головлева. М.: Академический проект, 2017. - 336 c.
  • Горчакова В.Г., Имиджелогия. Теория и практика / В.Г.Горчакова. М.: Юнити-Дана, 2017. - 336 c.
  • Дзялошинский И.М., Деловые коммуникации. Теория и практика. Учебник / И.М.Дзялошинский, М.А.Пильгун. М.: Юрайт, 2015. - 448 c.
  • Ежова Елена Николаевна, Активизация Сенсорных Модусов Языковыми Слоями Рекламного Текста /Ежова Елена Николаевна. Москва: Мир, 2016. - 904 c.
  • Зельманов А.Б., Связи с общественностью в социальной сфере / А.Б. Зельманов. М.: Издательство Михайлова В.А., 2013. - 128 c.
  • Коноваленко В.А., Основы интегрированных коммуникаций. Учебник и практикум /В.А.Коноваленко, М.Ю.Коноваленко, Н.Г.Швед. М.: Юрайт, 2015. - 488 c.
  • 0. Марков А.А. ,Связи с общественностью в органах власти / А.А.Марков. М.: ИНФРА-М, 2014. - 192 c.
  • Морган Н., Реклама в туризме и отдыхе. Учебное пособие / Н.Морган, А.Причард. М.: Юнити-Дана, 2015. - 496 c.
  • Морозова Н.С., Реклама в социально-культурном сервисе и туризме / Н.С.Морозова, М.А.Морозов. М.: Academia, 2016. - 288 c.
  • Овчинникова Н.Н., Рекламное дело. Курс лекций / Н.Н.Овчинникова. М.: Эксмо, 2014. - 336 c.
  • Основы рекламы. Прикладные задачи и методы их решения. Учебное пособие. М.: КноРус, 2016. -194 c.
  • Синяева И.М., Реклама и связи с общественностью. Учебник /И.М.Синяева, О.Н.Романенкова, Д.А.Жильцов. М.: Юрайт, 2013.-560 c.
  • Смирнова Ю.В., Реклама на телевидении. Учебное пособие /Ю.В.Смирнова. М.: Омега-Л, 2014. - 256 c.
  • Ушанов П.В., Медиа рилейшнз. Основные аспекты взаимодействия СМИ и Public Relations / П.В.Ушанов. М.: Флинта, Наука, 2014. - 476 c.
  • Фролов С.С., Связи с общественностью в работе фирмы. Стратегия, коммуникации, имидж, брендинг /С.С.Фролов. Москва: Высшая школа, 2014. - 738 c.
  • Хапенков В.Н., Организация рекламной деятельности / В.Н.Хапенков, О.В.Сагинова, Д.В.Федюнин. М.: Академия, 2014. - 240 c.
  • 0. Шпильная Надежда Николаевна, Не ешь меня, я тебе песенку спою, или как пишутся PR-тексты. Учебное пособие / Шпильная Надежда Николаевна. М.: Флинта, 2016. - 996 c.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Գովազդի ծագումն ու զարգացումը, գովազդի էությունը:
Թեմա 2. Գովազդի սոցիալ-հոգեբանական հիմքերը:
Թեմա 3. Գովազդման միջոցների բնութագիրն ու դասակարգումը:
Թեմա 4. Ապրանքային նշաններ:
Թեմա 5. Տպագիր և արտաքին գովազդ:
Թեմա 6. Ռադիո և հեռուստագովազդ:
Թեմա 7. PR-ը տուրիզմում:
Թեմա 8. Միջազգային գովազդի առանձնահատկությունները:
8-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 12 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 28
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդների վերաբերյալ, ձևավորել գիտելիքներ զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդների բովանդակության, առանձնահատկությունների, կիրառական նշանակության մասին:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդները , դերը և նշանակությունը,
2. պարզաբանելու զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդների կիրառման ձևերն ու մեխանիզմները,
բ.գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ստացած գիտելիքները կիրառելու զբոսաշրջային ծառայությունները արդյունավետ կազմակերպելու համար,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. ռացիոնալ կերպով պլանավորելու ժամանակն ու այլ ռեսուրսները,
2. թիմում աշխատելու:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդների վերաբերյալ, ձևավորել գիտելիքներ զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդների բովանդակության, առանձնահատկությունների, կիրառական նշանակության մասին:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում,
3. ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում,
4. ինտերակտիվ-կառուցողական մեթոդները (բանավեճ, աշխատանք բնագրի հետ և այլն):
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը՝ 5 միավոր արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը՝ 6 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով: Հար­ցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը` 3-ական միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Джанджугазова Е.А., Маркетинг туристических территорий: учеб.пособие для студ.высш.учеб.заведений /Е.А.Джанджугазова. - М.: Издательский центр «Академия», 2006.
  • Дурович А.П., Маркетинг в туризме: учеб. пособие /А.П.Дурович. - 2-е изд., перераб. и доп. - Минск: Новое знание, 2004.
  • Инновационные инструменты продвижения туристических услуг Республики Беларусь: моногр. /А.И.Тарасенок, Н.И.Кабушкин, М.Горбылева, Т.Е.Баранова, А.Г.Траскевич; под ред. Н.И.Кабушкина. - Минск: БГЭУ, 2011. - 254 с.
  • Котлер Ф., Маркетинг. Гостеприимство и туризм /Ф.Котлер, Дж.Боуэн, Дж.Мейкенз. - М.: ЮНИТИ-ДАНА, 2007. - 1071 с.
  • Тарасенок А.И., Маркетинг туристических дестинаций: учеб.-практ. пособие /А.И. Тарасенок. - Минск: БГЭУ, 2011. - 199 с.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդները դասընթացի էությունը, նպատակը, խնդիրները, կառուցվածքը, նշանակությունը:
Թեմա 2. Էքսկուրսիան որպես զբոսաշրջային ծառայության մեթոդ:
Թեմա 3. Մարքետինգային վերլուծությունը որպես զբոսաշրջային ծառայության մեթոդ:
Թեմա 4. Տնտեսական վերլուծությունը որպես զբոսաշրջային ծառայության մեթոդ:
Թեմա 5. Մենեջմենթի դերը զբոսաշրջային ծառայության մեթոդիկայում:
Թեմա 6. Կազմակերպչական որոշումները որպես զբոսաշրջային ծառայության մեթոդ:
Թեմա 7. Զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման մեթոդների սոցիալ-տնտեսական նշանակությունը:
Թեմա 8. Զբոսաշրջային ծառայությունների մրցակցությունը որպես տուրիզմի զարգացման միջոց:
Թեմա 9. Զբոսաշրջային ծառայությունների զարգացման դեստինացիոն մեթոդները:
Թեմա 10. Բնական պայմաններն ու ռեսուրսները որպես զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման միջոց:
Թեմա 11. Պատմա-մշակութային արժեքները որպես զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման միջոց:
Թեմա 12. Դեստինացիայի սպասարկման ենթակառուցվածքների դերը զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպման գործում:
8-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 12 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 30
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ զբոսաշրջային ռեսուրսագիտության վերաբերյալ, ձևավորելու գիտելիքներ զբոսաշրջային ռեսուրսագիտության բովանդակության, կառուցվածքի ու նշանակության վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու զբոսաշրջային ռեսուրսագիտության, էությունը, նպատակը, խնդիրները, դերը զբոսաշրջության մեջ
2. բացատրելու զբոսաշրջային ռեսուրսագիտության կառուցվածքը, կիրառման մեխանիզմները,
բ.գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ստացած գիտելիքները կիրառելու զբոսաշրջության տարբեր ձևերում և դրանց արդյունավետ կազմակերպման գործում,
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ զբոսաշրջային ռեսուրսագիտության վերաբերյալ, ձևավորելու գիտելիքներ զբոսաշրջային ռեսուրսագիտության բովանդակության, կառուցվածքի ու նշանակության վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. զննական մեթոդներ,
3. գործնական մեթոդները (ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում և այլն),
4. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը՝ 5 միավոր արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը՝ 6 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով: Հար­ցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը` 3-ական միավոր:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Մուրադյան Յու., Արտասահմանյան երկրների տնտեսական և սոցիալական աշխարհագրություն, հ. 1,- Եր., 1998:
  • Боголюбов В., Орловская В., Экономика туризма, М., 2005.
  • Социально-экономическая география зарубежного мира, Под ред. В.В.Вольского, М., 2001.
  • Романова Э. Природные ресурсы мира,-М.. 1994.
  • Минц А.А. Экономическая оценка естественных ресурсов,-М.., 1972.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Դասընթացի էությունը, նպատակը, խնդիրները, նշանակությունը, կառուցվածքը, կապը այլ դասընթացների հետ:
Թեմա 2. Դասընթացի ուսումնասիրության մեթոդները:
Թեմա 3. Տարածքը որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
Թեմա 4. Բնակչությունը որպես զբոսաշրջային ռեսուրս, զբոսաշրջության կազմակերպիչ:
Թեմա 5. Բնական պայմանները որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
Թեմա 6. Բնական ռեսուրսները որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
Թեմա 7. Տնտեսության դերը զբոսաշրջության մեջ:
Թեմա 8. Սպասարկման ենթակառուցվածքները որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
Թեմա 9. Բնական և պատմամշակութային հուշարձանները որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
Թեմա 10. Ազգային ավանդույթները և խոհանոցը որպես զբոսաշրջային ռեսուրս:
8-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 12 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 31
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին պատկերացում տալ Հայ սփյուռքի (հայկական գաղթաշխարհի) պատմության մասին, ուսումնասիրելու արտա­գաղ­թերը, որպես հայ ժողովրդի պատմության անբաժանելի մասնիկ, դրանց դրդա­պատճառները, ժամանակաշրջաները, գաղթաշխարհի որակապես նոր տե­սա­­կի անվանման` «սփյուռք» (diaspora) հասկացության առաջացումը, նրա բովան­դակային նշանակությունը, հայրենիք-սփյուռք կապերի ամրա­պնդման, սփյուռքի ակտիվ մասնակցության գործընթացը ՀՀ տնտեսության զարգացման գործում:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. ներկայացնելու հայկական սփյուռքի պատմությունն ու աշխարհագրությունը,
2. թվարկելու սփյուռքի առաջացման պատճառները և հիմնական գաղթօջախները, դրանց աշխարհագրական տարածումը,
3. ներկայացնելու հայկական սփյուռքի ազգային հաստատությունները, կազմակերպությունները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. գնահատելու սփյուռքի տնտեսական, սոցիալական վի­ճա­­կը, աշխարհաքաղաքական տեղը, սփյուռք-հայրենիք կապի կարևո­րութ­­յունը,
2. կատարելու ընդհանրացումներ սփյուռք-հայրենիք առանչությունների վերաբերյալ:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. կարևորելու հայկական սփյուռքի դերը ՀՀ -ում զբոսաշրջության զարգացման գործում,
2. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին պատկերացում տալ Հայ սփյուռքի (հայկական գաղթաշխարհի) պատմության մասին, ուսումնասիրելու արտա­գաղ­թերը, որպես հայ ժողովրդի պատմության անբաժանելի մասնիկ, դրանց դրդա­պատճառները, ժամանակաշրջաները, գաղթաշխարհի որակապես նոր տե­սա­­կի անվանման` «սփյուռք» (diaspora) հասկացության առաջացումը, նրա բովան­դակային նշանակությունը, հայրենիք-սփյուռք կապերի ամրա­պնդման, սփյուռքի ակտիվ մասնակցության գործընթացը ՀՀ տնտեսության զարգացման գործում:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդները (դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում և այլն),
4. բացատրական-ցուցադրական մեթոդ,
5. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգում՝ առավելագույնը 5 միավոր արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 6 միավոր արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • «Հայ սփյուռք», հանրագիտարան, Եր., 2003:
  • Մալխասյան Մ., Հայերն աշխարհում, Եր, 2007:
  • Հետխորհրդային երկրների հայկական համայնքների ինքնության խնդիրները և տեղեկատվական ռեսուրսները, Եր., Նորավանք, 2010:
  • Աբրահամյան Ա., Պատմություն հայ գաղթավայրերի պատմության, հ. Եր.1.2, 1964, 1967:
  • Դալլաքյան Կ., Հայ սփյուռքի պատմություն /համառոտ ակնարկ/ Եր. 1992:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ներածություն: Դասընթացի նպատակը, դասընթացի համառոտ բովանդակությունը:
Թեմա 2. Սփյուռքահայ համայնքների աշխարհագրական տարածումը:
Թեմա 3. Սփյուռքում գործող ազգային հաստատությունները:
Թեմա 4. Արևմտյան համայնք (Եվրոպական համայնք: Գաղթօջախները` Ֆրանսիա, Իտալիա, Հունաս­տան, Ռումինիա, Լեհաստան, Բուլղարիա, Բելուգիա)
Թեմա 5. Ամերիկյան համայնքներ (Գաղթօջախները` ԱՄՆ, Կանադա, Բրազիլիա, Արգենտինա):
Թեմա 6. Արևելույան համայնք: (Գաղթօջախները` Լիբանան, Սիրիա, Իրան, Թուրքիա, Եգիպտոս, Սուդան, Եթովպիա, Սինգապուր):
Թեմա 7. Հետխորհրդային տարածք­ների հայ համայնք: (Գաղթօջախները` Ռուսաստան, Ուկրաինա, Վրաստան, Ադրբեջան, Ղազախստան):
8-րդ կիսամյակ
45/15/0
շաբաթական 12 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0201/Բ 08
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողին տալ վիճակագրական մեթոդների օգ­տա­գործման հմտություններ, ծանոթացնելու օգտագործվող տնտեսական վիճա­կա­գրության ցուցանիշների համակարգին, կատեգորիաներին, հաշվարկման եղա­նակներին:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. նկարագրելու վիճակագրության մեթոդը և խնդիրները,
2. կատարելու վիճակագրական ամփոփում, խմբավորումներ,
3. կազմելու աղյուսակներ:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ինքնուրույն հավաքելու, ամփոփելու և վերլուծելու տնտեսության տար­բեր ոլորտներին վերաբերող վիճակագրական տվյալները:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ,
2. թիմում աշխատելու:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողին տալ վիճակագրական մեթոդների օգ­տա­գործման հմտություններ, ծանոթացնելու օգտագործվող տնտեսական վիճա­կա­գրության ցուցանիշների համակարգին, կատեգորիաներին, հաշվարկման եղա­նակներին:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն /ավանդական և ինտերակտիվ/,
2. գործնական պարապմունքներ,
3. ինքնուրույն աշխատանքներ,
4. քննարկում /բանավեճ,
5. համագործակցային աշխատանք:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգումներ-5 միավոր առավելագույն արժեքով։
Ինքնուրույն աշխատանք՝ 6 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննության հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց` յուրաքանչյուրը 3 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Կոնստանդյան Ա., Ֆահրադյան Մ., Վիճակագրության ընդհանուր տեսության խնդիրների ժողովածու, Եր., 1986:
  • Հովհաննիսյան Հ., Ֆահրադյան Մ., Սոցիալ-տնտեսական վիճակագրություն, Ուսումնական ձեռնարկ, «Տնտեսագետ», Եր., 2000.
  • Կոզլով Վ., Էոլիխ Յա., Դոլգուշևսկի Ֆ., Պոլուշին Պ., Վիճակագրության ընդհանուր տեսություն, Եր., 1982:
  • Հայաստանի Հանրապետության սոցիալ-տնտեսական վիճակը, ՀՀ ազգային վիճակագրական ծառայություն, Տեղեկատվական-վերլուծական զեկույց, Եր., 2001:
  • Հայաստանի ազգային հաշիվները, Աղյուսակներ, մեթոդաբանություն, վիճակագրության պետական ռեգիստրի և վերլուծության նախարարություն, Եր., 2000:
  • Елисеева И.И., Общая теория статистики: учебник для вузов / И.И. Елисеева, М.М. Юзбашев; под ред. И.И. Елисеевой. - М.: Финансы и статистика, 2009.
  • Ефимова М.Р., Практикум по общей теории статистики: учебное пособие для вузов / М.Р. Ефимова и др. - М.: Финансы и статистика, 2007.
  • Мелкумов Я.С., Социально-экономическая статистика: учебно-методическое пособие. - М.: ИМПЭ-ПАБЛИШ, 2007.
  • Общая теория статистики: Статистическая методология в изучении коммерческой деятельности: учебник для вузов / О.Э. Башина и др.; под ред. О.Э. Башиной, А.А. Спирина. - М.: Финансы и статистика, 2008.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Վիճակագրության առարկան, մեթոդը, խնդիրները և կազմակերպումը:
Թեմա 2. Վիճակագրական դիտարկումներ:
Թեմա 3. Վիճակագրական ամփոփում, աղյուսակներ, խմբավորումներ:
Թեմա 4. Գրաֆիկական մեթոդը վիճակագրության մեջ:
Թեմա 5. Ընդհանրացնող վիճակագրական ցուցանիշներ:
Թեմա 6. Միջին մեծություններ:
Թեմա 7. Վարիացիայի ցուցանիշները:
Թեմա 8. Ընտրանքային դիտարկում:
Թեմա 9. Դինամիկայի շարքեր, դրանց վերլուծությունը:
Թեմա 10. Ինդեքսներ, ինդեքսային մեթոդ:
Թեմա 11. Փոխկապվածությունների վիճակագրական ուսումնասիրությունը:
8-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 12 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 32
1. Դասընթացի նպատակ
հաղորդել ուսանողներին մասնագիտական գիտելիքներ տուրիզմի ոլորտում նորմավորման և արտո­նա­գրման մասին հետագայում այդ գիտելիքները պրակտիկ գործունեության մեջ օգտագործելու համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. մեկնաբանելու սերվիսի ոլորտում պարտադիր և կամավոր արտոնագրման և նորմավորման առանձնահատկությունները,
2. ներկայացնելու սերվիսի ոլորտում արտոնագրման և նորմավորման գործ­ընթացը համակարգող փաստաթղթերը:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. գործնականում համա­պատաս­խանեցնելու ծառայությունների որակը ընդունված ստանդարտ­ներին:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա կատարելու եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
հաղորդել ուսանողներին մասնագիտական գիտելիքներ տուրիզմի ոլորտում նորմավորման և արտո­նա­գրման մասին հետագայում այդ գիտելիքները պրակտիկ գործունեության մեջ օգտագործելու համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դասախոսություն,
2. զննական մեթոդներ,
3. գործնական մեթոդներ,
4. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ընթացիկ ստուգումներ-5 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ 6 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննության հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց` յուրաքանչյուրը 3 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Курочкина А., Стандартизация и сертификация социально-культурных и туристических услуг: теоретический аспект.
  • Baumgarten L., Standardization and certification in tourism.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Նորմավորման էությունը և բովանդակությունը:
Թեմա 2. Նորմա­վորման գործընթացի կազմակերպումը Հայաստանի Հանրապետու­թյունում:
Թեմա 3. Ծառայությունների նորմավորում:
Թեմա 4. Նորմավորումը և արտոնա­գրումը արտասահմանյան երկրներում:
Թեմա 5. Արտոնագրման էությունը։
Թեմա 6. Ծառայությունների արտոնագրում:
7-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ25
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ ծրագրային զբոսաշրջության վերաբերյալ, ձևավորել գիտելիքներ ծրագրային զբոսաշրջության իրականացման առանձին ձևերի բովանդակության, գործունեության կիրառման մեխանիզմների վերաբերյալ:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու ծրագրային զբոսաշրջության իրականացման բովանդակությունը, գործունեությունը, դերը, նշանակությունը,
2. թվարկելու ծրագրային զբոսաշրջության առանձին ձևերի կիրառման մեխանիզմները:
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ծրագրավորելու և կազմակերպելու զբոսաշրջության այս կամ այն ձևը:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. փաստերի վերլուծության հիման վրա եզրահանգումներ և ընդհանրացումներ անելու,
2. թիմում աշխատելու:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին համակարգված գիտելիքներ տալ ծրագրային զբոսաշրջության վերաբերյալ, ձևավորել գիտելիքներ ծրագրային զբոսաշրջության իրականացման առանձին ձևերի բովանդակության, գործունեության կիրառման մեխանիզմների վերաբերյալ:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդները (դասախոսություն, բացատրում, պատմում և այլն),
2. սեմինար պարապմունք,
3. զննական մեթոդները (դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում և այլն),
4. գործնական մեթոդները (ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում և այլն):
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննություն՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննություն՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
ինքնուրույն աշխատանք՝ 5 միավոր առավելագույն արժեքով:
եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննության հար­ցա­տոմսը պա­րունակում է 3 հարց` յուրաքանչյուրը 3 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Зорин И., Каверина Т., Кварталнов В., Туризм как вид деятельности, Учебник. М.: Финансы и статистика. 2005.
  • .
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ծրագրային զբոսաշրջության էությունը, նպատակը, նշանակությունը:
Թեմա 2. Ծրագրային զբոսաշրջության ռեկրեացիոն հիմունքները:
Թեմա 3. Ծառայությունների տիպերը և սպասարկման ծրագիր:
Թեմա 4. Ծրագրային զբոսաշրջության մոտիվացիան:
Թեմա 5. Կուրորտ-առողջարանային զբոսաշրջության ծրագրավորումը:
Թեմա 6. Ճանաչողական զբոսաշրջության ծրագրավորումը:
Թեմա 7. Զվարճանքի զբոսաշրջության ծրագրավորումը:
Թեմա 8. Էկոլոգիական զբոսաշրջության ծրագրավորումը:
Թեմա 9. Գործարար զբոսաշրջության ծրագրավորումը:
Թեմա 10. Սպորտային զբոսաշրջության ծրագրավորումը:
Թեմա 11. Ընտանեկան զբոսաշրջության ծրագրավորումը:
Թեմա 12. Սիրողական /հոբբի/ տուրերի ծրագրավորումը:
7-րդ կիսամյակ
45/0/15
շաբաթական 4 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 26
1. Դասընթացի նպատակ
ծանոթացնել ուսանողին հայ և հա­մաշ­խար­հա­յին արվեստի պատմությանը, նրա զարգացման հիմնական փուլերին, կարևոր ստեղծագործություններին: Հաղորդակից դարձնել ուսանողին նախնադարյան, հին քաղաքակրթությունների, դասական` հունահռոմեական, միջնադարյան մշակույթներին, ինչպես նաև հանրահայտ արվեստագետների ստեղծագործությունների ուսումնասիրմանը:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա.մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացատրելու արվեստի պատմության օրինաչափությունները, զարգացման ա­ռանձ­նահատկությունները,
2. թվարկելու հայ և հա­մաշ­խար­հա­յին արվեստի զարգացման հիմնական փուլերը, ոճական ուղղությունները, հայտնի արվեստագետների ստեղծագործությունները:
բ.գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կատարելու արվեստաբանական վերլուծություններ հայ և համաշխարհային մշակույթի կարևոր հուշարձանների շուրջ,
2. գնահատելու արվեստի գործերը զբոսաշրջային տեսանկյունից,
3. հարաբերելու տարբեր երկրների արվեստները այլ երկրների արվեստների հետ, գնահատելու նրանց տեղն ու դերը համաշխարհային քաղաքակրթության մեջ,
4. կազմակերպելու ստեղծագործությունների դիտում, հետազոտական արդյունքների ամփոփում:
գ.ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատելու թիմում,
2. պահպանելու մասնագիտական էթիկայի նորմերը:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ծանոթացնել ուսանողին հայ և հա­մաշ­խար­հա­յին արվեստի պատմությանը, նրա զարգացման հիմնական փուլերին, կարևոր ստեղծագործություններին: Հաղորդակից դարձնել ուսանողին նախնադարյան, հին քաղաքակրթությունների, դասական` հունահռոմեական, միջնադարյան մշակույթներին, ինչպես նաև հանրահայտ արվեստագետների ստեղծագործությունների ուսումնասիրմանը:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. խոսքային մեթոդներ,
2. զննական մեթոդներ (դիդակտիկ նյութերի ցուցադրում, դիտում և այլն),
3. գործնական մեթոդներ (ինքնուրույն առաջադրանքի կատարում և այլն),
4. ճանաչողական-ստեղծագործական մեթոդներ,
5. բանավեճ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
1-ին ընթացիկ քննություն՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
2-րդ ընթացիկ քննություն՝ 3 միավոր առավելագույն արժեքով:
Ինքնուրույն աշխատանք՝ 5 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննություն՝ 9 միավոր առավելագույն արժեքով:
Եզրափակիչ քննության հար­ցա­տոմսը պա­րունակում է 3 հարց` յուրաքանչյուրը 3 միավոր արժեքով:
Գնահատման քայլը՝ 0,5 միավոր է։
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Աղասյան Ա., Հակոբյան Հ., Հասրաթյան Մ., Ղազարյան Վ., Հայ արվեստի պատմություն, Եր., 2009:
  • Կուզմինա Մ., Մալցևա Ն., Արտասահմանյան արվեստի պատմություն, Եր., 2003:
  • Գ.Շախկյան, Հայ ճարտարապետության 7 հրաշալիքները, Եր., 2001:
  • Մարտիկյան Ե., Հայկական կերպարվեստի պատմություն, Եր., 1971-1987:
  • Демитрева Н.А., Краткая история искусств, М., т.1,2, 1996:
  • Колпинский Ю.Д., Памятники мирового исскуства, М., 1971.
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ներածություն: Նախնադարյան արվեստ:
Թեմա 2. Հին քաղա­քա­կրթությունների արվեստների ընդհանուր բնութագիրը և հիմնական հուշարձանները:
Թեմա 3. Հին Հունաստանի և Հռոմի արվեստների հիմնական շրջան­ներն ու հու­շար­ձանները:
Թեմա 4. Միջնադարյան Արևելա-քրիստոնե­ա­կան և Արևմտա­քրիստոնեկան արվեստ:
Թեմա 5. Վերածննդի արվեստը:
Թեմա 6. 17-րդ դա­րի ար­վեստի ընդհանուր բնութագիրը, իտալական, ֆլամանդական, հոլանդական, իս­պա­նական դպրոցները:
Թեմա 7. 18-19-րդ դարերի արվեստի ընդհանուր բնու­թագիրը:
Թեմա 8. Իմպրեսիոնիզմ և պոստ­իմպ­րե­սիո­նիզմ:
Թեմա 9. Մո­դեռ­նիզ­մի ուղ­ղությունները:
Թեմա 10. Հին հայկական և ու­րար­տական արվեստ:
Թեմա 11. Միջ­նադարյան հայ արվեստ:
Թեմա 12. Հայ արվեստը 17-18-րդ դդ.:
Թեմա 13. Հայ արվեստը 19-20-րդ դարերում:
Թեմա 14. Հետխորհրդային շրջանի հայ արվեստը:
Թեմա 15. Սփյուռքահայ նկարիչներ:
7-րդ կիսամյակ
45/0/15
4 ժամ/շաբ.
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/Բ 40
1. Դասընթացի նպատակ
ներկայացնել ՀՀ զբոսաշրջա- ռեկրեացիոն ներուժը, ռեսուրսների տեսակները, ցույց տալ ՀՀ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործման առանձնահատկությունները, ներկայացնել ՀՀ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործման հիմնախնդիրները և հեռանակարները:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1.վերլուծելու ՀՀ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործման առանձնահատկությունները, ուժեղ և թույլ կողմերը,
2.ներկայացնելու ՀՀ զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործումը կառավարելու հիմքերը, սկզբունքները և հիմնախնդիրները,
3.ներկայացնելու ՀՀ զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսների տեսակները և կատարել դրանց դասակարգում
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1.առաջարկելու ՀՀ տարածքի զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործման հնարավորությունները,
2.վերլուծելու ՀՀ զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործման ռազմավարական ծրագրերը,
3.գնահատելու ՀՀ զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսների շուկայի զարգացման հեռնակնարները
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1.բացահայտելու ՀՀ տարածքի զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ներուժի զարգացման հնարավորությունները,
2.կազմակերպելու զբոսաշրջային ծառայություններ
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ներկայացնել ՀՀ զբոսաշրջա- ռեկրեացիոն ներուժը, ռեսուրսների տեսակները, ցույց տալ ՀՀ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործման առանձնահատկությունները, ներկայացնել ՀՀ զբոսաշրջա-ռեկրեացիոն ռեսուրսների օգտագործման հիմնախնդիրները և հեռանակարները:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1.դասախոսություն (ավանդական և ինտերակտիվ, հարց ու պատասխաններ, մտագրոհներ),
2.խմբային աշխատանքներ և քննարկումներ,
3.հետազոտական, գործնական աշխատանքների կատարում, նախադեպերի վերլուծություն։
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Գնահատման բաղադրիչներն են՝ 2 ընթացիկ քննություն 8 միավոր, եզրափակիչ քննություն 8 միավոր, ընթացիկ ստուգում 4 միավոր։
2 ընթացիկ քննությունները գրավոր են, յուրաքանչյուրը՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 2 հարց՝ յուրաքանչյուրը 2 միավոր, ընդամենը՝ 8 միավոր։
Եզրափակիչ քննություն՝ բանավոր է, հարցաթերթիկը բաղկացած է 4 հարցից, յուրաքանչյուրը 2-ական միավոր արժեքով՝ ընդամենը՝ 8 միավոր:
Ընթացիկ ստուգում՝ 4 միավոր արժեքով, որն իրականացվում է դասընթացի ժամանակ տրվող առաջադրանքների կատարման տեսքով. խնդիրների լուծում, իրավիճակների վերլուծություն, թեստերի լրացում։
Միավորների քայլը 0.5 է:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Թադևոսյան Գ. Լոռու զբոսաշրջային ռեսուրսները,Վանաձոր, ՍԻՄ հրատ., 2015, 156 էջ
  • Հայաստանի ազգային ատլաս: Եր. 2007, 232 էջ
  • Հայաստանի պատմամշակութային հուշարձանները,դրանց պահպանությունը և օգտագործումը (ուսումնական ձեռնարկ), Երևան, 2009, 130 էջ
  • Հայկական ՍՍՀ ֆիզիկական աշխարհագրություն, Բաղդասարյան Ա.Բ. և ուրիշենր, Եր. 1971, 470 էջ
  • ՀՀ օրենքը զբոսաշրջության և զբոսաշրջային գործունեու-թյան մասին, Եր., 2003
  • Պոտոսյան Ա. ՀՀ տնտեսական և սոցիալական աշխարհագրություն, Եր.2022, 546 էջ
  • Сафарян А.А. Туизм в Армении. Монография. Пермь, 2017, 136 стр
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Թեմա 1. Ներածություն, զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսների էությունը, ուսումնասիրման տեսամեթոդական հարցերը:
Թեմա 2. ՀՀ զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսների ընդհանուր բնութագիրը:
Թեմա 3. ՀՀ բնական զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսները և դրանց օգտագործումը:
Թեմա 4. ՀՀ պատմամշակութային զբոսաշրջային և ռեկրեացիոն ռեսուրսները և դրանց օգտագործումը:
Թեմա 5. ՀՀ լրացուցից զբոսաշրջային ռեսուրսները և դրանց օգտագործումը:
Թեմա 6. ՀՀ տեղեկատվական զբոսաշրջայինև ռեկրեացիոն ռեսուրսները:
Թեմա 7. ՀՀ բոսաշրջային և ռեկրեացիո ռեսուրսներ տեղաբաշխման տարածաշրջանային առանձնահատկությունները:

Կրթական այլ մոդուլներ

Ամբիոնի կոդը Կամընտրական դասընթացի անվանումը Կրեդիտներ
4-րդ կիսամյակ
0/90/0
շաբաթական 20 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/ Բ33
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին հնարավորություն տալ.
· հավաքագրելու, դասակարգելու, վերլուծելու, համադրելու և գնահատելու պրակտիկայի օբյեկտներին վերաբերվող մասնագիտական տեղեկույթը,
· կատարելու խմբային, անհատական, կազմակերպչական աշխատանքներ,
· ընդլայնելու ու զարգացնելու մասնագիտական աշխարհայացքը, հմտություններն ու կարողությունները,
· ճնաչելու ՀՀ սպասարկման ոլորտը, մշակույթը, պատմությունը, աշխարհագրությունն ավելի խորը կերպով:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ներկայացնելու պատմամշակութային և բնական օբյեկտների զբոսաշրջային դերն ու նշանակությունը,
2. նկարագրելու մասնագիտական ոլորտի օբյեկտները և դրանցում տեղի ունեցող գործընթացները,
3. ուսումնասիրելու և գնահատելու պրակտիկայի օբյեկտների ներքին և արտաքին միջավայրերը,
4. գնահատելու զբոսաշրջության ռեսուրսներն ու ենթակառուցվածքները տարածքային տարբեր մակարդակներում,
5. բացահայտելու սպասարկման ոլորտի աշխատակիցներին անհրաժեշտ պրակտիկ հմտություններն ու կարողությունները,
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. կատարելու պրակտիկայի օբյեկտների վերաբերյալ հետազոտական աշխատանք,
2. կատարելու թիմային աշխատանք,
3. հաղորդակցվելու մասնագիտորեն:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին հնարավորություն տալ.
· հավաքագրելու, դասակարգելու, վերլուծելու, համադրելու և գնահատելու պրակտիկայի օբյեկտներին վերաբերվող մասնագիտական տեղեկույթը,
· կատարելու խմբային, անհատական, կազմակերպչական աշխատանքներ,
· ընդլայնելու ու զարգացնելու մասնագիտական աշխարհայացքը, հմտություններն ու կարողությունները,
· ճնաչելու ՀՀ սպասարկման ոլորտը, մշակույթը, պատմությունը, աշխարհագրությունն ավելի խորը կերպով:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. դիտողական դասախոսություններ,
2. հետազոտական, գործնական աշխատանքների կատարում,
3. խմբային աշխատանքներ,քննարկումներ:
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարք՝ հիմնված անհատական հաշվետվության կազմման և պաշտպանության վրա:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • Գրիգորյան Մ., Սուվարյան Ս., Ալեքսանյան Գ., Քելյան Ս., Սերվիս մասնագիտության ուսումնական պրակտիկաների կազմակերպման ուսումնամեթոդական ուղեցույց, Եր., 2016.
  • ԵՊՀ բակալավրի կրթական ծրագրի կառուցվածքը և բովանդակությունը։ Հաստատված է ԵՊՀ գիտական խորհրդի 2017 թ. մայիսի 4-ի թիվ 7 նիստում:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
1. նախապատրաստման
2. իրագործման
3. ավարտման։
8-րդ կիսամյակ
360
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/ Բ34
1. Դասընթացի նպատակ
արտացոլել տվյալ մասնագիտության շրջանակներում ուսանողի ձեռք բերած գիտելիքները կիրառելու և մասնագիտական ոլորտին առնչվող խնդիրներ բարձրացնելու ու լուծումներ առաջադրելու հմտությունները։
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն
1. բացահայտելու ավարտական թեմային վերաբերվող նոր գիտելիքներ՝ տեսություններ, հայեցակարգեր, մոտեցումներ, սկզբունքներ,
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. ձևակերպելու գիտական խնդիրներ,
2. կատարելու գիտագործնական առաջարկներ՝ մասնագիտական խնդիրները լուծելուու համար:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ
1. աշխատելու ինքնուրույն,
2. մտածելու մասնագիտորեն և քննադատաբար:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
արտացոլել տվյալ մասնագիտության շրջանակներում ուսանողի ձեռք բերած գիտելիքները կիրառելու և մասնագիտական ոլորտին առնչվող խնդիրներ բարձրացնելու ու լուծումներ առաջադրելու հմտությունները։
4. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ավարտական աշխատանքը գնահատվում է առավելագույն 20 միավոր, որը ներառում է`
· աշխատանքի արդիականության հիմնավորումը և գրականության վերլուծությունը` առավելագույնը` 2 միավոր
· աշխատանքի կատարումը և արդյունքները` առավելագույնը` 6 միավոր
· աշխատանքի շարադրումը և ձևավորումը` առավելագույնը` 4 միավոր
· աշխատանքի հրապարակային պաշտպանությունը` առավելագույնը` 8 միավոր :
5. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
Տիտղոսաթերթ
Ստորագրությունների էջ
Համառոտագիր
Բովանդակություն
Ներածություն
Հիմնական մաս
Եզրակացություններ (և առաջարկություններ)
Օգտագործված գրականության ցանկ
Հավելվածներ
8-րդ կիսամյակ
0/90/0
շաբաթական 30 ժամ
ԿԱՄԸՆՏՐԱԿԱՆ
0202/ Բ35
1. Դասընթացի նպատակ
ուսանողներին հնարավորություն ընձեռելու
ակադեմիական ուսուցման ընթացքում ձեռք բերված գիտելիքները կիրառելու գործնականում՝ աշխատանքային միջավայրում,ամբողջացնել ակադեմիական գիտելիքները և մասնագիտական հմտությունները,զարգացնել մասնագիտական աշխատանքային հմտությունները,ծանոթանալ պոտենցիալ գործատուներին,ձեռք բերել աշխատանքային փորձ, ձեռք բերել անհրաժեշտ տեղեկույթ ավարտական աշխատանքների կատարման համար:
2. Կրթական վերջնարդյունքներ
բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ
1. կիրառելու մասնագիտական գիտելիքները աշխատանքային գործընթացներում,
2. կատարելու գործնական-աշխատանքային առաջադրանքներ,
3. հավաքելու մասնագիտական տեղեկույթ հետազոտական աշխատանք կատարելու համար:
գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ.
1. կատարելու ինքնուրույն հետազոտական աշխատանքներ և առաջադրանքներ,
2. աշխատելու թիմում,
3. հաղորդակցվելու մասնագիտորեն:
3. Դասընթացի ընդհանուր նկարագիր
ուսանողներին հնարավորություն ընձեռելու
ակադեմիական ուսուցման ընթացքում ձեռք բերված գիտելիքները կիրառելու գործնականում՝ աշխատանքային միջավայրում,ամբողջացնել ակադեմիական գիտելիքները և մասնագիտական հմտությունները,զարգացնել մասնագիտական աշխատանքային հմտությունները,ծանոթանալ պոտենցիալ գործատուներին,ձեռք բերել աշխատանքային փորձ, ձեռք բերել անհրաժեշտ տեղեկույթ ավարտական աշխատանքների կատարման համար:
4. Դասավանդման և ուսումնառության ձևերն ու մեթոդները
1. քննարկումներ և բանավեճեր,
2. հետազոտական, գործնական աշխատանքների կատարում,
3. խմբային աշխատանքներ։
5. Գնահատման մեթոդները ու չափանիշները
Ստուգարք՝ հիմնված անհատական հաշվետվության կազմման և պաշտպանության վրա:
6. Հիմնական գրականության ցանկ.
  • ՀՀ Աշխատանքային օրենսգիրք 2004 թ.:
  • ՀՀ օրենքը «Զբոսաշրջության և զբոսաշրջային գործունեության մասին», 17.12.2003:
7. Դասընթացի հիմնական բաժիններ
1. նախապատրաստական փուլ,
2. ծանոթացման փուլ,
3. հիմնական փուլ,
4. վերլուծական փուլ,
5. ամփոփիչ փուլ:
©2026 Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են: